13 december FEEST VAN SINT LUCIA

Al duizenden jaren wordt de winterwende in vele culturen op het noordelijk halfrond gevierd als het feest van het licht dat na een periode van duisternis als het ware rechtsomkeert maakt . Tegen alle weerwil in begint de protestantse winter vandaag 13 dec. De echte winterwende valt evenwel pas volgende week op 21 dec (ipv 13 dec) , de  kortste dag van het jaar én de start van de astronomische winter.

file-768x512lucia-zweden

Het feest van Sint Lucia (licht) wordt gevierd op 13 december in de Skandinavische Joeltijd (onze kersttijd) . Acht dagen te vroeg weliswaar , maar so what ?

Schuld van de foute viering is natuurlijk de Juliaanse kalender . Geen Lutheriaanse Noor , Zweed , Deen en Fin  die zich daaraan echter stoort . De dagen zijn nu al zo donker dat  het maken van veel licht in al zijn gedaanten (lampen , kaarsen , vuur …) meer dan gewettigd is . De aanhangers van Luther nemen het niet zo nauw met 13 of 21.

De correctie van deze foute telling van Julius Cesar (die zelf de Egyptische kalender verbeterde ) werd reeds ingevoerd in 1582 . Het Juliaanse tijdstip werd evenwel nog zeer lang op het platteland gebruikt . Schuld van de archi-slechte nieuwsgaring in die tijden .

Nieuws werd destijds immers nog niet digitaal verspreid . Kranten en tijdschriften , tv en radio waren er evenmin . Steden van enige grootte hadden zelfs hun eigen tijd . Maar dat is dan weer een ander verhaal .

lucia1

Al in de middeleeuwen werd Lucia ook vereerd als patrones van oogziekten en opticiens . Men stelt haar voor met twee ogen op de hand of op een schotel .

Lucia’s naam is dus synoniem van lux of licht . In Zweden delen de meisjes die Lucia heten vandaag 13 december goede gaven uit en dragen ze een kaarsenkrans (zie foto) .

Ook wordt Lucia vereerd als patrones van de huiselijke arbeid . Op de avond voor haar naamdag lieten de meisjes van destijds het spinnewiel rusten . Deden ze het niet dan zou het vlas de volgende morgen vuil en verward zijn .

In de Kalevala , het heldenepos van de Finnen is er zo’n vrouwenfiguur . Van het meisje op de Pohjahoeve wordt gezegd dat zij een verbond had gesloten met de zon . Beiden zouden ’s morgens tegelijk opstaan , maar ’t vlugge deerntje was altijd de eerste . Als de zon verrees had ze al 6 schapen geschoren , de wol tot garen gesponnen en er een kleed van geweven .

De Oud-Germanen lieten eveneens op 13 december de winter beginnen .

Op het Nederlandse eiland Texel viert men op 12 december nog steeds Sinterklaas . In feite is dat het Sint Luciafeest van Scandinavië , het lichtfeest .

In Tirol geeft Sint Lucia geschenken aan de meisjes en Sint Nicolaas aan de jongens . Het feest van St. Lucia wordt er op 15 december gevierd . Die avond gaat iedereen tijdig slapen want wie tijdens die nacht werkt , vindt al zijn werk helemaal ongedaan gemaakt in de morgen .

Hier en daar wordt nog geloofd dat in de St. Lucianacht elke mens in gevaar is , vooral als het die avond stormt . Na het avondgebed houdt het hele gezin daarom een ommegang door kamers en stallen en de vader smeekt herhaaldelijk : ‘Bescherm ons voor toverij , heilige Lucie , tot ik morgen vroeg opsta .’ Dit ging gepaard met wierook . Als alles uitgerookt was , ging men slapen . Men vergat ook niet om het bed in te stappen met de linkervoet en een kruis in de lucht te maken zodat de heksen het bed niet zouden naderen .

Ook bij ons kende men het gezegde : “Sinte Lucije laat de dagen dijen = langer worden“.

1280px-Tessenderlo_-_Sint-Luciakerk-768x576

 

 

In onze contreien is Sint Lucia minder goed bekend . Toch dragen de kerken en de parochies van Engsbergen (Tessenderlo) en Oosterlo (Geel) haar naam .

6 DEC NATIONALE FEESTDAG FINLAND

Vandaag 6 december is het sinterklaasdag. Een dag die bij ons in de loop der jaren een beetje vervaagd is door de uitgebreide commercialisering. Sinten en pieten laten zich immers vroeg in november reeds zien. 6 december moet zowat de laatste dag zijn van de sinterklaasgekte. Vanaf vandaag ligt de baan vrij voor de Kerstman.Wat ons meteen in Finland brengt, het witte winterland van de eindejaarsfeesten. Toeval of niet maar 6 december is de nationale feestdag van Finland.

Kerstman en Sint.

In de 4e eeuw kwam Sinterklaas als missionaris in koopmans­vermomming naar Finland en ontmoette hij daar, via bemiddeling van de dwerg van Turku, de Kerstman. Uit het vroegere Lapland is bekend dat gedurende de donkere diepvriesdagen rond de midwinterdatum bezoek als cadeau werd gezien.

Het schaarse bezoek vervoerde zich per door rendieren getrokken sleden en kroop nogal eens noodgedwon­gen naar binnen door het rookgat van het onderkomen van de gastheer omdat de ingang dicht­gevroren was. Naar verluidt heeft één en ander bijgedragen aan het ontstaan van de zwarte knecht van Sinterklaas.

0953fdc33f2c7fa57cc3e3ca64ff68ca-lapland_2 70661c8f4a38aaaf21c4640518ecfe38-lapland_6

Voor de winterse toerist wil de hedendaagse Lap zich tegen betaling nog wel eens in zo’n arrenslee hijsen, maar voor zichzelf verkiest hij toch echt een sneeuwscooter. De tradities van kerstmarkten en kerst en nieuwjaarskaarten leven sterk in Finland.

Het aftellen van de dagen na 1 december op een adventskalender (een lutherse relikwie) is ook populair. Ze zijn er in allerlei varianten (velen maken ze zelf) en hebben gemeen dat er voor elke dag of elke zondag iets in of op zit wat er ’s ochtends uitgehaald mag worden.

Bij kinderen is dat vaak snoepgoed en bij volwassenen bijv. een spreuk of foto. Ook brandt men wel kaarsen op een adventskrans om de weken of dagen tot kerst af te tellen. Kerstborrels (pikkujoulut) worden populairder en zijn er steeds vroeger. Advent en kerst vormen tevens de hoogtijperiode voor liefdadigheid en cadeautjes.

Sinds 1954 doneert Helsinki ieder jaar een kerstboom aan Brussel

De eerste onderbreking is onafhankelijkheidsdag (6 december). Men ziet dan het blauwwit van de Finse vlag in vlaggen, decoraties van winkels en uitgestald gebak. Verder hebben veel huiskamers 2 kaarsen voor het raam, een oud symbool om aan te geven dat verzetslieden tegen onderdrukkers welkom zijn.

Er zijn optredens van popgroepen en cabaretiers en de publieke omroep zendt de verfilming uit van de roman “De onbekende soldaat” van Väinö Linna. Onder de officiële festiviteiten vallen een vlagceremonie, een kerkdienst, bezoek aan monumenten uit WOII en het kasteelbal (Linnan Juhlat), een receptie in het paleis van de president. Dit trekt steevast demonstranten die de verdrukten der aarde een stem willen geven. Uiteraard is ook dit alles op tv te volgen.

De 2e onderbreking is de viering van het Lucia feest op de avond van 13 december, de naamdag van de heilige Lucia. Maar daarover later meer.

‘ Willem de Zwijgerstichting’

‘Willem de Zwijgerstichting’

-Ik heb net op facebook een bericht doorgestuurd dat van het Zuid- Afrikahuis in Amsterdam komt. Het bericht komt uit een Zuid-Afrikaanse letterkundige krant. Misschien kan je er iets mee doen in de gazet –

Afzender van dat bericht was Ludo Helsen , de kersverse voorzitter van de ‘Willem de Zwijgerstichting’. Ludo verbleef onlangs een aantal dagen in Zuid-Afrika om zijn aanstelling officieel te laten bekrachtigen. Ludo volgt daarmee Cas Goossens op, de voormalige directeur-generaal van de BRT.

ludo-helsen-2-600x369

Kijk ook op facebook Ludo Helsen

 

Over Voertaal

De website Voertaal is een gezamenlijk initiatief van Stichting Zuid-Afrikahuis Nederland (SZAHN) (Amsterdam, Nederland) en LitNet (Stellenbosch, Zuid-Afrika).

De website richt zich op alle mensen die Nederlands en Afrikaans spreken in Nederland, Vlaanderen, Zuid-Afrika, Suriname, de Antillen en de diaspora.

Doelstelling is de vanzelfsprekendheid van het Afrikaans en Nederlands als ‘lingua franca’ in het culturele en economische verkeer.

De redactie wordt gevormd door onafhankelijke journalisten die niet gebonden zijn aan enigerlei politieke of religieuze beweging.

Knipsel

De vrouw onderaan rechts is Eureka Barnard, kleindochter van de befaamde hartchirurg Christiaan Barnard, die op 3 dec 1967 de eerste volledige harttransplantatie ooit uitvoerde in het Grote Schuurziekenhuis van Kaapstad

 

 

 

’n Nuwe lente vir SASNEV

Menán van Heerden, Eureka Barnard, Izak de Vries Actueel 2018-11-22

  • 20 ams/Nederlandse Willem de Zwijgerstichting het in 1997 die Huis der Nederlanden gevestig en befonds die sentrum sedertdien. As indirekte eienaar van die gebou is die stigting verantwoordelik vir sowel die uitgawes rondom die gebou waaruit SASNEV bedryf word as uitgawes ten opsigte van projekte.

Op Vrydag 16 November 2018 het belangrike genote in die SASNEV-netwerk amptelik vir die eerste keer bymekaargekom om die nuwe voorsitter van die stigting te ontmoet.

Hierdie historiese geleentheid is die eerste byeenkoms wat gereël is om nie net die nuwe voorsitter voor te stel aan SASNEV se wye netwerk nie, maar ook samesprekings te fasiliteer oor die strategiese visie en primêre rol van SASNEV. Die waarde hierin van die Nederlandse Bibliotheek Kaapstad is opnuut bekragtig.

Die rol van SASNEV as Nederlandse en Vlaamse netwerk spilpunt in Suid-Afrika is opnuut bevestig en kan SASNEV en genote nou tesame uitsien na SASNEV se nuwe toekoms.

 

de plaatsen op Aarde waar nog Nederlands wordt gesprokenKnipsel

TOEVALSTREFFER IN ZUID-AFRIKA

Het jaarboek ‘70 jaar Davidsfonds’ heeft zijn ( voorlopig ) verste bestemming bereikt.

Een gelukkig toeval in het verre Zuid-Afrika bracht twee vrienden bij elkaar.

IMG_1247De Zuid-Afrikaanse zanger/entertainer Jannie du Toit , die vorig jaar nog optrad in de feestzaal van Maria’s Wijngaard , stelde zijn nieuwe toernee Oesjaar ( Oogstjaar ) voor, vlak  tegenover de plaats waar Ludo Helsen vergaderde.

Ludo vertoeft daar momenteel als nieuwe voorzitter van de Willem de Zwijger kring , een cultuurband tussen Nederland , Vlaanderen en Zuid-Afrika.

Jannie was erg blij met het boek waar hij zelf instaat.

 Wees gerust! Het was niet het laatste jaarboek , er zijn er nog te verkrijgen.

sized_DSC_0021 sized_DSC_0027

Geschiedenis van ‘het Bier’

IMG_2019Tijdens een studiedag in Oirschot (NL) over allerlei aspecten van bierbrouwen in Nederland en België was de meest uitmuntende spreker onze dorpsgenoot Lennart Vissers , ook zelf brouwer. Het publiek hing werkelijk aan zijn lippen en apprecieerde de vaak humoristische wijze waarop hij de geschiedenis van het bier vertelde en ook op verschillen wees tussen België en Nederland.

Lennart had ook geen enkel probleem met de vele vragen die er na zijn uiteenzetting nog werden gesteld en hij bewees zijn materie totaal meester te zijn.
Laten we nog een Ribaldus drinken op het succes van zijn internationaal optreden. (lh)

IMG_2010 IMG_2014

MARC MARQUEZ VOOR DE ZEVENDE KEER

motogp-japanese-gp-2018-champi-2De Spanjaard Marc Marquez is zondagmorgen onze tijd voor de vijfde keer MotoGP-wereldkampioen geworden. De Spanjaard schreef de Grand Prix van Japan op zijn naam nadat hij vier ronden voor tijd zijn enige rivaal Andrea Dovizioso passeerde. Die crashte even verder, hernam en werd nog 18de.

Voor Marquez is het de 7de titel overall, de 5de in de Moto GP-klasse. Eerder won Marquez ook  al twee titels (GP2 en 125cc). Marquez won dit jaar al 8 GP’s, 69 in totaal.

Marquez is ‘nog maar’ 25. Er lacht hem nog een lange, even succesvolle carrière toe.(lu)

MARC MARQUEZ VOOR DE 7DE KEER

Marc Marquez heeft Andrea Dovizioso voor de tweede maal op rij verslagen. In een meeslepend duel was Marquez in de laatste bocht van de Grand Prix van Thailand zijn Italiaanse rivaal te leep af. De Spanjaard won zijn 7de GP van het seizoen. Yamaharijder Maverick Viñales mocht ook mee naar het podium in Buriram. Marquez (93)heeft nu 77 ptn voorsprong op Dovizioso(04) en heeft daarmee ook uitzicht op een nieuwe wereldtitel.

Er resten nog de GP’s van Japan, Australië in okt, Maleisië en Valencia (S) in nov.

sized_DSC_0037 sized_DSC_0055

GOUD OP DE 4 X 400 VOOR DE BELGIAN TORNADOS

Na Nafi Thiam in de zevenkamp bezorgden de Belgian Tornados ons land een tweede gouden medaille op de 4×400 meter in het EK Atletiek. Het kon vandaag vrijdag weer niet op voor België. Na de voetballers, de atleten op het hoogste niveau.

763De drie broers Borlée en supertalent Jonathan Sacoor lieten de tegenstand geen schijn van een kans in de finale, ondanks de onverwacht sterke tegenstand van Spanje.

Met zowel de zilveren als bronzen medaille van de individuele 400 meter in de ploeg, plus  Jonathan Sacoor, de wereldkampioen bij de juniores, waren de Belgen duidelijk favoriet, al was Groot-Brittannië zeker niet te onderschatten.

Na voorbereidend werk van zijn broers en van nieuwkomer Sacoor deed Kevin Borlée in de laatste rechte lijn wat van hem verwacht werd : hij greep het goud met een schitterende tijd van 2’59”47. Net onder de 3 min.

“Te gek voor woorden”, schuddebolde Sacoor, de kersverse wereldkampioen bij de juniores. “Alsof ik nooit wat anders gedaan heb. Wat een dolle week was me dat.”

 

0cb73388-9da8-11e8-b0f1-06819171fc2c_web_scale_0.0417449_0.0417449__

De Belgian Cheetahs liepen naar een onverwachte vierde plaats met een schitterende tijd: 3’27”69, goed voor een nationaal record.

(foto’s Belga)

 

 

 

TRENTIN VOOR vd POEL en van AERT

Matt763eo Trentin mag een jaar lang in de Europese kampioenentrui rondfietsen. De Italiaan haalde het in Glasgow na een sprintje tegen Mathieu van der Poel (zilver) en Wout van Aert (brons). Voor België is het de 19de EK-medaille deze zomer.

 

Nog een gouden medaille!

Koen Naert loopt iedereen in de vernieling.

 

EK atletiek

België blijft de gouden medailles opstapelen. Koen Naert (28) heeft zich op de marathon gekroond tot Europees kampioen. De West-Vlaming snelde op tien kilometer van de finish weg van zijn concurrenten en klaarde de klus enig fraai.

 

Jeffrey HERLINGS wint MXGP Lommel

sized_DSC_0143 sized_DSC_0154

° De eerste manche van het MXGP-weekend in Lommel werd met groot gemak gewonnen door Jeffrey Herlings. De Brabander liep binnen enkele ronden al uit naar een enorme voorsprong. Aan trainingsritme, verduidelijkte hij na aankomst. Zelfs een kleine val kon Herlings niet deren. Tony Cairoli werd tweede, Romain Febvre derde. De Belgen Van Horebeek, Strijbos en Desalle finishten resp. 8-9 en 10.

° De tweede manche werd andermaal een doorslag van de eerste. Herlings leidde van start tot finish. Net voor de meet ging hij er nog even bij liggen maar zijn voorsprong op Cairoli was dermate groot dat die niet eens wat merkte.

Herlings won dus nog maar eens een GP meer, Cairoli een nieuwe dichtste ereplaats. Anstie mocht ook mee op het podium. (lu)

sized_DSC_0169 sized_DSC_0173

In brede en besloten kring werd Eric Geboers herdacht. Uitgerekend vandaag 5 augustus zou de vijfvoudige wereldkampioen 56 jaar jong zijn geworden. Eric was vanaf 2008 organisator van deze GP en van de MX der Naties 2012. (foto R Joël Smets en Sylvain Geboers)

  • Voor aanvang van de Belgische GP werd in Lommel de selectie bekendgemaakt voor de Motorcross der Naties van begin oktober in de VS. Clément Desalle wordt vergezeld door Jeremy van Horebeek en Jago Geerts, die onlangs zijn eerste GP2 won. Logischer kon moeilijk.

 

DOVIZIOSO WINT CZECH MOTOGP

DSC_0229

 

De Italiaanse hardrijder Andrea Dovizioso won met veel bravoure de Czech MOTOGP op het circuit van Brno. Zijn ploegmaat Jorge Lorenzo vervolledigde het Ducati-succes met de tweede plaats. Derde eindigde Marc Marquez, de viervoudig wereldkampioen en leider in dit WK.

Lorenzo wordt volgend jaar de nieuwe ploegmaat van Marquez in het Honda-fabrieksteam. Op papier een ijzersterk, zowat onklopbaar duo. (lu)

 

 

 

1 2 3 8