EERSTE EN ENIGE NEDERLANDSE PAUS

Adrianus VI Nederlandse paus (1522)

Adrianus VI

Adrianus VI, ook wel Adriaan VI en in het Latijn Hadrianus VI (Utrecht, 2 maart 1459Rome, 14 september 1523), geboren als Adriaan Floriszoon Boeyens, was paus van 9 januari 1522 tot zijn dood op 14 sept 1523 , anderhalf jaar later dus.

* Adriaan was de laatste niet-Italiaanse paus tot de verkiezing van de Pool Karol Józef Wojtyla in 1978.

* In Nederland wordt de in Utrecht geboren paus, beschouwd als de enige Nederlandse paus in de geschiedenis. In Duitsland geldt hij dan weer als de zevende Duitse paus omdat Utrecht destijds tot het Heilige Roomse Rijk behoorde.

Het verhaal …

Op 1 december 1521 overleed paus Leo X en moest er een nieuwe paus gekozen worden. Dat duurde vrij lang. In volle reformatie trouwens geen gemakkelijke opgave tegen Luther en gezellen die lelijk tekeer gingen tegen wat er allemaal in Rome gebeurde. Zij wilden niet langer afhangen van ‘een paus die met aflaten strooit’ en kozen voor een sobere geloofsbeleving.

* De toekomstige paus vertrok meteen naar Rome en kwam er pas … in mei aan. Adriaan twijfelde lang of hij het pausschap zou aanvaarden. Op 31 augustus 1522 werd hij tot paus gekroond.

* Adrianus VI beschouwde het tegenhouden van de Reformatie, de hervorming van de Kerk en vereniging van de christelijke machten tegen aanvallen van de Turken in Hongarije en Rhodos, als zijn belangrijkste taken.

* Als paus stond hij een sobere levenswijze voor. Dat werd hem in Rome niet door iedereen in dank afgenomen. Ook met zijn pogingen om de curie – het pauselijke bestuursorgaan – te hervormen was lang niet iedereen blij.

* Januari 1523 liet hij tijdens de Rijksdag van Neurenberg een voorstel tot hervorming voor de curie voorlezen dat zowel in Romeinse als lutherse kring slecht werd ontvangen. 14 september  1523 overleed hij.

*** Lees zeker ook: Paus Adrianus VI (1459-1523) – De Nederlandse paus

  • met dank aan Historiek en Wikipedia

RONY SCHREEF EEN BOEK

Tegenwoordig dragen de meeste mensen bewust zorg voor hun lichamelijke gezondheid. Ze sporten intensief of recreatief, letten goed op wat ze eten en drinken. Angstvallig houden ze hun gewicht in de gaten. Voedingssupplementen vullen een evenwichtige voeding aan. Heel wat minder mensen bekommeren zich om hun geestelijke gezondheid.

* In het jaar dat de norbertijnen hun negenhonderdste verjaardag vieren, schreef Averbode-norbertijn Rony Ceustermans (Veerlenaar van geboorte) , negentig teksten.

Als voedingssupplementen voor de ziel nodigen ze mensen uit met een groot hart en een open geest om te reflecteren over wat deze tijd al te snel en ondoordacht terzijde schuift, de christelijke inspiratie.

De eeuwenoude boodschap van het christendom is immer jong en revolutionair. Ze houdt de geest van mensen alert en kritisch, levendig en gezond.

* De teksten in dit boek zijn een uitnodiging om die rijke erfenis te herontdekken en iets te ervaren van de vreugde en de hoop die het christendom mensen biedt. Het zijn voedingssupplementen voor de ziel.   (Rony Ceustermans)

*** Het boek verscheen bij Halewijn, telt 190 blz. – formaat 14,5 x 23,5, – prijs € 16,95.

DE KONING EN DE KONINGIN DEDEN AVERBODE ABDIJ AAN

Koningin Filip en koningin Mathilde brachten vandaag woensdag 17.11.21 een bezoek aan de abdij van Averbode. Zij kwamen uit Tienen en moesten na Averbode ook Diest nog aandoen.

Abt Marc Fierens is er klaar voor. Zowat 40 broeders zoeken een plaatsje in de lange kloostergang.

Pastoor op rust Dolf Swinnen zit in een rolstoel en sukkelt met parkinson. Van hieruit groet hij zijn oud-parochianen in Veerle. Eric Seghers , zijn opvolger in Veerle en zielenherder voor gans Laakdal en Meerhout, zorgt af en toe voor een bemoedigend woord.

Manu Claes, burgemeester van de stad Scherpenheuvel, wacht samen met abt Fierens en de bloemenkinderen op het koninklijke paar.

Ze komen eraan , met drie kwartier vertraging op het schema , wat vrij normaal is.

De abdijbewoners zijn er klaar voor. Het vragenuurtje mag beginnen.

“Onze” Dolf Swinnen komt bij de eersten aan de beurt. Rony Ceustermans, Veerlenaar van geboorte, heeft de koning echt wat te vertellen.

Ook de Laakdalse pastoor Eric is niet op zijn mondje gevallen.

Met een bezoek aan de prachtige abdijkerk wordt het bezoek aan Averbode afgerond.

Bewoners en personeel wuiven het koninklijk paar uit.

Vijf witheren en hun spiegelbeelden houden een achterafgesprekje.

Paraskevidekatriafobie

Vandaag is het vrijdag de dertiende – Paraskevidekatriafobie

Voor bijgelovige mensen is vrijdag de dertiende een angstige dag. Een dag waar ooit eens een tweeëntwintigletterlingowoord voor verzonnen werd: paraskevidekatriafobie. Dat heet ‘specifieke angst voor vrijdag de dertiende’. Vandaag is het weer van dattum.

* Waar komt die angst  vandaan? En hoe is deze datum historisch uitgegroeid tot een schrikmoment voor velen? Het bijgeloof rond vrijdag de dertiende is pas ruim honderd jaar oud.

* Onder een ladder doorlopen op vrijdag de dertiende doen veel mensen liever niet. Van verscheidene hotels en wolkenkrabbers in de VS is bekend dat de 13de verdieping ontbreekt. Vaak wordt die verdieping dan 12B of 14A genoemd, of aangeduid met de letter M (de dertiende letter uit het Latijnse alfabet).

* Zo heet de dertiende verdieping van het Trump International Hotel and Tower in Chicago ‘Mezzanine Floor’..

* De term paraskevidekatriafobie is bedacht door de Amerikaanse therapeut en historicus Donald E. Dossey (geboren in 1934), die zich gespecialiseerd heeft in het behandelen van mensen die kampten met irrationele angsten.

* Als je het woord vloeiend kunt uitspreken, zo stelde Dossey, ben je genezen van de angst voor vrijdag de dertiende. Het woord paraskevidekatriafobie is een samenstelling van de Griekse woorden  paraskevi (vrijdag), deka (10) en tris (3).

* Wanneer is vrijdag de dertiende precies ontstaan?. Er zijn verscheidene herkomsten mogelijk. Volgens expert Donald Dossey komt het ongeluksgetal dertien uit een Noorse sage…Twaalf goden hielden een diner in Walhalla (de hemel), waarop plotseling Loki, de god van chaos en leugens, onuitgenodigd binnenkwam. Loki schoot  de god Balder – de god van de vreugde – een pijl in het hart, waarna de aarde in rouw gedompeld werd.

* In het christendom werd Jezus Christus, volgens folkloristische verhalen, gekruisigd op vrijdag de dertiende. Alhoewel het christendom het heeft over Goede Vrijdag, geen ongeluksdag.

* In het christendom is twaalf nl. het getal van de perfectie. Denk aan de twaalf stammen van Israël, de twaalf discipelen en 144.000 uitverkorenen (12X12). Twaalf plus één (13) betekent dan imperfectie of ongeluk.

* Op vrijdag 13 oktober 1307 liet Philips de Schone in Frankrijk alle Tempeliers oppakken, vals beschuldigen en ombrengen. Het betekende het einde van hun vereniging. In Rome en ook in Groot-Brittannië was vrijdag een ongeluksdag voor criminelen. Op die dagen werden misdadigers geëxecuteerd.

* Volgens Scandinavische volksverhalen komen de heksen samen met een partij zwarte katten. De duivel was als dertiende lid aanwezig. Het getal dertien heet dan ook wel het duivelsdozijn.

* Volgens recenter onderzoek is vrijdag de dertiende echter een concept van (veel) latere datum. De  Amerikaanse journalist Nathaniel Lachenmeyer schreef in 2004 het boek ’13’. Hij traceerde de opgang van het begrip als ongeluksdatum in 1881.

* Nog volgens Lachenmeyer besloot een Amerikaanse officier om op elke dertiende van de maand een diner van dertien gangen aan dertien personen aan te bieden. De officier noemde het gezelschap “The Thirteen Club”. De eerste bijeenkomst was op een vrijdag. De officier wilde zo aantonen dat dertien géén ongeluk bracht. Hij mag me altijd bellen …

broers op de brandstapel

Vandaag een gelukkig toeval. In onze vaderlandse geschiedenis komen we terecht in Mechelen. Daar woont Maria van Hongarije, de zus van keizer-koning Karel V die 25 oktober 1555 troonsafstand doet in de Nederlanden. De executie van de Mechelse broers op 23 december 1555 woonde hij beslist niet bij. Zijn zus, Maria van Hongarije was sinds 1530 landvoogdes van de Nederlanden in Mechelen en gaf er eveneens in 1555 de brui aan. Ook zij kwam niet kijken.

En wij, Louis, Mechelaars van vier normaalschooljaren Onder de Toren, hebben dit verhaal nooit gehoord …

Twee dappere Mechelse broers op de brandstapel (1555)

* Deels ontleend bij auteur Enne Koops (21 oktober 2019) in Historiek

In de Nederlanden kost de inquisitie tussen 1522 en 1600 aan 2000 à 3000 protestanten het leven. Het indringende verhaal van de ‘ketterse’ broers Frans en Nikolaas Thys laat zien hoe een executie op de brandstapel in zijn werk ging. Het is een verhaal van twee dappere broers die zich tot de laatste snik blijven verzetten tegen het rooms-katholicisme, dat zij zagen als een valse religie. Ze stierven een tragische dood op de brandstapel in 1555.

De inquisitie in de Nederlanden (Mechelen, 1522)

* Keizer Karel V (1500-1558) kondigt op 28 september 1520 af dat alle geschriften die de leer van Maarten Luther (1483-1546) – met wie de Reformatie begon – vertolken, vernietigd dienen te worden. Iedereen die deze leer verkondigt, kan erop rekenen achter de tralies te belanden.

* Luthers volgelingen, en al snel ook de calvinisten en wederdopers, krijgen het zwaar te verduren. In maart 1522 stelt Karel V in de Nederlanden naar Spaans voorbeeld de inquisitie in. Mechelen ontvangt het eerste plakkaat.

* De vonnissen van deze kerkelijke rechtbank kosten tot anno 1600 het leven aan ongeveer 2000 à 3000 protestanten. De meesten op de brandstapel.

* Tot de martelaren behoren ook Frans en Nikolaas Thys uit Mechelen. Het proces dat tegen hen gevoerd wordt, geeft een indringend beeld van de verschrikkingen van de inquisitie.

Het gezin Thys (Mechelen, 1520-1555)

Mechelen telt rond 1550 ongeveer 30.000 inwoners. Economisch gezien bevindt de stad – die in de 14de en 15de eeuw een hoge vlucht neemt en van 1507 tot 1530 de hoofdstad van de Nederlanden is – zich in een neergaande spiraal.

* Door de verhuizing van de regeringszetel naar Brussel in 1531 en door de latere Opstand, vanaf 1568, verliest Mechelen geleidelijk aan zijn vroegere economische, demografische en intellectuele kracht.

* Het katholieke gezin Thys is niet meer dan een speld in de hooiberg van Mechelen, maar dat zou niet zo blijven.

* Het gezin telt zes leden: vader Andreas, moeder Catherina, Jan, Frans, Nikolaas en een dochter van wie de naam niet bekend is, en verdient de kost in het verversambacht.

* Vanaf de jaren 1520 steken Andreas en zijn zonen om die reden regelmatig en voor langere tijd de grens over naar het Heilige Roomse Rijk. Daar worden ze in vooral de Hanzestad Lübeck aangestoken door het van de grond komende lutheranisme.

* Het stimuleert hen de Bijbel van a tot z te lezen. Geleidelijk raken Andreas, Jan, Frans en Nikolaas in de ban van de reformatorische prediking, zo sterk dat ze er in Mechelen, waar ze naar de kerk gaan in de Sint-Catharijneparochie, nauwelijks over kunnen zwijgen. De Thysens beweren…

dat de reyne leer Christi, also met mensengebode verdonckerd, sonde syn in de stadt Mechelen.

* In Mechelen gaan weldra kwade stemmen op, vooral onder parochiegenoten, die het gezin Thys van lutherse ketterijen beschuldigen.

* De oudste zoon Jan wordt in 1538 tot de brandstapel veroordeeld. Daarna is het gezin klaarblijkelijk voorzichtiger geworden.

* Het duurt zeventien jaar voordat er weer iets concreets gebeurt: vader Andreas, Frans en Nikolaas voelen zich in 1555 zo onveilig – ze worden bedreigd met rechtsvervolging – dat ze op de vlucht slaan naar Engeland.

* Beide zonen keren na een kort verblijf terug in de Nederlanden, maar vader Andreas zou zijn geboorteland en gezin nooit meer terugzien.

Vermoedelijk is hij in Engeland hertrouwd en heeft hij een of meer kinderen gekregen, want de naam Thys komt diverse malen voor in zestiende-eeuwse Londense kerkregisters.

Het proces (Mechelen, najaar 1555)

De gebroeders Thys hadden achteraf gezien beter aan de andere kant van de Noordzee kunnen blijven, want op 5 oktober 1555 wordt het complete gezin opgepakt en in twee verschillende Mechelse gevangenissen gegooid.

* Frans en Nikolaas belanden samen in de Lakenhalle op de Grote Markt. Daar worden ze van elkaar gescheiden, geketend, en in de kerker gegooid. Tijdens het proces zullen ze afzonderlijk ondervraagd worden.

* Ook moeder en zus worden stevig aan de tand gevoeld. Zij herroepen echter hun opvattingen, in de hoop dat ook de mannen vrijkomen. Hun lichte straf: het bijwonen van de mis, een aantal dagen op brood en water en verplichte deelname aan ‘de Processie van het Allerh[eiligst] Sakrament’.

* Heresie’ (ketterij) vormt de hoofdaanklacht tijdens het proces. En voor hen die daarin volharden, en dat zullen Frans en Nikolaas doen, geldt in die tijd in de Nederlanden een vastomlijnde procedure:

Heresie wort ghepunieert metten viere, waarvan de geestelicke juge ‘t proces maect, en den werelicken dexecutie doet.

* Het proces tegen beide broers neemt ruim tweeënhalve maand in beslag en kent lange, cynische ondervragingen – in een poging de broers weer op het katholieke pad te brengen –, folteringen op de pijnbank en tussendoor geïsoleerde opsluiting in de Mechelse kerkers.

* Op 5 oktober begint de eerste ondervraging. Tijdens dit verhoor beantwoordt alleen de oudste, Frans, de vragen. Nikolaas zwijgt grotendeels, maar trekt af en toe toch zijn mond open om de inquisiteurs belachelijk te maken.

* De opvattingen die Frans tijdens dit verhoor verdedigt zijn typisch reformatorisch: de Rooms-Katholieke Kerk is niet de heilige christelijke kerk, wat blijkt uit de vele misstanden en misbruiken; de paus is niet de stadhouder van Christus op aarde; de gewijde hostie verandert niet in het lichaam van Christus; de biecht klopt niet; aanbidding van Maria en kaarsjes branden zijn pure afgoderij. En het vagevuur komt in de Bijbel nergens voor, aldus Frans.

* Als Frans zijn verdediging beëindigd heeft, is het de beurt aan zijn bebaarde, jongere broer Nikolaas. Die laat er geen gras over groeien en zet meteen de aanval in op zijn ondervragers:

Wat comt ghy tot my om uwe beuselinghen te vercoopen? Ghy archlistige Hypocryte! Gaet van my, laet my met vreden: want ic sal by der waerheyt blijven ende uwe fabelen ende logenen niet achten. Oft evenwel mijn leven costet!

* Na dit verhoor, waarin men tracht de broers hun ketterij te doen afzweren door hen invrijheidstelling te beloven, draagt men hen over aan het wereldlijke gezag.

* Dat besluit om de broers te folteren op de pijnbank – waarbij hun ledematen opgerekt worden –, maar ze geven geen krimp. Vervolgens gooit men de broers weer een aantal dagen in de kerker.

* Op 8 oktober moeten ze voor de tweede keer voor de schepenenbank (rechtbank) verschijnen. Beiden willen hun geloof niet verloochenen, terwijl Nikolaas opnieuw tegen de inquisiteurs tekeergaat.

* Hierop besluiten de ondervragers de broers in de kerkelijke ban te doen, terwijl de schout (politiebaas) hen het burgerrecht ontneemt.

* Volgens het martelaarsboek van Adriaen Corneliszoon van Haemstede (1525-1562) probeert men daarna via martelmethoden los te krijgen of er nog meer ketters in Mechelen waren, waarop ze antwoorden:

Wy wouden liever het een lidt van den anderen laten trecken, dan onse broeders verraden.

Vervolgens belanden Frans en Nikolaas ruim tweeënhalve maand in de cel.

* Na de toelating van de bisschop van het diocees Kamerrijk krijgen ze uiteindelijk op 22 december te horen dat op de brandstapel moeten.

* De schout bezoekt hen in de gevangenis en adviseert ze een ‘biechtvader’ te nemen. De broers weigeren dit aanbod.

De executie (Mechelen, 23 december 1555)

In de ochtend van 23 december 1555 – het is rond 11 uur – begeeft schout Willem de Clercq zich naar de gevangenistoren van de Lakenhalle op de Grote Markt in Mechelen, waar Frans en Nikolaas Thys apart van elkaar geketend en gekerkerd zijn.

* Hij vraagt zijn bewakers of de broers ondertussen de biecht hebben afgelegd, want dat betekent genade, het behoud van deze ketters.

* Als dit niet het geval blijkt te zijn, schreeuwt De Clercq dat hij ze als honden zal laten verbranden op de brandstapel.

* De broers worden uit de gevangenis gesleept en richting Raadhuis geduwd. Tijdens deze tocht troosten de broers elkaar …

– ‘Al wort ons het lichaam ghenomen, men can doch niet de siele nemen’, etc. –, terwijl omstanders geëmotioneerd toekijken hoe de geestelijken de broers de mond snoeren… Swijcht stille! Ghy zijt ketters! Uwe duyvelsche zaet is ghenoech ghezayt!

* In het Raadhuis worden ze voor de schepenen geleid om het definitieve vonnis te aanhoren: de brandstapel. De broers blijven ondertussen over hun geloof spreken, net zolang tot de schout zegt: ‘Jullie spelen een spelletje met mij; straks ga ik met jullie een spelletje spelen’.

* Daarop vertrekken ze. Terwijl ze naar de Grote Markt lopen, vraagt één van de broers aan de schout of ze nog kort afscheid mogen nemen van hun moeder en zus. Die toestemming krijgen ze niet.

* Ondertussen heeft voerman Pieter Meert de benodigdheden voor de verbranding, die negen gulden bedroegen – niet goedkoop omdat hout ’s winters duur is –, naar de Grote Markt gebracht.

* Kort daarop komen de broers Thys op de markt aan en krijgen ze een houten bol in de mond, zodat ze niets meer kunnen zeggen tegen de omstanders en richting elkaar geen protestantse ketterijen meer kunnen verkondigen.

* Terwijl ze aan de paal tussen het brandhout vastgebonden worden, moeten de bewakers de bol voortdurend terugstoppen, omdat Frans en Nikolaas die telkens op provocatieve wijze uitspugen.

* Nikolaas vraagt of de bol uit mag blijven, zodat ze elkaar moed in kunnen spreken. De schout strijkt ditmaal wel de hand over het hart en staat het toe. Vervolgens horen omstanders de stem van Nikolaas, die zijn broer moed inspreekt:

‘Lieve broeder, laat ons nu aldus desen Corte tijt ridderlijck strijden in den Heere Jesu Christo.

Daarna heffen de gebroeders Thys een oecumenisch lied aan: ‘Wij gelooven allen in eenen Godt’.

* De broers smeken nog eenmaal om genade, maar de schout negeert hun gejammer en steekt het hout in brand. De brandstapel doet zijn werk.

* De doodstrijd eindigt het eerst voor Nikolaas. Zijn baard vatte vlam kort voor zijn overlijden, aldus ooggetuigen. Kort daarna sterft Frans.

* Als de lichamen volledig verkoold zijn gooien de executeurs de as van Frans en Nikolaas Thys in de Dijle … Einde verhaal.

ANNE FRANK

KnipselfRANKAnnelies Marie “Anne” Frank werd geboren op 12 juni 1929 in Frankfurt am Main als een DuitsNederlands meisje van Joodse afkomst.

Ze stierf in het Duitse concentratiekamp Bergen-Belsen in februari 1945, amper enkele maanden voor het einde van de oorlog.

* Anne werd in de hele wereld bekend omwille van het dagboek dat ze tijdens de oorlog schreef als onderduiker. Na de oorlog en na haar dood werd het dagboek uitgebracht en vertaald in erg veel talen.

* Anne Frank werd daarmee het symbool voor het lijden van het Joodse volk tijdens de Tweede Wereldoorlog.

‘Met Gouden Letteren’

‘Met Gouden Letteren’

EXPO 100 JAAR KERK IN VEERLE

Juli-augustus 2021  10-17.00 uur

.

Het begon eind juni en het loopt nog tot eind augustus. Tijd zat om ook eens een kijkje te komen nemen. Het verplicht je tot niets. Meer nog… de organisatoren zullen je bezoek erg op prijs stellen !

.

* 2021 is een bijzonder ‘jubeljaar’. Exact 100 jaar geleden wijdde pastoor Jos Verhaegen de O.-L.–Vrouw in de Wijngaardkerk van Veerle weer in na de noodlottige kerkbrand van 8 maart 1910.

* De kerk was tot as verteerd; alleen de muren stonden nog overeind. De heropbouw zou jaren in beslag nemen. Onenigheden over de constructie, wat nog moest bewaard blijven, gebrekkige financiën, oorlogsmoeilijkheden… vertraagden de realisatie.

* In 1921, elf jaar na de noodlottige brand, waren de werken klaar. De herinwijding op 30 oktober van 1921 kon gebeuren. Veerle was in feeststemming, vreugdetranen rolden over de wangen. Maar de torenspits ontbrak nog en de ‘aankleding’ zou nog jaren in beslag nemen.

* Om die 100ste verjaardag te vieren, heeft de Laakdalse Werkgroep voor Geschiedenis en Heemkunde (LWGH) een tentoonstelling samengesteld over de geschiedenis van kerk en parochie, vanaf de oprichting in de middeleeuwen tot nu.

* De titel  ‘Met Gouden Letteren’  slaat op een passage uit weekblad Het Boerenbelang dat 100 jaar geleden (letterlijk) schreef: “de 30 October 1921 – dag der inhuldiging onzer nieuwe kerk zal met gouden letteren in de geschiedenis van Veerle aangeteekend blijven”.

* Ongeveer vijftig grote borden met duizend afbeeldingen behandelen thema’s als armenzorg, miraculeuze genezingen, bedevaarten, processies, bijgeloof, verenigingsleven en een biografie van de laatste tien pastoors.

* Verder is er doorlopend een filmpje te zien van ca. 30 minuten waarin wordt teruggeblikt de laatste 100 jaar, er zijn beelden van een rondrit in 1964, een BRT-uitzending over ‘de suisse’ in 1971 en waarin nog foto’s van parochiale verenigingen worden getoond.

* De expo kadert in de activiteiten van 900 jaar Norbertijnen die in de streek op het getouw gezet worden. Die kloosterorde had in Veerle grote impact.

* De Orde werd gesticht in 1121 door Norbertus van Xanten in Prémontré. Kort nadien werden de abdijen van Tongerlo en Averbode opgericht. Zij brachten de streek tot geestelijke én economische ontwikkeling.

* In 1329 kreeg Averbode het patronaatsrecht in Veerle en werd er een ‘witheer’ pastoor. Dit verhaal duurt al bijna 700 jaar.

* Veerle kreeg in 1953 een eigen norbertinessenklooster. De Nonnenhoeve op de Heide hing af van een gelijkaardig klooster uit Herentals en de abdij van Tongerlo bouwde in de 13de eeuw de Dongenhoeve, eeuwenlang de grootste boerderij van Veerle. Bij gebrek aan roepingen wordt het klooster eerlang met de grond gelijkgemaakt.

* Overal zag men de hand van de norbertijnen. ‘Met Gouden Letteren’ geeft tekst en uitleg.

* O.-L.- Vrouw in de Wijngaardkerk  Veerledorp 67 2431 Veerle-Laakdal

* Tot 29 augustus 2021, van maandag t.e.m. zaterdag van 10 tot 17uur en zondag van 11 tot 17uur.

* Organisatie: LWGH i.s.m. de kerkfabriek van Veerle en Stuifzand (k.Erf).

* Gratis toegang

Meer info: Glen Van Meeuwen: 0479 36 48 45, glen.v_m@hotmail.com

François Van Gehuchten:013 66 39 82

* LWGH: info@lwgh-laakdal.be

‘de winde’ rouwt

In  Ziekenhuis Geel overleed vorige vrijdag priester Louis Beyers. Hij werd 98 .

* In september 2020 vierde woonzorgcentrum De Winde in Veerle-Laakdal nog zijn 70-jarig priesterschap.

* In 1950 werd Louis priester gewijd en werd hij o.m. onderpastoor in de parochies Sint-Jozef in Terhagen (Rumst) en Onze-Lieve-Vrouw in Lichtaart (Kasterlee, van 1955 tot 1967). Nadien was hij dertig jaar lang pastoor van de Sint-Trudoparochie in Meerhout.

* In zijn rustperiode bleef hij aan de slag als pastoraal rusthuismedewerker in wzc De Winde. De uitvaartliturgie en asverstrooiing op de begraafplaats van Veerle vinden in intieme kring plaats.

HET BEELD IN DE ABDIJ

De Deense kunstenaar Nis Schmidt (foto met abt Fierens) verbleef enkele jaren geleden in de abdij van Averbode. Met een boek van kardinaal Joseph Ratzinger (ook ex-paus) onder de arm. Die citeert ergens paus Johannes Paulus II… “Maar … het geloof is bij velen achterwege gebleven. Ze worden enkel nog gedreven door de rede. Ze proberen als het ware te vliegen met één vleugel.” …

Nis Schmidt ontwierp het beeld bij thuiskomst en liet het in brons gieten. Dat viel op bij de pastoor van zijn woonplaats Vejle, norbertijn Jan Ophoff.

* Pastoor Jan bestelde meteen een grotere kopie in roestvrij staal  en dat beeld staat vandaag nog steeds voor de kerk van Vejle. (Vejle – Veijel – Veerle…?)

°°° (ik was hier al in 1965 met collega-onderwijzer Herman vd Weyer en Zjeen Janssens. Wij bezochten toen o.a. Louis Reymen, norbertijn afkomstig uit Veerle)

Marc Fierens , de  huidige abt van Averbode ging op bezoek bij zijn Deense collega’s en ook hij raakte onder de indruk van het ongewone beeld.

* Dit jaar bestaan de Norbertijnen 900 jaar en abt Fierens wilde voor dat speciale jubileum een kopie van de Eénvleugelige op het binnenplein van de abdij. De abdijraad vond dat een goed idee.

* De Eénvleugelige is uitgevoerd in brons en staat op een sokkel van Zweeds graniet. Het beeld is gegoten in Svendborg. Maar wat stelt het echt voor? Denk even mee…

“Geloof en rede zijn de twee vleugels waarmee de mens zich optilt om de waarheid te zoeken. Misschien kan hij niet meer vliegen net omdat men die ene vleugel – het geloof – heeft afgebroken. Met de andere, de rede, kan men veel bereiken maar daarmee alleen opstijgen tot de dragende inzichten van het mens-zijn lukt niet.”   (met dank ook aan Herwig Neesen 05.07.20)

FRANSE KRUISWEG IN BEDDEREN KERK

Leden van de kerkfabriek O.L.Vrouw in de Wijngaard, o.l. van Rene Bloemmen vonden in 2014 op de zolder van de kerk in Veerle een … kruisweg. Althans een kruisweg in drukwerk. De prenten lagen deels verscholen onder heel wat stukken glas. Papier onder glas was destijds een bepaalde verkoopmethode.

Ludo Helsen, onze expert ter zake, herkende meteen de 14 staties van de kruisweg , en wist voor de vuist weg te vertellen dat die prenten – het kon bijna niet anders – kort na 1910 ook gebruikt werden in de ‘Bedderenkerk’ van Veerle. Die werd na de grote kerkbrand in ijltempo opgericht als noodkerk. Een beetje les van LH … moet kunnen :

  • ‘Bedderen’ komt van ‘berden’ en betekent gewoon ‘planken’. De noodkerk werd opgetimmerd op de plaats waar nu nog steeds de oude Vineazaal staat , ook dicht bij de oude pastorij. De echte parochiekerk was immers deels afgebrand en onbruikbaar voor erediensten.
  • De beeldplaten van de kruisweg werden met waarschijnlijke zekerheid gedrukt door les Frick frères , rue de la Vieille Estrapade , Paris. Uitgeverij Desgodets et Gerard, ook in Parijs , bracht ze aan de man.
  • Die uitgeverij Desgodets et Gerard gaf eind 19e eeuw (1890 – 1899) heel wat gekleurde religieuze platen uit,  zelfs ‘missalen met illustraties’. Die drukkerij D & D, drukte ook gekleurde platen van steden en landschappen, o.a.van Genève en Pau.
  • De periode van de uitgave van de kruiswegplaten en het in gebruik nemen van de Veerlese noodkerk liggen erg dicht bij elkaar en maakten de noodzaak van die kruisweg in de noodkerk meer dan waarschijnlijk.
  • De gedrukte kruisweg was massaproductie en werd in die tijd erg veel verkocht aan vooral Franse kerken. Het drukwerk gebeurde op zacht papier. De gezichten werden vaak bijgewerkt en bijgekleurd , iets wat je op de “bedderen“ kruisweg goed kunt zien.
  • Normaliter werd de kruisweg door de verkoper geleverd als polychrome gravure, beschermd door glas , gehecht op een houten achtergrond, en ingelijst. Boven elke statie was ook een kruis aangebracht.

* Een gelijkaardige kruisweg heb ik (LH) gevonden in het kerkje Sainte-Genevieve van Aisne in Picardie. Het is nog in slechtere staat als die van Veerle , maar moet van het Franse cultuurministerie wel  bewaard worden.

  • in bijlage vind je een model zoals op de foto’s afgebeeld … even drukken op de link

https://www.holyart.fr/accessoires-pour-la-liturgie/mobilier-deglise/chemin-de-croix/chemin-de-croix-tableau-bois-imitation-peinture-xv-stations

* Tot slot de pas herontdekte foto’s uit juni 2018 … (Alles komt ooit wel terecht)

 

1 2