MARCO POLO

Aangenomen wordt dat Marco Polo (1254-1324) werd geboren op 15 september 1254. 17 was hij toen hij met zijn vader en oom op missie naar het Verre Oosten vertrok.

* Met het reisgezelschap volgde Marco de Zijderoute en deed onder andere het toenmalige Perzië, China en Indonesië aan. Op hem moeten al die ontmoetingen met al die boeiende, vreemde lui een geweldige indruk hebben gemaakt.

* Toen het gezelschap handelaars aankwam in China werden ze uitgenodigd door Kubilai Khan, de heerser van het Mongoolse Rijk, om een tijdje aan zijn hof te verblijven. (prent  L)

° Voor Marco Polo dè gelegenheid om meteen te beginnen met de beschrijvingen van alle volkeren, hun religies, gebruiken en culturen die hij onderweg van dichtbij mocht ontmoeten .

* Marco Polo viel in de gunst van de groot-chan Koebilai en maakte namens de Mongolen-leider verschillende reizen, onder meer naar Tibet, Burma en Tsjamba. Van 1282 tot 1285 is Marco Polo zelfs gouverneur van de grote stad Sangui (Nanking). Hij keerde pas in 1295 terug in Venetië en vestigde zich daar als koopman.

* Het boek Il Milione , was voor vele Europeanen de eerste kennismaking met de volkeren en culturen van het Verre Oosten. Marco beschreef de pracht van China en het Mongoolse Rijk en had het ook over vele in Europa nog onbekende zaken zoals steenkool en papieren geld.

* Zijn geografische kennis werd alras ook gebruikt door cartografen en verbreedde de horizon voor de latere lichting ontdekkingsreizigers als Christoffel Columbus e.a. Amerigo Vespucci.  (bewerkt uit Historiek)

PIET HEIN

Gisteren zagen we hoe Antwerpen viel in 1585 en weer helemaal in Spaanse handen kwam , niet in het minst door toedoen van van Aldegonde, de bewonderaar van Farnese.

Het strijdtoneel verplaatste zich wel naar de noordelijke Nederlanden. De ’80-jarige oorlog’ zou duren tot 1648.

* Natuurlijk werd er geen 80 jaar lang slag geleverd. Oorlog voeren was een kostelijke gebeurtenis die vooral door huursoldaten werd gevoerd. Soldaten en wapentuig kostten pakken geld.

** Dat geld werd gehaald waar het zat … in de door Columbus en Vespucci ontdekte nieuwe wereld. Die werd letterlijk leeggeplunderd door eerst Portugezen, later Spanjaarden en … Nederlanders, verenigd in de West-Indische Compagnie, want ook in Azië waren zaken te doen.

* In november 1623 trad Piet Hein in dienst bij die pas opgerichte West-Indische Compagnie. Hij kreeg kaapbrieven mee om schepen van vijandelijke mogendheden in beslag te nemen, ook wanneer het geen oorlogsschepen waren.

* Dat betekende dat hij van de Staten-Generaal der Nederlanden toestemming had om Spaanse en Portugese koopvaarders aan te vallen.

* In  1627 pleegde Piet Hein twee kleinere kaperijen , blijkbaar ‘om te oefenen’ .

* In september 1628 veroverde Piet Hein de Spaanse  Zilvervloot, een echt grote kanjer.

* De buit bedroeg onder meer 177.000 pond zilver en de duizend parels waren in 1628 11 à 12 miljoen toenmalige gulden waard. De oorlog tegen Spanje kon er een jaar lang mee betaald worden. Het beleg van Den Bosch is met geld van de zilvervloot gefinancierd.

* De vloot werd na een thuisreis – die niet zonder moeilijkheden en incidenten verliep – begin januari 1629 op de rede van Hellevoetsluis ontscheept. Per paard en wagen werd de buit in zeven dagen naar Amsterdam gebracht.

* De verovering van de zilvervloot was niet alleen een financiële, maar vooral ook een morele overwinning  van de Republiek der Nederlanden op de Spanjaarden. Merkwaardig is dat ook de bevolking van Madrid opgetogen was, omdat ze hun gehate regering deze nederlaag gunden.

* Piet Hein werd in de negentiende eeuw (1844) geëerd met het lied De zilvervloot,  dat tegenwoordig nog steeds gezongen wordt op Nederlandse scholen. Ook in Vlaanderen kende men deze Nederlandse schlager.

* Piet Hein werd tot luitenant-generaal verhoogd, maar veel pret beleefde hij daar niet aan. Op 17 juli 1629 onderschepte hij drie schepen van de Oostendse vloot. Een achtpondskogel raakte hem in de linkerschouder en Piet was op slag zo dood als een … pie(r)t.

 

 

Piet Hein werd op 4 juli met grote eer begraven in de Oude Kerk in Delft.

 

° Pas in 1638 was het beloofde marmeren praalgraf klaar. Daarop prijkt de spreuk “Het sterven is niet schandelijk, wel om schandelijk te sterven.”

(bewerkt uit Historiek en Wikipedia – prenten vrij / gratis)

Cortés the killer(1521)

Op 13 augustus 1521 geeft Cuauhtemoc, de laatste Azteekse leider, zich over aan Hernan Cortés. De Spaanse conquistador kwam een jaar eerder aan de macht nadat zijn neef Cuitlahuac aan de pokken overleed tijdens het beleg van Tenochtitlan, de hoofdstad van het Azteekse rijk.

* Cuauhtemoc is ongeveer 18 als hij op de troon komt en heeft direct veel zorgen. Tenochtitlan wordt immers nog steeds belegerd door de Spanjaarden.

* Na tachtig dagen belegering roept Cortés versterkingen op vanaf het platteland. Die komen niet. Cuauhtemoc probeert vermomd te vluchten. Hij wordt echter ontmaskerd en gevangen genomen. De overlevering vertelt dat hij de Spanjaard zijn mes geeft en vraagt of Cortés hem wil (laten) doden.

* Cuauhtemoc wordt echter niet gedood. De Spanjaarden zijn immers op zoek naar Azteekse goudschatten en willen weten waar die zijn. De Azteken-leider weet van geen schatten, maar de Spanjaarden geloven hem niet. Hij wordt gemarteld.

* Zelfs met zijn voeten in het vuur blijft Cuauhtemoc ontkennen. Op 25 februari 1525 wordt de jonge Azteekse leider opgehangen.

*** In Mexico wordt Cuauhtemoc door velen als held vereerd. Veel Mexicanen zijn naar hem vernoemd.

Lees ook: Hernán Cortés (1485-1547) – en de verovering van het Azteekse rijk         (gelezen in en bewerkt uit Historiek)

MARATHON SLooT TOKIO-2020 AF

Geen goud, geen zilver, geen brons, alleen chocolade, zoals de vierde plaats wel eens genoemd wordt. Het duo Kenny Deketele-Robbe Ghijs schoot wellicht een beetje laat op gang in de finale van de Olympische koppelrit. Jammer, o zo jammer. Al bij al toch een mooi resultaat.

* De emotionele Mieke Gorissen eindigde als 28ste in de vrouwenmarathon en barstte in tranen uit: “Dit kan niet”. En toch, het kon wel, en hoe!

* De Belgische jumpingploeg zorgde voor de 6de medaille , een bronzen.

* Ook voor de Tornedos werd het ‘net niet’. Ook voor hen een chocoladen medaille, de vierde plaats dus. Ze verbeterden wel hun Belgisch record.

** En wat die chocoladenmedailles betreft , nog dit … in vele landen is het eerste wat men van België afweet … chocolade is, in al zijn vormen en smaken…

*** Met de mannenmarathon werden de 32ste Olympische Spelen van Tokio(2020)  zondag officieel afgesloten. Spelen die voor onze vertegenwoordigers al bij al best meevielen met niet 6 maar 7 medailles.

Basjir Abdi zorgde zondagmorgen immers nog voor een 7de  medaille met zijn derde plaats in de marathon. Na 42 kilometer werd hij over de streep en op het podium getrokken door z’n Nederlandse collega … Abdi. Na afloop hijgde hij dat hij zijn “nieuwe land” België een medaille wou schenken.

*  7 medailles voor Belgische atleten in een O.S. … Hebben wij ooit beter gedaan ?

 

TOT SLOT, een beetje (?) geschiedenis van de marathon… om helemaal af te kicken.

* De marathon van Boston is de oudste stadsmarathon ter wereld. Hoe is de marathon ontstaan? Waarom lopen we een marathon?

* De marathon is het enige sportevenement dat geïnspireerd is op … literatuur. Op fictie wel te verstaan. We danken de marathon aan diverse schrijvers en dichters die samen de legende schiepen van de koerier die de boodschap van de overwinning van ‘de Slag bij Marathon’ naar Athene bracht. Hij riep “nikomen”: “we hebben gewonnen!” En zou op slag doodvallen.

De Slag bij Marathon

* In 490 voor Christus en voor onze jaartelling vond de Slag bij Marathon plaats. Het groeiende Perzische Rijk wou Sparta inlijven en Athene verwoesten. Er waren al vaker (vergeefse) aanvallen gedaan door de Perzen.

Perzië had intussen een groot leger op de been gebracht. In 492 wou Mardonius Griekenland al binnenvallen, maar zijn gehele vloot werd door een storm verwoest.

* In 490 deed Darius een nieuwe poging, maar de Atheners waren met hun schilden goed voorbereid op de pijlenregen van de Perzen. De Perzische tactiek werkte niet meer. De Grieken konden direct in de tegenaanval gaan. En wonder boven wonder, de Perzen konden niet op tegen het veel kleinere leger van Athene. Liefst 6.400 Perzen vonden de dood tegenover slechts 192 Atheners.

* De Slag bij Marathon was een enorme ontgoocheling en een vernedering van jewelste voor de Perzen. Zelfs zonder de steun van de Spartanen was het Athene gelukt om de Perzen te weerstaan. De Spartanen kwamen grandioos te laat. Zij arriveerden pas enige dagen na de Atheense overwinning op het slagveld.

Herodotus

* De Griekse dichter en historicus Herodotus is nog niet geboren in 490, het jaar van de Slag bij Marathon, maar hij hoorde ongetwijfeld nog uit eerste hand de verhalen over de slag.

* Herodotus werd de dichter die vertelt hoe een koerier die vlak voor de Slag bij Marathon niet alleen de gunst van de god Pan moest verkrijgen, maar ook de steun van Sparta.

* Deze koerier liep van Athene naar Sparta, 246 kilometer ver. (vandaag zijn er ook ultralopers die de zogenoemde ‘Spartathlon’ lopen en daar een kleine 40 uur mee bezig zijn). De Griekse koerier zou er ook meer dan twee dagen over doen. De loper werd in de Griekse tijd een hemerodrome genoemd, een ‘dagloper’.

* Hoe dan ook, de koerier kon de god Pan niet bewegen voor steun aan Athene (of toch wel?) en Sparta was uiteindelijk te laat op het slagveld. De missie was  feitelijk mislukt.

* Bovendien is het volstrekt onwaarschijnlijk dat deze koerier na die 240 kilometer nog van Marathon naar Athene liep. Dat vertelt Herodotus dan ook niet. Herodotus schrijft zelfs geen woord over een koerier die van Marathon naar Athene is gerend om daar dood neer te vallen. Toch wil de legende het.

Plutarchus en Phidipiddes

* De biograaf Plutarchus vertelt ruim vijfhonderd jaar later in De gloria Atheniensium dat het een frontsoldaat was die van Marathon naar Athene rende, met de deur in huis viel, nikomen riep en dood neerviel.

* Voor het eerst komt de Marathon-koerier aan bod in de literatuur. Maar er zijn geen bronnen (meer) voor deze geschiedenis.

* In Plutarchus’ tijd werd er ook al gekibbeld over de naam van de koerier. Was het Thersippus of Eucles? Het verhaal heeft wel erg veel drama om geloofwaardig te zijn. Zeventig jaar later vervangt Lucianus  de naam Eucles door Phidipiddes.

** We maken weer een grote sprong in de tijd… In de negentiende eeuw (van 1801-1900) was het de Britse dichter Robert Browning die het gehele verhaal van de Slag bij Marathon nog eens dramatische in woorden neerzette. Bij hem is het de soldaat die in volle wapenuitrusting naar Athene rent

Unforeseeing one! Yes, he fought on the Marathon day:
So, when Persia was dust, all cried “To Akropolis”!
Run, Phidippides, one race more! the meed is thy due!
‘Athens is saved, thank Pan,’ go shout!” He flung down his shield,
Ran like fire once more: and the space ‘twixt the Fennel-field
And Athens was stubble again, a field which a fire runs through,
Till in he broke: “Rejoice, we conquer!” Like wine thro’ clay,
Joy in his blood bursting his heart, he died—the bliss!

* Op slag was Phidipiddes ook in Engeland en Noord-Europa aangekomen. Het was natuurlijk dichterlijke vrijheid en wie wilde hem dat ontzeggen? De legende van de marathon was geboren.

* De Franse filosoof Michel Bréal kende ook zijn dichters en stelde voor aan de initiatiefnemer van de Moderne Olympiade – Pierre de Coubertin – om de heldendaad van Phidippides te herdenken tijdens de eerste Moderne Olympiade in het Athene van 1896.

* De grote baas DC hield het voorstel eerst nog af, omdat hij dacht dat een marathon voor veel incidenten zou zorgen Was hij bang dat lopers in Athene wellicht ook dood neer zouden vallen?

* De Coubertin liet zich ten slotte toch overhalen en … de Olympische marathonloop was een feit. Voortaan zouden de olympiërs de afstand tussen Marathon en Athene van 42 kilometer hardlopen op de laatste dag van de Zomerspelen.

* De eerste marathon liep ook echt ‘van Marathon naar Athene’ en was de slotwedstrijd van de Griekse Spelen. Het was zo heet dat vele atleten niet in Athene aankwamen.

* De marathon groeide vooral in het laatste decennium uit tot de ultieme uitdaging van veel atleten. Bovendien heeft elke zichzelf respecterende stad tegenwoordig een jaarlijkse marathon. Een wedstrijd gebaseerd op de literaire verbeelding verdient een plek op het Olympisch menu!

  • Hèhè , serieuze boterham en … einde van de 32ste moderne Olympische Spelen.

eerste Belg op top K2 zonder zonder extra zuurstof

Om bij de actualiteit te blijven: 4 dagen geleden stond Niels Jespers (35) als eerste Belg zonder extra zuurstof op de moordberg K2. 

donderdag 29 juli 2021 om 16.55 uur

Zijn eerste poging in 2019 mislukte door een bevroren teen, maar woensdagochtend heeft Niels Jespers (35) uit Hoogstraten dan toch de top van de K2 bereikt. Dat is de technisch moeilijkste en gevaarlijkste berg ter wereld om te beklimmen. Goed voor 8.611 meter.

KLIK Standaard-artikel met meer foto’s in rood…

https://www.standaard.be/cnt/dmf20210729_92727713

1 2 3 6