“Het lam Gods” – Bourgondisch icoon

6 mei 1432, vandaag 587 jaar geleden, werd “De aanbidding van het Lam Gods” officieel geïnstalleerd in de Sint-Janskerk van Gent, die een eeuw later zou omgedoopt worden tot Sint-Baafskathedraal.

Retable_de_l'Agneau_mystiqueDat gebeurde in aanwezigheid van hertog Filips de Goede van Bourgondië, opdrachtgever Joos Vijd en zijn vrouw Elisabeth Borluut, alle edelen en leden van het Brugse stadsbestuur.

In het hoge gezelschap vertoefde zeker ook Jan van Eyck, de schilder van dit meesterwerk (foto).

De schilder-kunstenaar als bruggenbouwer tussen de elites van zijn tijd. Het ‘Lam Gods’ als een steeds grotere verstrengeling van stedelijke en aristocratische elites. Een evolutie die de Bourgondiërs vanaf hun intrede in de noordelijke contreien zo veel mogelijk hadden gestimuleerd.

Portrait_of_a_Man_by_Jan_van_EyckIn de afbeelding van het schaap kon hertog Filips niets anders zien dan een weerspiegeling van het lam, de gouden ram van de zopas opgerichte Orde van het Gulden Vlies, die hij om zijn nek droeg.

Vijd / Borluut waren er in 1420 als de kippen bij geweest toen besloten werd om de van oorsprong romaanse kerk om te werken naar gotiek. Zij zouden één van de vijf nieuwe straalkapellen financieren en het verfraaien met een meesterwerk. Voor het creëren van het grootste veelluik van de Lage Landen kozen ze voor de talentrijkste meesters van hun tijd.

Hubert van Eyck was de grootste naam in het gezelschap van schilders. Hij stierf helaas in 1426. Broer Jan nam de opdracht over, maar door andere opdrachten voor hertog Filips de Goede lagen de werkzaamheden een tijdlang stil.

Schilders van zijn kaliber werkten bovendien nooit alleen. Omdat er alleen bij voldoende daglicht kon geschilderd worden, liet Jan van Eyck zich omringen door een ploeg talentvolle schilders die zich de stijl van hun meester eigen hadden gemaakt.

Al de ons bekende meesterwerken van die ‘Vlaamse Primitieven’, zoals ze veel later werden genoemd, kwamen tot stand als privéopdracht. En waren voorbestemd om op te lossen in de tijd. De meeste van Jans opdrachten waren dus van vergankelijke aard. Feestdecors, muurschilderingen … werden nooit ontworpen voor de eeuwigheid.

Zoals gebruikelijk maakte Van Eyck als hofschilder wel dynastieke portretten. Jammer genoeg zijn die wellicht in de brand van het Paleis op de Koudenberg (1731) in Brussel gebleven.

(lees er alles over in ‘De Bourgondiërs van Bart Van Loo)

  • Dat “De aanbidding van het Lam Gods” nog bestaat,  mag eigenlijk een wonder heten. Het beroemde schilderij was liefst 13 maal voorwerp van misdaden allerlei. Daarvan herinneren we ons zeker de diefstal uit 1934 van ‘De rechtvaardige rechters’ en ‘Sint Jan de Doper’, een zijpaneel van het immense werk. Het paneel is nog steeds zoek.

Eric Geboers één jaar overleden

De vijfvoudige wereldkampioen Eric Geboers is vandaag 6 mei een jaar dood. Overleden in het koude water van een voormalige zandwinningsput toen hij zijn hondje van een gewisse verdrinkingsdood wou redden. Hoe onredelijk hard kon het lot toeslaan.

interviewevertsgeboerscover

5 augustus 1990, zijn 28ste verjaardag, werd niet alleen de absolute triomfdag van zijn carrière, maar ook de uiteindelijke bekroning van zijn loopbaan. De GP op de Citadel van Namen winnen en voor de vijfde keer wereldkampioen worden, waren zijn ultieme mikpunten in de motorsport.

Hij kon er nu ‘op een fatsoenlijke manier’ een eindpunt achter zetten, zoals men dat in de Kempen zegt. Elf jaren aan de top, met vijf wereldtitels als resultaat, hadden hem fysiek en vooral mentaal uitgeput. Tegen veel adviezen in hield hij zijn loopbaan voor bekeken.

“Dat was het dan, nu begin ik een ander leven”, besloot Eric later de avond met een nieuwe flikkering in de ogen, nadat hij op de Citadel de laatste bakworsten van de barbecuetractatie geserveerd had aan zijn beste vrienden.

Voor Eric Geboers gingen vanaf augustus 1988 reeds alle deuren open. Eric werd toen niet alleen “Sportman van het jaar” gekroond, maar hij kreeg ook de “Trofee voor sportverdienste”. Geen motorcrosser had hem dat ooit voorgedaan.

In de sporttop-52 van de 20ste eeuw kreeg Eric in België de 30ste plaats toegewezen. Net achter zwemfenomeen Fred Deburgghraeve, maar voor meerkamper Dailey Thompson en voor de legendarische autocoureur Manuel Fangio.

In bedoeld klassement was Eric Geboers bovendien de enige motorcrosser die voor een klassering in aanmerking kwam tussen de allergrootste sportvedetten van de afgelopen 100 jaar. Zijn vijf wereldtitels en het feit dat hij toen nog steeds de enige rijder was die wereldkampioen werd in alle drie de soloklassen, waren daar zeker niet vreemd aan.

Een tijdperk was ten einde. De herinnering aan elf fantastische crossjaren zijn gebleven bij zijn vele duizenden supporters. Rust in vrede, Eric.

(foto’s hierboven met Stefan Everts, Roger De Coster, broer Sylvain en mezelf)

NAPOLEON BONAPARTE, EEN BOON APART …

5 mei 1821, vandaag al 198 jaar geleden, blies Napoleon Bonaparte zijn laatste adem uit op het eiland St. Helena, waarnaar hij verbannen was na zijn smadelijk verlies in de Slag van Waterloo.

napoleonNapoleon werd geboren in Corsica (1769), werd in 1804 keizer (tiran) van Frankrijk, was een tijdlang heerser over een deel van Europa, maar … leed een eerste zwaar verlies in Rusland (1812) waardoor hij verbannen werd naar Elba. Hij kwam terug, her-organiseerde zijn leger, maar werd definitief verslagen in ons Waterloo (1815). Vijftien jaar later kon het huidige België ontstaan.

Napoleon is evenwel een begrip gebleven. Haast overal duikt zijn naam bij gelegenheid nog op. Te pas en te onpas. De jeugd herkent hem wellicht best in Napoleon games.

De echte Napoleon was een man van verregaande vernieuwingen. De invloed van de Franse revolutie (1789) en de verworvenheden die ze meebracht voor de culturen en de besturen van Europa waren groot en vaak van blijvend belang.

Ons Laakdal weet er van mee te spreken. Napoleon zorgde er immers voor dat Eindhoutham gefusioneerd werd met Eindhout in de nieuwe entiteit Eindhout. Die zou pas in 1977 verder gaan leven onder de gemeenschappelijke noemer Laakdal, samen met Veerle (Varendonk) en de twee Vorsten.

Er was evenwel nog veel meer. Napoleon organiseerde het prille vervoer en maakte dat men voortaan overal rechts reed in het continentale Europa (zonder Engeland). Het wegennet werd fors uitgebreid. Frankrijk kreeg zijn route nationale.

Oude lokale maten en gewichten werden vervangen door kilogram, meter en liter. De burgerlijke stand werd ingevoerd. Geboorten, huwelijken, echtscheidingen en overlijdens werden voortaan keurig geregistreerd.

Door de ‘Code Napoleon’ konden burgers huwen en scheiden zonder inmenging van de religieuze instellingen, aanvankelijk  van vooral de katholieke kerk. De meeste burgers huwden vanaf dan apart voor kerk en staat. Zoals nog steeds gebeurt.

Onderwijs en gezondheidszorg werden beter toegankelijk voor gewone burgers en de speciale voorrechten/privileges van geestelijkheid en aristocraten werden helemaal afgeschaft.

Napoleon was niet groot van gestalte, maar dat hinderde hem nauwelijks. ‘U mag dan wel wat langer zijn, maar niet zo groot als ik’, was één van befaamde lijfspreuken.

Meer weten ? ‘Napoleon’ van Bart Van Loo lezen. Ook auteur van ‘De Bourgondiërs’.

 

LENTE 2009 IN BEELD

Begin mei 2 009, tien jaar geleden, zag de natuur er ongeveer hetzelfde uit als nu. Strakke blauwe luchten worden nog steeds weggeblazen als stof en vervangen door striemende buien.

Even later boort de zon zich weer door de stapelwolken en wanen we ons weer in de beste der lentes. Kortom, voorjaarsweer als vanouds. Net als in de landbouwvelden van toen langs de Herseltseweg en aanpalende straten. Nog steeds een wandeling/fietstochtje overwaard.

sized_DSCN2446 sized_DSCN2532 sized_DSCN2410 sized_DSCN2411 sized_DSCN2418 sized_DSCN2443

sized_DSCN2407 sized_DSCN2534

 

Kangoeroewedstrijd voor wiskunde

Voor de paasvakantie namen zo’n 226 leerlingen uit de Sila Middenscholen van Westerlo en Oosterwijk deel aan de kangoeroewedstrijd voor wiskunde. De leerlingen kregen 24 leerstofgerelateerde wiskundige raadsels voorgeschoteld.

Knipsel6“Ondertussen zijn de resultaten binnen en we mogen als school wéér erg trots zijn op onze leerlingen,” aldus organisator Noël Van Thielen. “Maar liefst twee leerlingen wonnen de hoofdprijs, een Huawei-tablet.”

 

Knipsel5

 

Milo Van Houdt (2dW) en Timon Raeymaekers (2bO) behaalden de maximumscore (120/120) en eindigden zo bij de top 20 van Vlaanderen.

Noël Van Thielen: “Een bijzonder knappe prestatie als je weet dat er zo’n 35.000 leerlingen deelnemen aan deze wedstrijd!”.

Ook Sam Van der Vloet (111/120, 2aO), Senne Bruynseels (110/120, 2aO), Yarne Verstraelen (115/120, 2hW) en Ruben Croes (115/120, 2lW), deden het uitstekend. Zij eindigden in de top 100 van onze provincie.

Da Vinci 5 eeuwen oud

da-vinci-profileLeonardo Da Vinci, één van de grootste schilders ooit, is vandaag 2 mei al 500 jaar overleden. En dat mag niet zomaar voorbij gaan. Momenteel onderzoekt de Amerikaanse kunstkenner Isbouts nog eens of meester Da Vinci echt mee geschilderd heeft aan de replica van zijn wereldberoemd fresco dat de abdij van Tongerlo al sinds 1545 in haar bezit heeft.

 

Het Laatste Avondmaal in de abdij van Tongerlo

afc47858-6cdb-11e9-b67e-f1884b30f8d0In het ‘Da Vinci museum’ van de Abdij van Tongerlo hangt de vroeg-16e-eeuwse replica van het Laatste Avondmaal op linnen. Het schilderij behoort, net als Het Lam Gods (gebroeders Van Eyck) en de Kruisafneming (Rubens) tot de topstukken van België.

Het werk is omstreeks 1507 grotendeels geschilderd door toenmalige leerlingen van Da Vinci, waaronder vermoedelijk Andrea Solari. Da Vinci zou volgens de overlevering het hoofd van Jezus en Johannes zelf hebben geschilderd.

Ook dit werk heeft meerdere grote restauraties ondergaan, maar is relatief goed bewaard gebleven. In 1545 kocht de abt van de Abdij van Tongerlo het doek voor 450 Rijnse florijnen op een veiling te Antwerpen. Het doek heeft een lange tijd in de abdijkerk gehangen.

Het feit dat iemand als Isbouts momenteel in Tongerlo gesofisticeerde scans maakt van het schilderij zorgde andermaal voor een stormloop van de persjongens naar de abdij. Wilde verhalen deden meteen de ronde.

Prof Isbouts waarschuwt: ‘Het is nog veel te vroeg voor conclusies. Experts zullen de ondertekeningen op het schilderij van Tongerlo vergelijken met ondertekeningen die 100 procent zeker van De Vinci zijn. Jullie moeten echter nog vele maanden geduld oefenen.’

50 JAAR KERK-HEIDE

Dinsdag werd de kerk van Veerle-Heide 50. De gelegenheid voor een sobere viering. De geestelijken in het gezelschap herkennen we als abt Fierens van de abdij van Averbode en pastoor Segers van de parochies Laakdal/Meerhout.

De foto’s zijn van Michel Van Mechelen.

mitgbLEg JAASrMIg HKXWwVXw 2f1BgQLQ w7q0bObg CRURyQxg CDKBzIpQ DXqBvYDw

 

1 4 5 6