JAN WIE ? JAN NEYEN …

Jan Neyen werd in 1568 geboren in Antwerpen, kreeg een protestantse opvoeding, maar werd op zijn 20ste katholiek. In 1566 was er de Beeldenstorm en de eerste vlucht van Antwerps talent naar wat veel later Nederland zou worden.

Neyen studeerde in het katholieke Spanje. In 1590 , hij was toen 22, sloot hij zich in Antwerpen aan bij de minderbroeders, een katholieke kloosterorde van volgelingen van Franciscus van Assisi.

Jan was een vlijtige leerling en werd opgemerkt door de katholieke bestuurders Albrecht en Isabella (aartshertog en – hertogin). Jan Neyen  werd commissaris-generaal van de zes ordeprovincies van de minderbroeders in de Nederlanden en in het Duitse Rijk.

Het aartshertogelijke paar stuurde Jan in 1607 als onderhandelaar van de Zuidelijke Nederlanden naar Den Haag, het centrum van de Noordelijken. Antwerpen was nl. al in 1585 gevallen en werd verder beheerd door Spanje. Later zou blijken dat dit het begin was van de definitieve afscheiding tussen Noord en Zuid (die er pas in 1648 zou komen).

Tijdens de twee jaar durende besprekingen reisde Jan Neyen twee keer naar Madrid om de strategie af te stemmen met de koning van Spanje. Later werd ook Spinola door koning Filips III aan het team van onderhandelaars toegevoegd.

Uit de besprekingen met de Republiek (Nederland) kwam het 12-jarig Bestand voort. Het vredesverdrag werd op 9 april 1609 getekend. Het bestand zorgde voor een tijdelijke onderbreking van de oorlog.

De onderliggende oorzaak van dit bestand was evenwel dat beide partijen geen centen meer hadden om hun huursoldaten te betalen. De echte reden ook waarom die oorlog liefst 80 jaar lang duurde.

Jan Neyen overleed op 20 november 1612 in Spanje, amper 44 jaar oud. (portret door PP Rubens)

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail(portret door PPRubens)

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

De massamoord van Srebrenica

Bijna vergeten bij ons – we maakten er zelfs geen melding van op 11 juli – is het dit jaar al 25 jaar geleden dat we haast live de val van Srebrenica konden meebeleven. Een recapitulatie uit Nederlandse bladen.

° Terwijl Nederlandse militairen de Bosnische enclave Srebrenica moesten veiligstellen, vielen Servische troepen binnen en vermoordden bijna alle mannen. Het werd het ergste bloedbad in de naoorlogse Europese geschiedenis.

° Met het uiteenvallen van de republiek Joegoslavië brak in 1991 een burgeroorlog uit tussen verschillende deelstaten. Het streven naar onafhankelijkheid gaat in een aantal staten gepaard met veel geweld.

° In een ervan, Bosnië-Herzegovina, is de strijd tussen verschillende bevolkingsgroepen bijzonder heftig. In 1993 roept de Veiligheidsraad in Resolutie 819 de plaats Srebrenica uit tot ‘veilig gebied’, een zogenoemde enclave.

° Servische Bosniërs mogen de stad van de VN niet meer beschieten of belegeren. In deze enclave houden veel Bosniakken (Bosnische moslims) zich schuil.

° De VN stelt een vredesmacht in die Resolutie 819 in Srebrenica moet handhaven. In 1994 gaat een bataljon Nederlandse troepen, Dutchbat III, naar Srebrenica om deze opdracht op te nemen.

° Terwijl Nederlandse militairen de Bosnische enclave Srebrenica moeten veiligstellen, vallen Servische troepen van de Bosnisch-Servische generaal Ratko Mladić Srebrenica binnen. Zonder veel tegenstand.

° Veel Bosniak-mannen en -jongens proberen tevergeefs te vluchten. De Serviërs voeren de achtergebleven mannen en jongens af in bussen, nadat ze hen eerst met hulp van de Nederlandse militairen van de vrouwen en kinderen hebben gescheiden.

° Ze worden samengevoegd met een andere groep gevangen vluchtelingen en niet veel later worden bijna al deze Bosniakken door de Serviërs geëxecuteerd.

° Het is de grootste massamoord in Europa sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog. In totaal staan er 8 372 namen op het herinneringsmonument bij het nabijgelegen Potočari.

° In Nederland rijst de vraag of de Nederlandse soldaten meer hadden kunnen doen om de enclave te beschermen of hun land moreel heeft gefaald.

°  Gedurende de gehele oorlog op de Balkan sloegen zo’n 1,3 miljoen mensen op de vlucht naar het buitenland. Velen vonden een veilig heenkomen in Nederland.

° De Nederlandse regering zal voortaan alleen nog maar soldaten sturen die voldoende bewapend zijn, zoals bij de Nederlandse missies naar Irak en Afghanistan.

° Als in 2002 het NIOD-rapport verschijnt, neemt premier Wim Kok de politieke verantwoordelijkheid voor de ramp in Srebrenica en treedt af.

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

DE VISIE VAN VUREN 138

* De Middeleeuwen zijn niet terug, ze zijn er steeds gebleven *

Wanneer ik soms terugdenk aan onze tijd in de middelbare school dan zie ik nog duidelijk de zogenaamde handboeken voor mij die wij toen gebruikten . Gallior voor Frans bij voorbeeld en voor geschiedenis elk jaar een andere titel van de reeks Historia …..vanaf Egypte en de Grieken over de Romeinen naar de Middeleeuwen. Daarna kwam de Moderne Tijd en dan de Nieuwste Tijd , die wij bijna nooit helemaal uit kregen.

Het was toch wel een beetje pretentieus van de ontwerpers van dat leerprogramma dat zij  ons reeds vanaf 1 500 in de moderne tijd deden terechtkomen.

Ik ben daarna nog veel met geschiedenis bezig geweest , maar ik werd  toch pas in het begin van maart overtuigd dat die middeleeuwen nooit gedaan waren geraakt.

De jaren tevoren hadden wij geen geld willen besteden aan onderzoek om nieuwe virussen te bestrijden en plots moesten wij met die COVID-19 gaan leven en er ons tegen verdedigen op dezelfde manier als onze voorouders de pest bestreden.

Het was zelfs nog erger . De wapens om te strijden waren toen ook alleen maar … de aangetaste mensen vermijden die soms met een ratel moesten rondlopen. In het andere geval waar er geen ratel bij te pas kwam gewoon maar iedereen vermijden.

Maar waar we in de middeleeuwen nog wisten WIE wij moesten vermijden ,werd dat ons vandaag door de heilige privacy ontnomen.

Dus het veiligste is ieder ander medemens vermijden. Daar moeten wij nu mee bezig zijn. Ieder mens is nu niet meer onze broeder of zuster , maar onze persoonlijke vijand. Dat is de eerste lijn van het nieuwe evangelie.

Deze crisis bracht ons terug tot in de diepste middeleeuwen.

Wij hadden wel een regering die alles deed wat ze kon om weerstand te bieden. Eerst eentje met volmachten , daarna een echte met een parlementaire meerderheid . Na de eerste persconferentie was er wat vertrouwen , maar daarna ging het mis.

Toen de premier vorige week tevreden thuiskwam na zijn nieuwe persconferentie en begon te werken aan nog een aantal details van protocollen, schrok hij zich een aap toen hij hoorde dat ene Elio di Rupo vanuit Wallonië ook een persconferentie aan het geven was….en de dag erna begon Brussel ook al apart .

En toen kwam de grote dag voor Vlaanderen . Voor de eerste keer in de geschiedenis kwam Vlaanderen weer naar buiten met een eigen beleid . Breydel en De Coninck dansten in hun graf, Jacob van Artevelde zeker ook , om niet te zwijgen van Gwijde van Dampierre en Robrecht Van Bethune. Op de sociale media verscheen  de boodschap : In dit land zijn twee democratieën .

De premier kreeg bijna elk uur een telefoontje van zijn papa : “ Wat zijn die allemaal aan het doen? Precies de middeleeuwen die terug zijn? De ene denkt dat hij de graaf van Vlaanderen is , de andere de Hertog van Brabant , of de markiezin van Antwerpen….doe toch iets , het is vijf na twaalf!!!! “

En zoals steeds hebben papa’s altijd gelijk. Ook bestuurlijk waren de middeleeuwen terug .

Eenheid van beleid ? Nuldebotten! Van de gewone burgers werd er geen enkele gevonden die alles nog verstond. Alle provincies en alle gemeenten  begonnen nu allemaal straffer en straffer te doen . En in sommige gemeenten, die tien dagen geleden hun inwoners nog hadden toegeroepen dat ze “ goe bezig “ waren, sloeg de paniek toe.

Het ging ergens zelfs zover dat in een van de gemeenten een dame die geen mondmasker wou dragen niet gewoon geverbaliseerd werd , maar tegen de grond werd geslagen en geboeid werd weggevoerd voor de ogen van haar kinderen. Het was net of de repressie terug was , maar erger nog: het waren de middeleeuwen !

De premier trachtte de zaak weer in handen te krijgen. Hij belde een paar vrienden of ze een vlag van Europa hadden , de echte , met een ster minder dan vele jaren terug want Groot-Brittannië was het ondertussen afgebold.

Een Belgische vlag had hij zelf wel . Daarmee had hij al vele jaren in zijn handen gestaan toen de Ronde van Vlaanderen voor zijn woning in Brakel voorbij kwam , zeker om de vele leeuwenvlaggen wat te neutraliseren.

En zittende tussen die twee vlaggen sprak hij net zoals Macron het land toe. Vanaf nu nam hij het roer weer in handen. Er waren nog alleen duidelijke richtlijnen voor het hele land zodat alle inwoners weer wisten waar ze aan toe waren.

De premier en zijn papa waren tevreden . De middeleeuwen met al hun hertogdommen , baronieën en markiezaten waren weer naar af gestuurd.

De reclame die een van de partijen maakte dat er in het land twee democratieën waren , was plots zonder voorwerp geworden. Het Vlaamse beleid was weer naar af gestuurd , samen met hun gewestministers.

De premier en zijn papa gingen tevreden slapen en stonden tevreden op. Er was weer eenheid en duidelijkheid. Ze wisten toen nog twee zaken niet :

Ten eerste dat de baronie politieregio Geel Laakdal Meerhout er  toch nog aan aantal nieuwe verboden  had bijgelapt. En ten tweede dat ene Van Ranst  met iets wat op een glimlach leek en in rustige trage tred zich naar de studio’s van RTV en VTM spoedde , waar hij Goedele Wachters en Danny Verstraete zou ontmoeten. “En het ZAL lockdown worden “ murmelde hij “wij zullen eens laten zien wie hier de baas is!”

Dit wordt zeker nog vervolgd …

Louis Vuren

What do you want to do ?

New mail

GAUGUIN BIJ VAN GOGH

Paul Gauguin arriveerde op 23 oktober 1888, vandaag exact 132 jaar geleden, bij Vincent van Gogh in het Zuid-Franse Arles. Tien weken lang beukten de temperamentvolle kunstenaars op elkaar in. “Hij is een romanticus, maar ik voel mij meer aangetrokken tot het primitieve,” schreef Gauguin aan een vriend.

° Gauguin was zelfbewust. Hij zou Vincent even laten zien hoe geschilderd moest worden. Vincent van Gogh kon Gauguin niet volgen. Paul Gauguin beeldde de Nederlandse kunstenaar in zijn atelier in Arles uit terwijl die zonnebloemen schilderde.

Het schilderij werd, omwille van het onderwerp, een van zijn bekendste werken en hangt tegenwoordig in het Vincent van Gogh Museum in Amsterdam.

° Paul Gauguin : “Ik voel me in Arles een vreemde. Alles is zo klein en armzalig, de streek en ook de mensen. Vincent en ik zijn het bijna nergens over eens, vooral niet over het schilderen. Hij houdt van mijn schilderijen, maar als ik ermee bezig ben, vindt hij steeds dat het hier of daar anders moet. Hij is romantisch en ik neig meer naar het primitieve.”

° Op 23 december 1888 , 2 maanden later, liep het totaal uit de hand. Gauguin verliet kwaad het huis van de Nederlandse kunstenaar en bracht die nacht door in een pension. De volgende morgen stond Arles in rep en roer. Vincent van Gogh had zijn oor afgesneden en het aan een prostituee overhandigd…

° Vincent van Gogh werd naar het ziekenhuis gebracht. Gauguin zocht zijn spullen bij elkaar en ging er vandoor. De kunstenaars zouden elkaar nooit meer spreken.

° Vincent van Gogh begreep dat hij de inzinking aan zichzelf te wijten had. “In plaats van voldoende en regelmatig te eten, hield ik me vooral op de been met koffie en alcohol”, meldde hij zijn broer Theo.

° Twee weken later werd Van Gogh uit het ziekenhuis ontslagen. Twee maanden later vroegen de buren aan de autoriteiten om Vincent van Gogh op te sluiten. Zij vonden hem een gevaar voor de openbare veiligheid.

° Vincent van Gogh haalde uiteindelijk zelf de trekker over, zegt men. Hij overleed op 29 juli 1890 en werd de volgende dag begraven in Auvers-sur-Oise.   (prent AbsoluteFigures)

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

EERSTE ZEEREIS ROND DE WERELD

Wat Christoffel Columbus lukte voor Spanje moest Ferdinand Magellaan (1480-1521) waarmaken voor Portugal: iets vinden waarover eeuwen later nog zou gesproken worden. En of hij daarin slaagde. Magellaan lukte de eerste zeilreis rond de wereld en bewees voorgoed dat de wereld een bol was en geen platte schijf, zoals zonderlingen nog steeds beweren.

° Ferdinand Magellaan verkeerde als jongeling aan het hof in Lissabon, waar hij prachtige verhalen hoorde over reizen naar verre landen. Vasco da Gama was om Afrika gezeild en had het Verre Oosten bezocht. Christoffel Columbus was naar het westen vertrokken en ontdekte Amerika.

° Magellaan wou via het westen naar Indië zeilen. In 1519 vertrok hij met vijf schepen uit Spanje. Columbus had dit ook al geprobeerd, maar was het werelddeel Amerika op zijn weg tegengekomen. Magellaan wilde, door star naar het zuiden te zeilen, deze hindernis omzeilen.

° Ferdinand Magellaan zeilde met  vijf schepen eerst zuidwaarts langs de Afrikaanse kust en stak vervolgens de Atlantische Oceaan over. Bij Zuid-Amerika zette hij zijn zuidelijke koers verder langs de hele oostkust van Zuid-Amerika. Pal in het zuiden moest hij door de zeestraat die later zijn naam zou krijgen.

° In die woelige zeestraat werden de schepen van Magellaan geteisterd door stormachtige winden. Drie schepen lukten de doortocht. Het vierde schip keerde terug, het vijfde was al eerder verloren.

° Eenmaal op de Grote Oceaan was er wekenlang geen wind. Tenslotte zou de zeevaarder de Filipijnen bereiken. Daar sneuvelde hij op 27 april 1521 in een gevecht met plaatselijke bewoners. Uiteindelijk bereikte maar één schip, de ‘Victoria’ opnieuw de thuishaven. Slechts 18 van de 270 bemanningsleden overleefden de ontberingen.

° De naam Magellaan leeft voort in de Straat Magellaan, de zeestraat in het zuidelijkste deel van Zuid-Amerika tussen Patagonië en Vuurland. Ook de Magelhaenpinguïn en de Magelhaense wolken, twee lichtende sterrenstelsels in ons melkwegstelsel die naar hem genoemd werden.

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

Napoleon weg uit Moskou (1812)

Op 19 oktober 1812 trok Napoleon Bonaparte zich terug uit Moskou. Niet lang daarvoor hadden zijn troepen de stad ingenomen, maar de Russen staken Moskou in brand.

° Begin september won Napoleon erg nipt de Slag bij Borodino. De slag, die plaatsvond op zo’n honderdtwintig kilometer ten westen van Moskou, ging de geschiedenisboeken in als één van de keerpunten van de Napoleontische oorlog van 1812.

° Een week na zijn overwinning bij Borodino trok Napoleon met zijn leger Moskou binnen. Velen verwachtten dat er vredesonderhandelingen zouden beginnen. Het liep echter anders.

° De Moskouse graaf Fjodor Vasiljevitsj Rostopsjin (1763-1828) gaf bevel alles te vernietigen wat de Fransen van nut kon zijn en al het wapentuig mee te nemen. Vervolgens staken de Russen Moskou in brand.

° Het leger van Napoleon kreeg het hierdoor zwaar te verduren. Door de brand gingen immers alle voedselvoorraden en pakhuizen in vlammen op. De Fransen zagen de noodzaak in om zich snel terug te trekken.

° Tijdens de terugtocht kwamen veel manschappen van Napoleon om het leven. De meeste van honger, dorst en ziekten. Van de ruim 700.000 soldaten die Rusland aanvielen, overleefden er uiteindelijk slechts 18.000 tot 22.000.

° Op 18 december 1812 , twee lange en koude maanden later, eindigde de tocht naar Rusland. De beroemde Slag bij Borodino en de brand van Moskou worden nog steeds genoemd als de keerpunten in de Napoleontische oorlogenreeks.

Lees zeker ook: ‘Wat een karakter tonen die barbaren!’

  • gelezen en bewerkt vanuit  Historiek
What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

HET EINDE VAN DE ADELAAR

Op 17 oktober 1897 schreef de Zweedse ballonvaarder Salomon August Andree voor het laatst in zijn dagboek. Pas drieëndertig jaar later werd het dagboek gevonden en werd duidelijk wat de ballonvaarder en zijn mede-expeditieleden tijdens een gevaarlijke expeditie in 1897 allemaal hadden meegemaakt.

° Salomon August Andree maakte met de Svea, zijn eigen ballon, in totaal negen vluchten. Hij stak onder meer de Oostzee over en kon een hoogte van vijf kilometer bereiken. Dat smaakte naar meer.

° Vanaf Spitsbergen wou hij via de noordpool naar Alaska vliegen. Henri Lachambre in Parijs bouwde een nieuwe ballon: de Örnen (adelaar). Die had een diameter van twintig meter en een volume van bijna 5000 m³, gevuld met waterstof.

° De Zweedse media stonden sceptisch tegenover de plannen van de ballonvaarder. Alfred Nobel  (die van het buskruit), één van de belangrijkste geldschieters van de expeditie, bleef Andree echter steunen. De ballon werd nog groter gemaakt.

° 30 mei1897 landden Andree en zijn expeditieleden opnieuw op Spitsbergen . 11 juli begonnen de drie mannen aan hun tocht.

° Meteen  na de start ging het al mis. Een van de touwen waarmee de vlieghoogte en de richting van de ballon wordt geregeld, ging verloren. Ballast werd overboord gegooid om niet in zee te storten.

° Vier dagen na hun vertrek werd een postduif gevonden met het bericht dat de expeditie 82°2′ NB had bereikt. Daarna bleef het angstvallig stil.

° Pas in 1930 , 33 jaar later, werd duidelijk dat de ballon was neergestort. Bij Kvitøya ten oosten van Spitsbergen werd een boot gevonden met de lijken van de drie mannen erin, evenals logboeken, dagboeken en foto’s van de tocht.

° Uit de aantekeningen bleek dat de wind de ballon ongewenste richtingen had opgestuurd. Uiteindelijk was de ballon op 14 juli op het ijs geland.

° Het drietal ballonvaarders had vervolgens geprobeerd  met sleeën en een boot Frans Jozefland te bereiken. Westwaartse drift van het ijs maakte dit echter onmogelijk.

° Oktober 1897 bereikten de mannen uiteindelijk Kvitøya. Daar zijn ze alle drie omkomen. De laatste aantekening dateert van 17 oktober.

° De lichamen van de expeditieleden werden overgebracht naar Zweden. Erg veel Zweden kwamen hen in Stockholm de laatste eer bewijzen.

°°° In Andrees geboortedorp Gränna wordt ter ere van de ballonvaarder nog ieder jaar een ballondag gehouden.      (naar een verhaal in Historiek)

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

Mata Hari geëxecuteerd (1917)

Op 15 oktober 1917 werd de Nederlandse danseres Mata Hari iets buiten Parijs door een vuurpeloton geëxecuteerd. Hoogverraad wegens spionage voor de Duitsers was de aanklacht voor het vonnis.

° Geboren in Leeuwarden groeide Margaretha Geertruida Zelle op in een rijke familie. Op haar 19de huwde ze met Rudolph MacLeod, een beroepsofficier uit het Nederlands-Indische leger.

° Daarmee vertrok ze naar Nederlands-Indië. Ze kregen twee kinderen, een jongen en een meisje. In 1902 keerde MG Zelle alleen terug naar Nederland. Even later werd het huwelijk ontbonden.

° Zelle vertrok naar Parijs en werkte er als naaktdanseres. Haar artiestennaam was ‘Mata Hari’, wat Maleis is voor ‘Oog van de dag’. De Nederlandse was erg succesvol. Ze verhuurde zich ook als courtisane (prostituee in betere kringen) en was ook daar erg gewild.

° Voorjaar 1916, in volle WO I, kwam ze in contact met de Duitse inlichtingendienst die haar codenaam H21 gaf. Ze kreeg van de Duitsers een voorschot van 20.000 FF om te spioneren en vertrok met dat geld naar Parijs. Daar werd ze ook door de Franse inlichtingendienst gevraagd om als spionne te werken. Ja dus, want ook die vergoeding was helemaal niet mis.

° Die rol als dubbelspion zou haar fataal worden. Zowel de Duitsers als de Fransen wantrouwden haar. Op 13 feb. 1917 werd Mata Hari in Parijs gearresteerd. Nederland diende tevergeefs een gratieverzoek in.

° Na een kort proces werd Mata Hari in 1917 in Frankrijk ter dood veroordeeld. De executie werd op 15 oktober, vandaag 103 jaar geleden, voltrokken.

(ook gelezen in Historiek)

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

ANDREA BOCELLI …

Fons Lauwers, onze GvL-medewerker in Spanje, bezorgde ons onderstaande link, waarvoor dank.

Een prachtig stukje muziek. Gewoon even klikken op rood en … je weet niet wat je ziet en vooral … hoort.

El Padrenuestro

https://gloria.tv/language/zyxX19VVBLuLJg7TUd3u8oRc6/video/RfWvLzSdAuRSK9afsMhN94U85

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

What do you want to do ?

New mail

1 2 3 4