DE LENTE is begonnen

Op het ogenblik dat de zon in de loop van maart loodrecht invalt op de evenaar, begint bij ons de astronomische lente. In 2022 was dat VANDAAG 20 maart om 16u33. Bij de bewoners van het zuidelijk halfrond is de zomer ten einde en begint vandaag de herfst.  (een paar lentebeelden…uit eigen archief)

 

Vandaag zondag 20 maart om 16u33 begon onze lente’ 2022. Op het noordelijk halfrond dus. Ze eindigt vrijwel altijd op 21 juni.

  • De komende decennia (tot het jaar 2048) begint de lente altijd op 20 maart.
    Astronomisch gezien zijn dag en nacht nu even lang
  • De zon gaat door het lentepunt en dag en de nacht zijn ongeveer even lang. Tijdens de lente worden de dagen steeds langer.
  • De lente eindigt met de zomerzonnewende (rond 21 juni). Dat is het moment dat de zon jaarlijks het hoogste aan de hemel staat.Tijdens de lente worden in de noordelijker streken van het noordelijk halfrond de bomen groener en gaan veel planten bloeien. Geleidelijk wordt het warmer en wordt de kans op nachtvorst kleiner. Van dagvorst was dit jaar geen sprake.
  • Het woord lente is een oude afleiding van lang en heeft betrekking op het lengen van de dagen. Het is verwant aan het Duitse Lenz en het Engelse lent (‘vastentijd’).
  • Na het begin van de lente gaat in Europa ook op de laatste zondag van maart (nacht van 27 op 28 mrt) de zomertijd in, waardoor de dagen nog langer lijken.
  • Normaliter moest er nu een definitieve afspraak komen omtrent die zomertijd, maar die laat wellicht nog een tijdje op zich wachten. Voorlopig blijven we een uur wisselen eind maart en eind oktober (wanneer de wintertijd begint).
  • Meteorologische lente
  • Om praktische, maar ook klimatologische redenen begint de meteorologische lente op 1 maart en duurt tot 1 juni. Voor meteorologen is het op deze manier makkelijker om seizoenen met elkaar te vergelijken. Ook komt het weerpatroon dat typisch is voor een seizoen beter overeen met de meteorologische indeling dan met de astronomische.
  • Dat een nieuw weerkundig seizoen begint op de eerste dag van de maand, werd in 1780 door de Societas Meteorologica Palatina – een van de eerste internationale weerorganisaties – ingesteld.

CALAMINA OF ZANDSTORM

Dit zijn geen vergeelde oude foto’s, ook geen foto’s van op de rode planeet of een zonsondergang, maar opnames van deze maandagnamiddag 14 maart in Torrevieja-Spanje.
.
Dezer dagen woedt een calima of zandstorm over het zuidoosten van Spanje . Dat is te danken is aan een lagedrukgebied met de mooie naam Celia.
De gele kleur komt van het Saharazand dat zich in grote hoeveelheden met de wind vanuit het noorden van Afrika naar Spanje laat verplaatsen.
.
De gezondheidsdiensten vragen om buiten mondkapjes te dragen of zoveel mogelijk binnen te blijven, omdat dit fijn stof ongezond is.
.
Dit weer komt wel meer voor in delen van Spanje, maar deze toestand hebben wij nog nooit meegemaakt. Donderdag en vrijdag verwacht men veel regen en zal deze smurrie als modder neerdalen… Een paar foto’s …
.
* van onze correspondent Fons Lauwers in Spanje

smog = luchtvervuiling

 Smog is luchtvervuiling die in een bepaalde periode opeens sterk toeneemt De stoffen die invloed hebben op het ontstaan van smog zijn vooral ozon en fijnstof en in mindere mate stikstof – en zwaveldioxide. Deze smog-episoden kunnen een paar dagen, zelfs enkele weken duren..

* Luchtvervuiling in steden valt meestal uiteen in twee categorieën gebaseerd op het klimaat en het type luchtvervuiling. Vaak ook wordt er gebruikgemaakt van de termen winter- en zomersmog.

* In de winter bestaat smog uit een mengsel van hoofdzakelijk fijnstof en zwaveldioxide. Het is echter beter om te spreken van fotochemische en industriële smog. Beide hebben andere effecten op de gezondheid.

* De meeste steden hebben gedurende de zomer, wanneer de zon het meest intens is, last van fotochemische smog en gedurende de winter van industriële smog, doordat er dan de behoefte is tot verwarming door bijvoorbeeld houtkachels en oliebranders, waarbij schadelijke stoffen vrijkomen.

* De grootste bronnen van vervuiling zijn auto’s en elektriciteitscentrales. De stoffen die de vervuiling veroorzaken zijn voornamelijk koolstofmonoxide, stikstofoxiden en vluchtige koolwaterstoffen.

Deze stoffen reageren met aanwezigheid van zonlicht en vormen daarbij een mengsel van schadelijke secundaire vervuilers. Schadelijke stoffen die ontstaan zijn voornamelijk fijnstof en ozon. 

* Afhankelijk van waar ozon zich in de atmosfeer bevindt heeft de stof positieve of negatieve effecten. In de hogere luchtlagen beschermt de ozonlaag ons tegen het schadelijke ultraviolette licht van de zon.

* Er is nauwelijks uitwisseling van ozon tussen de ozonlaag en ons leefniveau. De ozon die op leefniveau geproduceerd wordt kan niet gebruikt worden voor de aanvulling van de ozonlaag.

* Omgekeerd kan alleen hoog in de bergen bij sommige weersituaties de ozonconcentratie wat hoger zijn door ozon uit de ozonlaag. Ozon is een zeer reactief molecuul. Het irriteert het ademhalingsstelsel, beschadigt gewassen, bomen en andere vegetatie, en het erodeert rubber.

* In steden met fotochemische smog, de zgn. bruine steden, zorgt het drukke verkeer in de ochtend voor de belangrijkste bronnen van de smog. De hoogste concentraties van ozon worden bereikt tussen 12:00 en 20:00 uur, meestal aan het begin van de middag.

 * Gewoonlijk wordt het hoogste smogniveau niet bereikt in de stad zelf, maar in de buitenwijken en de omliggende gebieden. Dit wordt veroorzaakt door de tijd die nodig is om de smog te vormen.

 * Zomersmog is een verkeerde benaming voor fotochemische smog, omdat het proces ook in de winter plaats kan vinden; de sterkte is in de zomer echter een stuk hoger vanwege de hogere stralingsintensiteit van de zon.

Wikipedia was onze gids in smogrijke dagen. Bedankt Wiki ! –

Schaapscheerderskou

Schaapscheerderskou is in de Lage Landen (Nederland en Vlaanderen/België) de benaming voor een koele periode die haast jaarlijks optreedt in de maand juni. Die kou komt meestal voor tussen 5 en 20 juni. In deze periode is het vaak bewolkt en relatief koud en kan er zelfs nog nachtvorst optreden.

* De naam is afkomstig uit de tijd dat in deze periode de schapen geschoren werden. Schaapscheerders maakten toen van het grijze en koele weer gebruik om hun schapen te scheren.

* Zomerweer in juni houdt zelden de hele maand stand. Meestal draait de wind na de eerste zomerse dagen van zuid naar noordwest of noord. Boven de nog relatief koude Noordzee ligt in deze tijd van het jaar vaak een gebied met mist, dat met de noordwestelijke stroming naar West-Europa toe komt.

* De felle zon van de eerste junidagen maakte ook dit jaar weer plaats voor een (grijs) wolkendek en in de wind was het ronduit koud. Vroeger kwam dat de sterke agrarische wereld goed uit, want zo werd de kale huid van de schapen na het scheren niet blootgesteld aan de felle junizon.

* De schaapscheerderskou is vergelijkbaar met de IJsheiligen. Alleen is de afkoeling zo laat in het voorjaar minder groot. Evenmin als de kans dat mijn dahlia’s nog eens afvriezen.