Maïs bij de Maya’s

Maïs was van grote betekenis in de Maya-cultuur. Dat is nog steeds te merken op de massa maïs-festivals, niet alleen in Mexico, maar bij uitbreiding ook in gans Latijns-Amerika.

* Maïs is in de meeste Latijnse landen basisvoedsel. De Maya-traditie om te bidden voor de maïsvelden groeide uit tot massa-gebeden op die festivals. Ook als ze midden in de stad plaatsvinden.

* Maïs kent een rijke traditie in de keuken van Latijns-Amerika. Alleen al in Mexico is het aantal diverse gerechten uit 60 verschillende soorten immens groot. Ze zijn allemaal afkomstig van dat ene plantje : teosinte.

* Teosinte is een Mexicaanse grassoort waaruit de Maya’s 8.000 tot 14.000 jaar geleden maïs uit onkruid hebben gecultiveerd tot een eetbare plant. Maïs werd vervolgens verspreid onder alle inheemse volkeren in Zuid- en Noord-Amerika .

* Maïs is voor de Maya’s veel meer dan voedsel. Maïs is heilig. Volgens het Maya-scheppingsverhaal zijn ze eruit gecreëerd, geboetseerd uit maïsmeel.

* Archeologen hebben zich vooral beziggehouden met het klassieke Maya-erfgoed. Veel aandacht voor de geschiedenis van de inheemse volkeren was er niet. Een geschreven geschiedenis ontbreekt . Toch werd veel doorgegeven via tekeningen, verhalen, toneelstukken en beelden.’

* Hun geschreven geschiedenis wordt verteld in hiëroglyfen. Door de kolonisatie is veel van de Mayacultuur vernietigd. Na de koloniale tijd werd het niet veel beter.

* De oude klassieke Mayasteden mogen dan verlaten ruïnes zijn, de Mayavolkeren en hun cultuur bestaan nog steeds. Er zijn ongeveer 6 miljoen Maya’s en zij geven hun verhalen nog steeds aan elkaar door.

* Op sociale media zijn veel jonge Maya’s bezig met hun identiteit. Jonge Maya’s benutten Instagram, Facebook en YouTube volop om hun cultuur aan elkaar door te geven. Ze leren elkaar om de oude hiëroglyfen te lezen, maken Maya-memes, en in hun muziekteksten zit veel Maya-symboliek.

* Hiphop is heel populair onder jonge Maya’s. Het past ook heel goed bij de orale tradities van hun voorouders. Ook zij zongen zelfs over maïs…

* Bij ons was maïs aanvankelijk een sierplant. In de late jaren zestig van vorige eeuw ontdekten onze boeren het echter als prima wintervoer voor hun beesten. Vanaf de vroege jaren 70 van vorige eeuw kleurden de akkers van langsom groener. Het monotone, hoge gewas was echter geen pretje voor de natuurminnaars. Gewoon omdat die hun winterse plaatjes niet meer terugvonden.

* In onze Peirenstraat en belendende straten kan je momenteel nog de mooie lijnen bewonderen van de jonge , uitschietende plantjes. Niet te lang wachten echter. Let ook op de jonge aardappelplanten. Nog een product van overzee dat hier het basisvoedsel werd van de mensen. (foto hierboven – maïs op plastic – zoveel sneller groot)