parende bidsprinkhanen

*Het vrouwtje (rechts) bijt de kop van het mannetje af nog voor de paring begint. Tijdens het paren eet het vrouwtje het mannetje verder op. Foto: Jules Robijns

Zonhoven – De eerste populatie Europese bidsprinkhanen in Vlaanderen is een feit. In een heidegebied in Zonhoven werd er een achttal gesignaleerd. En nóg spectaculairder: de specialisten kregen meteen te zien hoe moorddadig zo’n vrouwtje kan zijn. “Nog voor de daad was ingezet, beet ze de kop van haar partner af. Om dan het mannetje rustig verder op te eten”, zegt Annelies Jacobs van Natuurpunt. (HbvL 17.10.19)

Dramatische ‘Gota Fria’

Terwijl grote delen in het zuiden van Spanje getroffen zijn door aanhoudende droogte en woestijnvorming, zijn enkele weken geleden grote delen in het zuidoosten van Spanje zwaar getroffen door de Gota Fria of koudeluchtdruppel.
Zware overstromingen met storm en onweer teisterden de provincies Valencia, Alicante en Murcia, waarbij 7 dodelijke slachtoffers te betreuren vielen. In de Vega Baja, een vruchtbare laagvlakte, werd de land-en tuinbouwproductie totaal vernield.
De nationale regering heeft de noodtoestand uitgeroepen.
Al snel kwamen honderden vrijwilligers, afkomstig uit gans het land, zich aanmelden om de getroffenen te helpen bij het opruimen van de vele woningen. Bij de meeste bewoners werd al hun hebben en houden totaal vernield.
Veldkeukens en personeel van het leger werden ter beschikking gesteld voor de bereiding en verdeling van maaltijden. Kleding, schoeisel, huishoudtoestellen, bijhorende artikelen en geld werden ingezameld om de ergste noden te lenigen. De solidariteit bij de bevolking is bijzonder groot.
Volgens de land- en tuinbouworganisatie van de Vega Baja zijn er 56.060 hectaren groenten en fruit totaal verwoest. De landbouwsector spreekt van een financiële strop van 469 miljoen Euro. De verloren exportinkomsten lopen op tot 252 miljoen. De voornaamste schade treft de groentesector waar voor 138.8 miljoen aan artisjokken, bloemkolen, broccoli en verschillende slasoorten verloren zijn gegaan.
Ook de fruitsector werd zwaar getroffen, bij de citrusoogst en druiventeelt werd voor 78 miljoen verwoest.
Industriële bedrijven werden getroffen door overstromingen en moesten hun activiteiten stopzetten.
Er is schade vastgesteld aan 9.300 woningen en 2650 voertuigen. Het verzekeringsconsortium telt een week na de ramp reeds 12.350 schadeclaims die werden ingediend in de provincies Valencia en Alicante. Een historische ramp heeft zich voltrokken.
De nationale regering zal financiële middelen ter beschikking stellen en het rampenfonds aanspreken om de opgelopen schade in het rampgebied te ondersteunen.
-Fons Lauwers-   –onze medewerker in Spanje-

Herfstbladeren laten liggen

Het is goed voor de vogels, insecten, de grond en je portemonnee: de herfstbladeren in je tuin laten liggen.

Natuurlijk is het niet handig wanneer er een laag natte bladeren op de stoep ligt. Mensen kunnen erover uitglijden en iets breken. Ook van je gazon haal je de herfstblaadjes het beste weg want anders krijg je gele en bruine plekken in het gras. Maar je hoeft ze niet weg te gooien. Je kan de blaadjes dan veel beter in de borders en tussen de planten harken en ze daar laten liggen. Fijn malen met de grasmachine kan ook voor loutere bemesting.(archieffoto)

De bladeren vormen een goede isolatielaag voor de grond in de winter. De wortels van de planten blijven beter beschermd tegen de koude en overleven de winter dan beter. En egels brengen graag hun winterslaap door in ‘n warme laag bladeren.

Bovendien vinden allerlei wormpjes, spinnen en insecten een thuis tussen de dode blaadjes. Ze eten de bladeren op en maken er compost van. Een betere en goedkopere manier om je tuin te bemesten bestaat niet.

Die kleine beestjes vormen op hun beurt weer onmisbaar voedsel voor vogels zoals winterkoninkjes, roodborstjes en heggenmussen. Deze kleine vogeltjes hebben het zwaar in de winter omdat ze veel lichaamsgewicht moeten verbranden om warm te blijven.

Ook dode bloemen vormen waardevol voedsel voor vogels. En ook hier geldt dat het uitstekend is voor je tuin: veel zaden van bloemen ontkiemen beter wanneer ze eerst door het verteringskanaal van een vogel zijn geweest en vervolgens als vogelpoep op de grond belanden.  -Maaike Schwering-

Waarom 23 en geen 21 september?

De ‘meteorologische’ seizoenen beginnen op de eerste dag van de maanden september, december, maart en juni. Een oude afspraak uit 1780 tussen meteorologen (Societas Meteorologica Palatina), die drie opeenvolgende kalendermaanden wilden als seizoen. De ‘astronomische’ seizoenen daarentegen … lees maar.

sized_aug - dec 2010-289Vandaag 23 september om 07:50 is/was er herfstpunt, het moment dat onze herfst begon en de zon loodrecht boven de evenaar stond. Dag en nacht zijn vandaag precies even lang. Bij onze tegenvoeters begint…de lente, met uitzicht op de zomer. Gelukzakken…

*De Aarde heeft ongeveer een jaar nodig om rond de zon te draaien. Binnen dat jaar ontstaan vier seizoenen, gewoon omdat de aarde scheef staat ten opzichte van de zon.

*Als de Aarde precies recht naar de zon had gestaan was er geen verschil geweest. Dan was het altijd even warm of even koud geweest. Juist door die scheve stand is er verschil in de seizoenen.

*De reden waarom de aarde schuin staat heeft wellicht een botsing met een ander hemellichaam als oorzaak, een paar miljard jaar geleden. Daaruit zou ook de maan zijn ontstaan. Aarde en maan zijn zowat even oud en hebben een quasi gelijkaardige samenstelling.

*In de zomermaanden is het noordelijk deel van de aarde het meest naar de zon gekeerd. Dat geeft meer instraling, langere en warmere dagen. Op het noordelijk halfrond is het dan zomer. In de winterperiode van het noordelijk halfrond is precies het omgekeerde het geval: de dagen zijn dan korter en kouder. De andere helft van de aardbol heeft nu meer zonneschijn, langere dagen en meer warmte.

*Een ander factor van belang is de baan die de aarde om de zon maakt. Die is niet perfect rond maar elliptisch van vorm. De afstand van de aarde tot de zon is dus niet op alle momenten in het jaar dezelfde…

*Vreemd genoeg staat de aarde in onze zomertijd het verst van de zon. Het is dus de stand tot de zon en minder de afstand tussen zon en aarde die bepaalt of het warmer of kouder is. Bij een volkomen ronde baan zou de zomer net zo lang duren als de winter, de lente en de herfst. Erg monotoon, niet?

*Doordat de aarde in onze winter dichterbij de zon staat, beweegt ze ook sneller. In de zomer is die baan iets trager. Daarom ook begint het voorjaar op of net voor 21 maart en de herfst dus meestal pas op 23 september. Voor het zuidelijk halfrond is dat alles andersom.

*Beetje gesnapt… ? Merciekes. Geniet van de herfst, misschien wel het mooiste jaargetijde.

INDIAN SUMMER

Zowel vandaag als morgen wordt het warm, met veel zon, tot 25 graden. Een nazomertje, of een “Indian summer”. Wat is dat eigenlijk, een “Indian summer”? Het ultieme herfstgevoel, voor veel mensen.

Knipsel55874“Een oudewijvenzomer, een “Indian summer”… eigenlijk komt het allemaal op hetzelfde neer”, zegt VRT-weerman Frank Deboosere.  “De zomer die zich nog eens een laatste keer laat zien, meer dan dat is het niet. Gewoon, een paar dagen in september, oktober, november waarop de zon volop schijnt en het zomers aanvoelt.”

“Begin september kunnen we makkelijk nog tot 25 graden halen. Tegen eind september is dat 20 tot 25 graden. We hebben zelfs begin oktober al verschillende keren temperaturen tot 25 graden gemeten. Heel uitzonderlijk was het zelfs in november nog 20 graden.”

De oorspronkelijke Amerikaanse bevolking in het oosten van de VS gebruikten die opstoot van de zomer om nog een laatste keer te  jagen en te oogsten en voorraden voor de lange koude winter op te slaan. De kolonisten merkten al snel waarom: de verzengende hitte in de zomermaanden maakte het werk niet bepaald makkelijker.

Een “Indian summer” of een nazomertje zo je wil, is niet meer dan een gevoel. De laatste keer nog die warmte en de zon voelen, voor die lange, sombere, koude wintermaanden aanbreken.  Die aangename, rustige heropleving van iets dat op zijn einde aan het lopen is, zo wordt “Indian summer” ook figuurlijk gebruikt.  -Kathleen Heylen in vrt NWS-

GEZOND ‘UURTJE VROEGER OP’

herfstNiet vandaag 21 sep, maar maandag 23 sep begint de astronomische herfst. Dag en nacht zullen even lang zijn. De dagen worden nog korter. Tot we het beu zijn, maar … vanaf 21 dec lengen de dagen weer.

Nog belangrijker vinden we de overschakeling van zomertijd naar wintertijd (zeg nooit winteruur/zomeruur) tijdens het laatste weekend van oktober…

4 miljoen deelnemende EU-burgers spraken zich onlangs uit voor het invoeren van een permanente zomertijd. Op Europees niveau is men er nog steeds niet over eens. Maar … wintertijd of zomertijd, voor gezonde mensen maakt het niet zoveel uit. Zij kunnen niet vroeg genoeg vanonder de lakens kruipen, vinden twee mensen die het kunnen weten .

  • De Nederlandse personal-trainer Sven Maarschalk is ervan overtuigd dat de ochtendstond goud in de mond heeft. Als je een uurtje vroeger uit bed rolt dan normaal, begin je vrolijker aan de dag dan mensen die zich ’s morgens slaapdronken op het werk storten .
  • Johan Verbraecken , slaapexpert verbonden aan het Universitair Ziekenhuis Antwerpen, bevestigt dat verhaal. Dan toch ‘Leve de zomertijd’ ? Het ziet er naar ui .

Volgens Maarschalk is het bovendien een goed idee om je wekker steeds een uur vroeger te zetten. De reden?

“Als je ’s morgens de tijd neemt om wakker te worden en wat aan lichaamsbeweging doet , kom je vrolijker op je werk. Gezonde mensen die tot op het laatste moment blijven liggen en in bed e-mails checken op hun smartphone of tablet, raken al gestresseerd voor ze goed en wel wakker zijn. Dat zou een nefaste invloed hebben op hun humeur.

Slaapexpert Johan Verbraecken volgt de redenering van Maarschalk.

“Het is heel zinvol om vroeger op te staan dan je gewoon bent. Vandaag de dag gaan mensen vaak (te) laat slapen. Ze staan ook later op, wat een impact kan hebben op hun gemoedstoestand”.

Je moet uiteraard rekening houden met je bioritme”, gaat hij verder. “Ben je een avondmens , dan zal je het wellicht moeilijk hebben om een uur vroeger op te staan . Wie van nature al een ochtendmens is , zal er voordelen uit halen ”, zegt hij beslist.

Toch is het volgens Verbraecken niet onmogelijk om je bioritme wat te verschuiven.

Als je geen extreem bioritme hebt , kan je je eigen ritme resetten . Na vier dagen is je lichaam al aangepast aan het nieuwe schema ,” zegt de slaapexpert .

Hij raadt ook aan om ’s morgens een kwartiertje te gaan joggen.

“Het zet je systeem in gang. Je bloeddruk stijgt , het hartritme gaat de hoogte in en je krijgt energie voor een hele dag. Dat heeft een gunstig effect op je humeur en je prestaties . Zelfs mensen die (te) weinig slapen , plukken hier de vruchten van.”

Verbraecken geeft nog mee dat het slaapritme in een mensenleven een paar keer verschuift . “ Tieners gaan doorgaans later slapen. Ouderen worden vanzelf een ochtendtype .”

GIGANTISCHE BOTSING …

Pakweg 460 miljoen jaar geleden bevroor de aarde. De zeeën veranderden in ijsvlaktes en aangezien bijna al het leven zich nog in het water afspeelde, stierf 85 procent van de soorten uit.

Oorzaak daarvan moet een gigantische botsing geweest zijn in de planetoïdengordel  tussen Jupiter en Mars.

Knipsel6984Een stuk rots van pakweg 150 kilometer doorsnee (tekening hiernaast)  is daarbij uiteengevallen en heeft zich als een immense stofwolk in het binnengebied van het zonnestelsel verspreid, het gebied waarin ook de aarde zich beweegt.

Een deel van het zonlicht werd tegengehouden en een ijstijd op gang gebracht

Birger Schmitz van de Lund University Sweden vond daarvoor bewijzen in het zuiden van Zweden. Een bepaalde Zweedse berg bevat immers een sedimentlaag uit die periode.

Het gesteente bevat veel helium. Buitenaards stof, bestookt met helium door de zonnewind, verspreidde zich miljoenen jaren lang en zorgde voor een zeer geleidelijk afkoeling van de aarde. De meeste soorten dieren en planten stierven af. Een vrij groot aantal paste zich door die geleidelijkheid evenwel aan.

De aanvankelijk warme aarde veranderde in een wereld met ijskappen op de polen en met gematigde regio’s. De diversiteit van het leven kreeg een geweldige oppepper.

Veel later, zowat 66 miljoen jaar geleden, maakte een meteorietinslag een einde aan het dino’s, waarna het leven slechts met moeite overeind krabbelde.  (met dank aan space.com)

Goud voor 18 Belgische wijnen

Achttien Belgische wijnen krijgen een gouden medaille toegekend door de Vereniging Vlaamse Sommeliers (VVS).Dat gebeurde na een proeverij in ‘Ter Groene Poorte’ in Brugge. Het was de vijftiende editie van ‘Beste Belgische Wijn’.

6554e57c-d7dd-4cb9-9852-520aaa5bb60e

 

De Belgische wijnbouw is duidelijk bezig aan een opmars.

Dit jaar werden 180 wijnen van 46 verschillende domeinen geproefd. De deelnemende wijnbouwers vertegenwoordigden 82,5 procent van de totale Belgische productie in 2018.

Achttien wijnen kregen een gouden medaille.

Wijndomein Schorpion uit het Limburgse Vliermaal haalde met vier stuks het hoogst aantal gouden medailles binnen.

Zo’n tien wijndomeinen namen voor het eerst deel aan de proeverij.  –Bron : Belga-

DE LAATSTE SHOW

Gisteren 17 sep  ging de zon onder na nog een laatste show(tje) voor haar duik achter de horizon. De vertoning was gratis. Publiek was er niet  in Haanven en Peiren. Hieronder een kleine impressie van wat je gemist hebt…

sized_DSC_0006 sized_DSC_0010 sized_DSC_0012 sized_DSC_0013 sized_DSC_0021 sized_DSC_0028

De koudeluchtbel boven Torrevieja …

Knipsel bliksemDezer dagen werden ex-Veerlenaren Fons en Victoria Lauwers-DePeuter in Spanje overstelpt met dramatische beelden van zware overstromingen in het zuidoosten van Spanje. Fons, onze medewerker in Spanje, doet zijn verhaal met woord en beeld …

Fons: “De provincies Valencia, Alicante, Murcia en de Balearen werden zwaar getroffen door dit weerfenomeen dat men een “Gota Fria” noemt, vrij vertaald als een koudeluchtdruppel. Dit jaarlijks weerkerend weerbeeld kan zich in het voor- en het najaar ontwikkelen waarbij in deze regio’s. Onweders met veel neerslag.”

“In normale omstandigheden duurt zo’n Gota Fria maar één dag, maar dit lagedrukgebied met een “Bolsa Fria” of een koudeluchtbel, bleef ter plaatse waardoor steeds meer neerslag deze regio in een rampgebied heeft herschapen.”

De huidige omstandigheden zijn historisch omdat dit verwoestende weerbeeld sinds de waarnemingen nog nooit voorkwam.

Fons: “De weerkundige dienst van Spanje “Aemet” volgde op de voet de plaatselijke toestanden op tv met beelden van de buienradar. De staat van alarm werd afgekondigd bij politie, brandweer, burgerbescherming, rode kruis, en de ziekenhuizen.”

“Bij de politie, gardia civil en het leger werden helikopters ingeschakeld, terwijl zware materialen in paraatheid werden gebracht voor het opruimen en vrij maken van de wegen die door de modderstromen werden afgesloten.”

Grote pompinstallaties werden ingeschakeld om weerstand te bieden aan het wassende water. Het waren dramatische toestanden zonder voorgaande. Intussen zijn reeds 6 personen overleden door de barre weersomstandigheden.

Fons: “Op sommige plaatsen in de provincies Valencia, Alicante en in Murcia is tot 350 liter water en meer per vierkante meter gevallen in 24 uur tijd. Rivieren die volledig droog stonden werden in geen tijd omgetoverd in kolkende stromen die uit hun oevers traden. Dijken braken op bepaalde plaatsen en de omliggende woningen kregen te maken met wateroverlast. Woningen liepen in korte tijd onder water met veel schade tot gevolg. Auto’s werden meegesleurd, bomen werden ontworteld, aardverschuivingen bleven niet uit.”

Mensen in nood werden door de hulpdiensten bijgestaan. Voor sommigen kwam alle hulp echter te laat. Zij stierven een vreselijke verdrinkingsdood in ondergelopen tunnels in abnormaal hoge waterstanden. De luchthaven van Murcia en vele bedrijven moesten sluiten omdat het personeel niet ter plaatse kon geraken.

De overheid doet er alles aan om de getroffenen zo goed mogelijk bij te staan. Het zal echter nog  lang duren vooraleer alles in zijn oorspronkelijke vorm zal hersteld zijn.

Volgende beelden vertellen meer over de noodtoestand …

gota fria 001 gota fria 002 Gota Fria 004 Gota Fria 005 Gota Fria 006 Gota Fria 007 Gota Fria 008 Gota Fria 009

1 2 3 6