wikipedia weet gelukkig alles

Bij gebrek aan iets bruikbaars op 31 januari beperken we ons op de laatste dag van de eerste maand van 2022 tot een paar items die we vonden bij Wikipedia, de encyclopedie die alles weet. Even op rood klikken en veel wordt duidelijk.

Bloody Sunday

Het gebeurde in 1972, vandaag 50 jaar geleden. Bloody Sunday is de bijnaam die in Noord-Ierland wordt gebruikt voor 30 januari 1972 , de dag waarop in het stadsdeel Bogside van Derry veertien ongewapende jongens en mannen werden neergeschoten door Britse soldaten na een vreedzame, maar door de Britten verboden demonstratie voor burgerrechten.

LONDONDERRY, NORTHERN IRELAND – MARCH 14: Bloody Sunday family members make their way to the Guildhall to hear today’s Bloody Sunday prosecution announcement on March 14, 2019 in Londonderry, Northern Ireland. Today, the Public Prosecution Service announced that one out of the seventeen soldiers accused of murdering the civilians killed on Bloody Sunday will face prosecution. Families of those killed gathered outside The Museum of Free Derry, yards from where the killings took place, before marching through Bogside to the Guildhall. (Photo by Liam McBurney – WPA Pool/Getty Images)

* De demonstratie, met de Guildhall in het centrum als bestemming, was georganiseerd door de protestantse Ivan Cooper om te protesteren tegen de opsluiting van  voornamelijk katholieke Ieren in Noord-Ierland.

* Het Widgery-tribunaal, dat voor deze zaak ingesteld werd, achtte de militairen “niet schuldig” aan de dood van de veertien burgers. Er is in deze zaak nooit een veroordeling uitgesproken.  Wel stelde Widgery, dat het gedrag van de militairen “roekeloos” was geweest. Een diskwalificatie zonder strafrechtelijke gevolgen. De zaak bleef daardoor altijd opspelen en aan de vooravond van het Goedevrijdagakkoord in 1998 werd overeengekomen om alsnog een grondig onderzoek te laten verrichten.

Excuus van de regering

* De Britse premier David Cameron bood op dinsdag 15 juni 2010 namens de regering in het Britse Lagerhuis zijn excuses aan voor de dood van 14 ongewapende betogers tijdens Bloody Sunday in 1972.

* De premier deed dit tijdens een presentatie van een langverwacht rapport van de magistraat Mark Saville. Het lijvige rapport verscheen na 12 jaar en de conclusies waren volgens Cameron “schokkend”.

* Volgens Lord Saville was de dood van de veertien betogers “onrechtvaardig en onverdedigbaar”. Het onderzoek is het duurste en langste in de Britse justitiële geschiedenis.

Betekenis

Bloody Sunday wordt vaak aangeduid als het escalatiepunt van de dertigjarige burgeroorlog (The Troubles) die in Noord-Ierland plaatsvond.

* Hoewel de start van de oorlog van de IRA tegen de Britse overheersing drie jaar voor Bloody Sunday was begonnen, was de IRA nog een veel kleinere en zwakkere organisatie. Graffiti in Belfast (Noord-Ierland) liet onterecht altijd blijken dat IRA ‘I Ran Away’ (Ik rende weg) betekende.

* Herinneringen aan Bloody Sunday overschaduwen nog altijd de recentste conflicten in de geschiedenis van onderlinge schermutselingen tussen de Ieren en de Britten, waarschijnlijk omdat de slachting van de onschuldigen op die zondag in januari werd uitgevoerd door Britse soldaten, en niet door paramilitairen.

Popcultuur

De Ierse popgroep U2 had een hit in 1983 met het lied Sunday Bloody Sunday dat over deze gebeurtenis verhaalde.

* Elf jaar eerder hadden John Lennon en Yoko Ono ook een nummer onder dezelfde titel op het album Some Time In New York City. Dit nummer vertelde ook over de gebeurtenissen en uitte veel kritiek op de Engelsen.

* In 2002 verscheen de film Bloody Sunday van Paul Greengrass die de gebeurtenissen beschrijft.

een scheidsrechter van 90

25 jaar reeds is Milleke Bos uit Groot-Vorst niet alleen vrijwillige ziekenbroeder in DE WINDE. Even lang al is hij ook scheidsrechter bij vriendenclub vzw DE WARE VRIENDEN op Veerle-Heide.

Met rechter spelen op het voetbalveld begon hij op zijn 25ste, goed 65 jaar geleden. Een gezegende leeftijd op een rustige oude dag, zou je denken. Niet zo voor Milleke Bos uit den Houthoek. De kranige wittekop doet er minstens nog een jaartje bij als scheidsrechter in de amateurklasse.

Voor zijn eerste fluitsignaal van de namiddag moest hij eerst nog een aantal plechtige ogenblikken ondergaan. Niet alleen voor onze lens, maar ook voor het zwaardere materiaal van een nationale zender. Vanavond is Milleke in heel Vlaanderen bekend.

Hieronder een paar fotootjes van ons. Nog meer op Facebook Ludo Vervloet.

 

 

Milleke Bos is niet alleen voetbalscheidsrechter. Ook al 25 jaar lang is hij onbezoldigde helper voor rusthuis De Winde. Zowat alle patiënten die meedoen aan de uitstapjes per rolstoel, zijn jonger dan Mil. “Geen bezwaar.”, zegt Mil, “Wellicht ben ik gezonder dan zij, en dat telt. Hopelijk kan ik ook dit nog geruime tijd blijven doen.

Australië ex-boevenland

 Australië is een overwegend wit land. Maar hoe kwam dat, wat is zijn geschiedenis?

* De eerste Brit in Australië was kaperskapitein William Dampier die in 1688 voet aan wal zette. Net als de Hollanders was hij weinig onder de indruk van wat hij aantrof. In die tijd waren er veel negatieve verhalen over Australië waardoor er bij de Britten nauwelijks interesse was in dit nieuwe land.

* Echter, honderd jaar later was Groot-Brittannië de grootste zeemacht ter wereld en kreeg kapitein James Cook(foto)de opdracht van de Admiraliteit van Engeland een groot gedeelte van het nieuwe land te claimen. Op 29 april 1770 zeilde Cook met zijn schip Endeavour de Botany Bay binnen, in het huidige Sydney.

* Het nieuwe gebied had gelijkenissen met Wales en werd door Cook “New South Wales” genoemd. Plantkundige Joseph Banks was meegevaren met de Endeavour, en werd enthousiast over de aangetroffen flora en fauna en over het binnenland. Volgens hem was dit nieuwe land zeer geschikt om te koloniseren.

* Niet veel later , in 1770 zette Cook ook voet aan wal op het deel van Australië dat nu Queensland is. Toen Cook en zijn bemanning hier aan land kwamen, zagen ze sporen van aboriginals, de lokale Gooreng Gooreng-stam.

Naar schatting stamt een derde van de huidige Australische bevolking af van Britse criminelen die in de achttiende eeuw naar Australië werden verbannen.

* De eerste lading criminelen voer naar Botany Bay in 1788. Zo werd de strafkolonie aangevuld met schepen vol kolonisten. De meesten hadden maar een kleine straf op hun naam staan. Andere criminelen, zoals tegenstanders van de koning van Groot-Brittannië, werden ook weggestuurd naar Australië. Samen met de boeven die nog veel grotere misdaden hadden gepleegd. In Brittannië kon je zelfs de doodstraf vermijden door te verhuizen naar Australië.

* In deze periode heerste er ontzettend veel armoede in de opkomende steden van Groot-Brittannië, wat weer leidde tot talloze hongerige mensen die broden gingen stelen op de markt. De gevangenissen raakten overvol. De oplossing? Op een schip naar Australië zetten!

***  Veel gevangenen bleven in Australië wonen nadat ze hun straftijd hadden uitgezeten. Het bleek toch een erg mooi land te zijn. Jaren later hoorden de Engelsen veel goede verhalen over het verre Australië. En zo verhuisden er ook weer kolonisten uit vrije wil.

de eerste auto ooit

Carl Friedrich Benz (1844-1929) werd op 25 november 1844 in Karlsruhe geboren. Hij studeerde aan de technische school in Karlsruhe. In 1883 richtte hij in Mannheim een fabriek op voor de productie van industriële machines.

* Benz ontwikkelde verschillende tweetaktmotoren. Later ook een wagen met een watergekoelde viertaktmotor. Carl Friedrich was overal de eerste. Hij verzamelde een mooie collectie patenten.

** Met zijn driewieler, de eerste auto ooit, maakte hij in 1885 een eerste tochtje. Op 29 januari 1886 kreeg hij weer een patent meer voor zijn uitvinding.

* Zes maanden later introduceerde Benz zijn eerste voertuig met benzinemotor.

* Nog twee jaar later reed zijn echtgenote Bertha Benz met de Benz Patent Motorwagen van Mannheim naar Pforzheim, een tocht van ongeveer 100 kilometer.

Driewieler met verbrandingsmotor

* Van de driewieler met een vermogen van 0,75 pk bouwde de firma in Mannheim een kleine serie. Die driewieler werd ook in het buitenland aan de man gebracht. Het voertuig kon een (waanzinnige) snelheid van 16 kilometer per uur ontwikkelen (vergelijkbaar met een snel gehandicaptenkarretje van nu).

* Voor de driewieler ontwikkelde Carl Benz het differentieel, de riemaandrijving en de autoband. De door Benz gebouwde eerste auto bevindt zich in een (foto) Münchens museum.

* Carl Benz kreeg in 1905 ruzie met zijn aandeelhouders en vertrok uit het bedrijf. Hij richtte ‘Benz und Söhne ‘ op. En jawel, dit bedrijf werd na het vertrek van Carl Benz in 1906 effectief voortgezet door zijn zonen. Het bedrijf werd een toeleverancier van Mercedes-Benz. Carl Benz overleed op 4 april 1929 in Ladenburg. Hij werd 84.

* In de volgende jaren ontstond de autofabriek die vele modellen voortbracht en aan veel mensen werk bood.

* Mercedes Benz is nog altijd een merknaam die vertrouwen inboezemt. Zelfs in het elektrische tijdvak. Om van de F1 nog maar te zwijgen.    (bewerkte tekst van Ruud van Capelleveen)

catastrofale ramp met ruimteveer

*** De Challenger was het tweede ruimteveer dat door de Verenigde Staten in de ruimte werd gebracht. Op 4 april 1983 maakte dit ruimteveer zijn eerste ruimtevlucht tijdens de STS-6 missie.

*** In totaal werd het Amerikaanse ruimteveer Challenger tienmaal gelanceerd maar de laatste lancering op 28 januari 1986 eindigde in een echte catastrofe omdat het ruimteveer 73 seconden na zijn vertrek uit elkaar spatte.

* Bij dit tragische ongeval kwamen alle zeven astronauten om het leven waaronder de 37-jarige onderwijzeres en publiekslieveling Christa McAuliffe.

De oorzaak van deze ramp bleek achteraf niet enkel een technische oorsprong te hebben maar vooral een menselijke.Te veel personen namen verkeerde beslissingen.

* De druk om het ruimteveer toch te lanceren bleek groter dan ze uit te stellen. Het Amerikaanse Space Shuttle ruimteprogramma keek al aan tegen een grote achterstand.

De wereld keek mee

* Omdat zich voor het eerst ook een leerkracht onder de crewleden bevond, keken duizenden kinderen en andere mensen op televisie rechtstreeks naar de beelden van de lancering van het ruimteveer Challenger.

* NASA was er uiteindelijk in geslaagd om ruimtevaart opnieuw in de media te brengen en om mensen warm te maken voor techniek en wetenschap.

* De talrijk opgekomen nationale en internationale pers en familieleden van de zeven astronauten zagen van op het Kennedy Space Center uiteindelijk hoe het ruimteveer kort na de lancering uit elkaar spatte.

De ramp liet dan ook een enorm grote indruk achter op een hele generatie Amerikanen.

* Zo herinneren zich vandaag de dag nog steeds veel mensen de woorden “Flight controllers here looking very carefully at the situation. Obviously a major malfunction. We have no downlink.” die werden uitgesproken door vluchtdirecteur Jay Greene vanuit het vluchtleidingscentrum.

voor bijna-tachtigers

Helden van onze late jeugd. In 1968 organiseerden de jongens van motorclub AMC Veerle in Westerlo een kleinkunstavond met de artiesten van toen. Boudewijn de Groot was de man van de avond, maar naast hem deden ook Wannes Van de Velde, Miel Cools, Elly Nieman e.a. Hugo Raspoet hun stinkende best om er een onvergetelijke avond van te maken. Waarin ze ook slaagden.

Vandaag stuitte ik als bij toeval op Lennart Nijgh, de tekstdichter van Boudewijn en stille kracht op de achtergrond, die er ook bij was in Westerlo. Even later in datzelfde 1968 was er een tijdelijke breuk tussen beiden, maar in 1973 kwam er weer intensieve samenwerking op gang. Wat volgt vond ik op Wikipedia

Lennaert Herman Nijgh (Haarlem, 29 januari 1945 – aldaar, 28 november 2002) was een Nederlandse tekstdichter. Nijgh maakte vooral naam als tekstdichter voor de zanger Boudewijn de Groot.

Nijgh bezocht het Coornhert Lyceum in Haarlem, samen met zijn jeugdvriend Boudewijn de Groot. Na twee jaar verliet Nijgh het gymnasium, hij werd er volgens eigen zeggen afgegooid. Hij bleef bevriend met De Groot.

De doorbraak van Nijgh begon toen platenmaatschappij Philips de single Een meisje van 16 uitbracht, een bewerking van Charles Aznavours ballade Une enfant (de seize ans), gezongen door Boudewijn de Groot. Hij kreeg daarbij raad van Ernst van Altena, die werk van Jacques Brel vertaalde en als een soort mentor functioneerde.

Dat De Groot in de jaren zestig kon uitgroeien tot protestzanger en troubadour van de flowerpower had hij mede te danken aan de teksten van Nijgh. Hun eerste hit was Een meisje van 16. De tweede, Welterusten, meneer de president, vestigde de naam van De Groot als protestzanger.

De teksten die Nijgh schreef, ervoer De Groot eind jaren zestig als steeds minder passend bij zijn imago. Voordat het in 1968 tot een breuk kwam, maakten ze nog grote hits als Het Land van Maas en Waal (met als B-kant Testament) en Prikkebeen. In 1973 werd de samenwerking hervat met de lp Hoe sterk is de eenzame fietser. Het album werd een groot succes.

Begin jaren negentig woonden Nijgh en De Groot enige tijd samen. De Groot trouwde in 1995 met Nijghs tweede echtgenote. Nijgh schreef ook voor de zoon van Boudewijn – Marcel de Groot – liedteksten.

FENOMEEN MILLEKE BOS

Voetbalclub de Ware Vrienden huldigt volgende zaterdag 29 januari om 14.00 uur

Mil Bos . Ook jij wordt verwacht op deze niet alledaagse plechtigheid.

90 jaar jong en 65 jaar actief scheidsrechter

  • Geboren in Tessenderlo, 1932.
  • In 1957, op 25-jarige leeftijd, begon hij als scheidsrechter de thuiswedstrijden te fluiten van achtereenvolgens vier ploegen van de reguliere competitie (ook jeugd) en amateurclubs en sinds 1999 de Ware Vrienden (Veerle). Gerekend aan ‘slechts’ 15 matchen per seizoen is hij ongeveer aan zijn duizendste wedstrijd toe. (Vergelijk huldigingen van voetballers die ‘slechts’ 300 wedstrijden voor hun ploeg spelen).
  • Nu, in zijn 90ste, is hij ongetwijfeld de oudste actieve scheidsrechter van het land en zeker ook met de langste staat van dienst.
  • Hij komt uit een gezond gezin. Zijn oudste zussen zijn 101, 97 en 92 jaar, zijn oudere broer is 94. Met zijn 90 jaar is hij ‘slechts’ de vijfde oudste uit hetzelfde gezin. Ook dat moet een nationaal record zijn. (Kwatongen beweren dat ze Mil ‘onze kleine’ noemen).
  • Om bij te blijven loopt hij nog iedere week ongeveer 12 km en voor de corona nam hij vaak deel aan stratenlopen.
  • Hij rijdt als wielertoerist een keer per week met ‘broekjes’ of ‘snotneuzen’ van omstreeks 75-80 jaar.
  • Hij is al 25 jaar lang vaste vrijwilliger van een zorgcentrum. Op de wekelijkse tochtjes duwt hij rolstoelen waarin mensen zitten die bijna steeds jonger zijn dan hijzelf.  (Swa VG)

De huldiging gebeurt op het terrein in open lucht en dus coronavrij: Lakstraat 91 in Veerle(-Heide)- Laakdal.  Ook U bent van harte welkom.

W.A. MOZART JARIG

images.22jpgVandaag 27 jan is het de 266ste geboortedag (1756) van Wolfgang Amadeus Mozart , met Bach en Beethoven één van de absolute meesters van de klassieke muziek. Mannen die muziek schreven voor de eeuwigheid, muziek die alle tijden met glans overleeft.

* Vanaf zijn vijfde speelde het wonderkind in de salons van de fine fleur in Londen, Parijs, Den Haag, Wenen, Munchen en … Antwerpen. De 8-jarige Wolfgang speelde er ook op het orgel van de kathedraal.

* Toen hij 13 was, luisterde Mozart In Rome naar het ‘Miserere’ van Allegri, waarvan niemand ooit de bladmuziek mocht lezen. Geen nood, de jongeman zette na afloop de compositie zelf op papier. Van de eerste tot de laatste noot helemaal correct.

* Midden 1791 werd Mozart flink ziek door streptokokken en een depressie. Zijn eigen Requiem kon hij net niet afronden. Hij stierf op 5 dec , 35 jaar jong. Het was winter en vreselijk slecht weer. Niemand verscheen op zijn begrafenis.

* Omwille van de heersende pest werd Mozart begraven in Wenen in een eenvoudig, algemeen graf. Enkele dagen later, op 10 december 1791, werd in de Weense kathedraal een mis gezongen waarbij ook de intussen voltooide delen van het Requiem werden uitgevoerd.

images.21jpgAmadeus is een Amerikaanse muzikale dramafilm uit 1984 van regisseur Miloš Forman met in de hoofdrollen Tom Hulce en F. Murray Abraham.

De film gaat over het leven van componist Wolfgang Amadeus Mozart. Het scenario is gebaseerd op het toneelstuk Amadeus van Peter Shaffer uit 1979. Dit stuk is losjes gebaseerd op de laatste jaren van Mozarts leven. (Wikipedia)

1 2 3 6