ANTWERPSE ZOO MET GESCHIEDENIS

Niet langer de Antwerpse Zoo, en ook niet dierenpark Planckendael, maar de populairste dierentuin van ons land is Pairi Daiza in Henegouwen.

Wat niet belet dat de Antwerpse Zoo wel veruit de oudste dierentuin van ons land blijft. Gisteren 21 juli werd hij, doorheen de drukte van nationale feestdag, 50 jaar Merckx, 50 jaar maanlanding en Woodstock door, 176 jaar oud. Precies honderd jaar ouder dan ikzelf en mijn klasgenoten van 1943. Zo zie je maar dat ouderdom iets relatief is …

399px-20110616_antwerp45Met die 176 jaar blijft ‘de Zoo’ ook één van de oudste dierentuinen ter wereld. Bovendien is het de dierentuin van onze jeugd. En met ‘onze jeugd’ bedoel in die van de zestigers, zeventigers en nog ouderen van nu. De unieke, jaarlijkse schoolreizen van toen hadden vrijwel allemaal ‘de dierentuin’ op hun programma staan.

In 1843 was het geen sinecure om een dierentuin in het leven te roepen. Bij de opening was er dan ook niet meer te zien dan een collectie opgezette dieren, wat geiten en enkele paarden.

Eén jaar later (1844) was er nog maar één gebouw, met kooien voor roofdieren, een aantal apen, vogels en slangen. Tot 1850 gebeurden er meer dan 240 schenkingen, maar veel van de verzamelde dieren overleefden de lange reizen niet.

390px-Antwerpen_Zoo_Tijger_8-10-2010_13-11-07In augustus 1914 brandde de eerste wereldoorlog los en werd Antwerpen gebombardeerd door Duitse zeppelins. De gevaarlijkste roofdieren werden uit hun buitenverblijven gehaald. Op 7 oktober gaf de provinciegouverneur zelfs het bevel om 32 dieren dood te schieten. Niet alleen de leeuwen, maar ook de tijgers, panters, jaguar, wolf en alle gifslangen. Het ontsnappingsgevaar was immers te groot.

Tegen het einde van WO I werd men zelfs verplicht de buffels, antilopen en andere herkauwers te slachten. Er was voedselschaarste in de stad en het eten voor de dieren was te duur geworden. Bij de bevrijding op 11 november 1918 was geen 20% van de dieren nog in leven.

In 1975 werd ‘ZOO Antwerpen’ bij KB erkend als beschermd landschap. In 1984 zelfs als historisch monument. Dat betekende ook extra geld voor het onderhoud van tuinen en gebouwen.

Een tip voor wie er nog nooit geweest is: neem de trein naar Antwerpen. Bij het buitenkomen van het station meteen rechts (zie foto inkom). Foto onder: Siberische tijger.

sportivan op het kasteel

Elke dinsdagnamiddag (14.00 u.-16.00 u.) van juli en augustus kan iedereen op het kasteel van Meerlaar van een gezellige vakantiesfeer komen genieten. Morgen dinsdag 23 juli wordt er gezongen.

sp1Alle activiteiten zijn gratis! Elke week een streekproevertje voor alle aanwezigen.

23 juli 2019 : Samen zingen

30 juli 2019 : Meerlaer Kermis

6 augustus 2019 : Linedance

13 augustus 2019 : Linedance

20 augustus 2019 : Gezondheidswandeling

27 augustus 2019 : Bal Populair Sixties

Organisatie : Wakkerdal, Viva, Buurtvereniging Meerlaer met steun van Gemeente Laakdal.  Meer info : Paul Mondelaers (0473/383437) en Viviane Schuer (0474/858869)

BEVESTIGD WAT WE AL WISTEN

moon lu 2In de jaren zestig van vorige eeuw waren computers nog enorme bakbeesten. Nasa had een miniatuurversie ervan nodig om in de ruimtecapsule te passen  Maar wat hebben de Apollomissies, afgezien dan van het politieke prestige dat met het winnen van de maanrace gepaard ging, de mensheid nog meer opgeleverd dan fraaie plaatjes?

Voor Bernard Foing, Fransman en maandeskundige bij de Europese ruimtevaartorganisatie ESA, staan de 382 kilogram maan­stenen, maanstof en bodemstalen die de Apollo-astronauten tussen 1969 en 1972 mee naar de aarde hebben gebracht, bovenaan op het lijstje van belangrijkste Apollo­verwezenlijkingen.

Schampwond

‘Analyse daarvan heeft bevestigd wat we al dachten over de oorsprong van de maan: dat zij uit brokstukken van de aarde is ontstaan.’Voor de kennis over de maan waren de Apollomissies niet onmisbaar. Ze hebben vooral gevolgen had voor de kennis van aardse zaken

De minerale isotopensamenstelling van de maangesteenten bleek inderdaad nagenoeg gelijk te zijn aan die van aardgesteenten, helemaal in lijn met de theorie dat de maan zou zijn ontstaan nadat de jonge aarde kort na haar ‘geboorte’ een andere jonge planeet had geschampt. Bij die aanvaring zou een flink deel van de aardmantel de ruimte in zijn geketst, waarna de brokstukken door de zwaartekracht opnieuw zouden zijn samengeklonterd, met als resultaat: de maan.

Ook een andere vraag – hoe oud de maan is – werd dankzij de Apollomissies beantwoord. De vulkanische gesteenten die Neil Armstrong en zijn opvolgers op de maanbodem collecteerden, bleken na laboratoriumonderzoek tussen 3,6 en 3,9 miljard jaar geleden te zijn gestold. Daarmee zijn ze bijna even oud als de aarde en het zonnestelsel, die 4,5 miljard jaar geleden zijn ontstaan.

Maanwater

Zonder de peperdure Apollomissies (inflatie verrekend kostte het Apolloproject de Amerikaanse belastingbetaler 180 miljard euro) zouden wij ook zonder bemande maanreizen aan die kennis zijn gekomen.

Onbemande Russische Lunamissies brachten tussen 1970 en 1976 immers tot drie keer toe bodemmonsters en gesteenten van de maan naar de aarde mee, zij het dat hun oogst van 300 gram een tikje bleek afstak bij de 382 kilogram die de Amerikanen manueel opschepten.

Ook andere wetenswaardig­heden over de maan, bijvoorbeeld dat er aan de polen water is te vinden (weliswaar in de vorm van ijs), hebben we te danken aan onbemande missies, zegt Foing – in dit geval de SMART-1-ruimtesonde van de ESA waarvan Foing de hoofdonderzoeker is.

Ook voor de nummer drie op het lijstje van Foing: de ontdekking van een gigantische inslagkrater op de achterkant van de maan, droegen de bemande maanmissies maar beperkt bij.

Die Aitkenkrater, ‘met zijn 2.500 kilometer diameter en twaalf kilometer diepte de grootste in ons hele zonnestelsel’, werd al voor het eerst goed in beeld gebracht halfweg de jaren 60, door de onbemande Amerikaanse Lunar-missies. Geen van de Apollo’s zou er landen. Een Chinese (onbemande) sonde speelde dat wel klaar, in januari van dit jaar.

7bd595ea-a494-11e9-b8c6-20c941dee4fefoto-De aardopkomst (laatste kwartier) vanop de maan. belga

Ipads en zakrekenmachines

Voor de kennis over de maan is het Apolloproject dus niet onmisbaar geweest. De missies hebben vooral gevolgen gehad voor de kennis van aardse zaken, en dan vooral op technologisch vlak. Vanzelfsprekend allereerst in de luchtvaart- en in de ruimtevaartsector, maar ook voor de ontwikkeling van de micro-elektronica zijn ze bepalend geweest.

De Apollomissies stonden of vielen immers met de te varen koers en voor de navigatie naar de maan en weer terug was een krachtige boordcomputer nodig. De berekeningen die nodig waren om de juiste koers te berekenen en koersveranderingen door te voeren, waren zelfs voor de astronauten, hoewel vrijwel allemaal hoogopgeleide luchtvaartingenieurs, te ingewikkeld om even op de achterkant van een bierviltje te becijferen.

Probleem: bij het begin van de jaren 60 waren computers nog enorme bakbeesten die, inclusief koeling, gemakkelijk een hele kamer vulden. De Nasa, op zoek naar een miniatuurversie van zo’n onding, klopte aan bij het Massachusetts Institute of Technology, de topper onder de technische universiteiten van de VS.

Om een compacte boordcomputer te ontwerpen die de Nasa in een krappe ruimtecapsule zou kunnen proppen, moesten de ingenieurs in Boston een onderdeel perfectioneren dat toen nog in ontwikkeling was: de geïntegreerde schakeling (die zou evolueren tot de computerchip). Het leidde tot een boordcomputer die niet alleen in de krappe commandomodule van de Apollo paste, maar ook technologisch zijn tijd ver vooruit was.

Versnelde geboorte en uitvindingen

Het geld dat de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie in de ontluikende micro-elektronica­industrie pompte, leidde zo tot de versnelde geboorte van computerbedrijven als Intel en tot de uitvinding van zakrekenmachines in de jaren 70, tot de eerste personal computers in de jaren 80, en tot een veralgemeend gebruik van het internet in de jaren 90.

shopping‘Apollo heeft onze industrie echt aangevuurd’, zei gewezen Apollo-vluchtleider Glynn Lunney daarover in een interview met The Guardian‘We vroegen mensen om dingen tien of twintig jaar eerder te doen dan ze dat anders zouden hebben gedaan. Zij wisten dat. Maar ze gingen erin mee en slaagden erin om de opdracht tot een goed eind te brengen. De mobiele telefoons van vandaag, de draadloze verbindingen en de iPads zijn een gevolg van het feit dat dit land voor Apollo hightech is gegaan en een portfolio nieuwe technologie heeft uitgedacht.’

Het Apolloproject heeft op die manier ook rijkdom gecreëerd voor de Verenigde Staten. Zonder de geldinjectie van Nasa zouden de dotcommiljardairs van Silicon Valley hun imperia ongetwijfeld ook wel hebben gevestigd, maar wellicht toch net iets minder snel.   (hvde in dS)

Vijftig jaar geleden …

Alles begon met de speech van een jonge, overmoedige president. Op 25 mei 1961 sprak de pas aangestelde John F. Kennedy het Amerikaanse Congres toe met de legendarische woorden ‘I believe we should go to the moon’. 

iw85gV7SH2LsRAZA3czVAB-1024-80Het voornemen van Kennedy om ‘voor het einde van dit decennium een mens te laten landen op de maan en hem veilig weer terug te brengen naar de aarde’ was toen nog vooral een staaltje borstklopperij, want in de ruimterace die zich afspeelde in de Koude Oorlog hadden de Verenigde Staten de Sovjets tot dan toe altijd moeten laten voorgaan.

De Russen hadden als eersten een satelliet in een baan om de aarde gebracht (de Spoetnik in oktober 1957) en een maand later ook het eerste dier, de hond Laika. Toen de Sovjet-Unie op 12 april 1961 de Amerikanen opnieuw een neus zette door als eerste een mens in de ruimte te brengen, Joeri Gagarin, had Kennedy het welletjes gevonden en voor de vlucht vooruit gekozen.

index maanlandersOp het moment van de fameuze speech van Kennedy wist niemand in de Verenigde Staten hoe het presidentiële plan in de praktijk zou moeten worden gebracht, laat staan hoe dat binnen de door de president opgelegde strakke deadline moest gebeuren. Het belette de ruimtevaartingenieurs van de Nasa niet om de uit­daging aan te gaan en met Amerikaanse pioniersgeest ­boven zichzelf uit te stijgen.

Op 21 juli 1969, acht jaar na Kennedy’s toespraak en vandaag precies 50 jaar geleden, plantte Neil Armstrong zijn linkervoet op de maanbodem. Die ‘small step’ mag de geschiedenis zijn ingegaan als een ‘giant leap’ voor de gehele mensheid, voor veel Amerikanen was hij stiekem toch vooral de lang verhoopte stamp tegen Russische schenen. (hvde in dS). O ja, de historische reis duurde exact 8 dagen, 3 uur, 18 minuten en 35 seconden …

Neil Armstrong zet eerste stap

464432main_S69-31741_4x3_800-600Toen de 38-jarige Neil Armstrong op 16 juli 1969 met zijn bemanning aan boord ging van de Apollo 11 was hij er vrij gerust in dat hij naar de aarde zou terugkeren. Een landing op de maan echter gaf hij maar 50% kans.

De maanlanding kwam niet te vroeg. Na een daling van 12 minuten waarbij geen geschikte landingsplaats gevonden werd, had de landingsmotor nog voor amper 20 sec brandstof …

Zes uur later zette Neil Armstrong als eerste mens ooit voet op de maan.

‘Een kleine stap voor eens mens, een grote sprong voor de mensheid’, liet hij zich al dan niet spontaan ontvallen.

In Amerika had president Kennedy zijn revanche op de Sovjets beet. De Russen hadden eerder reeds (in 1957) de ruimteshow gestolen met de Sputnik als eerste satelliet en later (1961) met Joeri Gagarin, de eerste mens in de ruimte.

Collega Buzz Aldin, de tweede mens op de maan, zorgde voor suspense toen hij net voor de terugreis met zijn ruimtepak een schakelaar afbrak die nodig was om de motor weer op te starten.

Zonder startknop werd dat redelijk vervelend als je 393 000 km van huis bent. Koele mannen blijven echter kalm in alle situaties. Een viltstift kreeg de opstijgraket aan de praat.

Dit is onze Aarde

Op 19 december 1972 viel het doek over de Apollomissies, die de Verenigde Staten in de race om de ruimte een beslissende voorsprong op de Sovjet-Unie hadden bezorgd. Voor het laatst dook een capsule met drie Amerikaanse astronauten de Stille Oceaan in, na een reis te hebben gemaakt naar de maan en weer terug.

730ae41a-a7e1-11e9-a43d-6d69d965944bBijna honderd kilogram maanstenen bracht de Apollo 17-bemanning van haar ruimtereis mee naar huis, behalve dat andere iconische souvenir dat gek genoeg helemaal niks met de maan te maken had.

De foto die astronaut Harrison Schmitt kort na de lancering van Apollo 17 met de boordcamera (een Hasselblad) van onze planeet had genomen, terwijl de ruimtecapsule waarin hij zich bevond koers zette naar de maan, zou zich in ons collectieve geheugen vastzetten.

Het beeld, met serienummer AS17-148-22727, toonde de aarde zoals niemand haar tot dan toe had gefotografeerd: gróót, in volle pracht en desoriënterend ondersteboven, met bovenaan in beeld Antarctica (waar het net zomerzonnewende was, zodat het continent volop in het zonlicht baadde), centraal het Afrikaanse continent en helemaal onderaan het zuiden van Europa.
Door haar instant herkenbaarheid zou de Blue Marble, zoals de foto ging heten, een van de populairste beelden van onze planeet worden, eindeloos hergebruikt door zowel geologen als klimaatactivisten of mensenrechtenorganisaties. Het beeld behoefde geen onderschrift. Dít was onze aarde. Hier waren wij thuis. (hvde in dS)

Leopold I , koning der Belgen

Nu zondag herdenken we niet alleen de eerste maanlanding en de eerste RvF-overwinning van Eddy Merkx, maar toevallig is het ook de nationale Belgische feestdag. Tijd om nog eens na te vlooien hoe België aan zijn koningen kwam, meer bepaald aan Leopold I.

Coat_of_Arms_of_King_Leopold_I_of_Belgium.svgNa de revolutie van 1830 legde het Belgische Nationaal Congres op 24 november 1830 per decreet vast dat het Huis van Oranje-Nassau voor eeuwig uitgesloten was van de Belgische troon. Deze uitsluiting werd vastgelegd in een periode waarin de latere koning Willem II van Nederland, voor de Europese mogendheden een aanvaardbare kandidaat leek voor de Belgische troon.

Het Nationaal Congres ging op zoek naar een bondgenootschap met Engeland, aangezien er gevreesd werd dat België door Pruisen, Frankrijk en Nederland langs de taalgrenzen zou worden opgedeeld. Vervolgens werd Leopold van Saksen-Coburg op 4 juni 1831 door het Nationaal Congres verkozen met een grote meerderheid van 152 op 196 stemmen.

Leopold had de steun van Engeland, dat het best meende met de Belgische onafhankelijkheid, én internationale ervaring en prestige had. Het Nederlands was Leopold niet machtig. Het enige bezwaar (voor de katholieken althans) was dat de nieuwe koning Lutheraans was. Daarom moest hij de verzekering geven dat hij met een katholieke prinses zou trouwen en zijn kinderen katholiek zou opvoeden.

Leopold aanvaardde het Belgische koningschap op voorwaarde van een duidelijk grensverdrag met Nederland. Hiertoe werd teruggegaan naar de grens tussen Nederland en België uit 1790. Het verdrag werd ondertekend door de grote mogendheden Frankrijk, Groot-Brittannië, Pruisen en Rusland.

Na behoorlijk wat discussie stemde het Belgische Nationaal Congres op 9 juli 1831 in met het verdrag, met 126 stemmen tegen 70. Na de instemming van de grote mogendheden had Leopold geen bezwaren meer.

De koning kwam per boot uit Engeland, waar hij woonde. Vanuit Calais werd hij over het strand met een koets naar De Panne gebracht. Via Oostende, Brugge en Gent trok hij naar Laken. Op 21 juli 1831 , zondag 188 jaar geleden, legde hij in Brussel de eed af als eerste Koning der Belgen.

399px-NICAISE_Leopold_ANVNog geen twee weken later, op 2 augustus 1831, vielen opnieuw Nederlandse troepen België binnen. Gedurende een periode van acht jaar waren er schermutselingen. Pas in 1839 werd de Belgische onafhankelijkheid onder grote internationale druk officieel erkend door Nederland na de gebiedsafstand van het huidige Nederlands Limburg. In dat verdrag aanvaardden de grote mogendheden de Belgische onafhankelijkheid in ruil voor zijn neutraliteit.

In 1842 deed Leopold een mislukte poging om wetten betreffende kinder- en vrouwenarbeid in te voeren. De koning, die zelf protestant was en dat bleef tijdens zijn koningschap, bekwam dat de ca. 7.000 protestanten van het land hun wettelijke gelijkstelling (daterend van 1802) voortgezet zagen. Op zijn aandringen werd ook de Anglicaanse godsdienst in 1835 erkend in België. In 1849 verschenen de eerste postzegels. Ze beeldden de koning af.

Onder het bewind van Leopold I werden meerdere kolonisatiepoging ondernomen, onder meer door de Compagnie Belge de Colonisation. Het bleef voorlopig bij pogingen.

In 1865 kreeg de koning een hersenbloeding en een bronchitis bovenop. Koning Leopold overleed op 10 december 1865 in Laken. De eerste koning der Belgen regeerde 34 jaar en ligt begraven in de kerk van Laken. Hij rust er in de koninklijke crypte tussen al zijn opvolgers en familie.

  • Het Belgisch palmares van Leopold I –

1832 Op 9 augustus huwt Leopold met Louise-Marie van Orléans, dochter van Louis-Philippe, Koning van de Fransen.

1835 De eerste spoorlijn van het continent (Brussel-Mechelen) wordt ingewijd.

1842 Leopold bepleit een wetgeving over vrouwen- en kinderarbeid. Maar de tijd is er nog niet rijp voor.

1848 Een republikeinse revolutie verjaagt Louis-Philippe van de Franse troon. Die revolutie deint uit over heel Europa, maar België blijft gespaard, vooral dankzij de diplomatieke inspanningen van de koning.

1850 Op 11 oktober overlijdt Koningin Louise-Marie. 1865  Op 10 december sterft koning Leopold I.

1 2 3 55