JAN VAN EYCK IN GENT

Portrait_of_a_Man_by_Jan_van_Eyck
Het Museum voor Schone Kunsten (MSK) in Gent kondigde gisteren trots aan dat ‘Van Eyck, een optische revolutie’ de grootste Jan Van Eycktentoonstelling ooit wordt.
Er werden vier nieuwe bruiklenen bekendgemaakt. Daaronder De madonna bij de fontein (Van Eyck en atelier) uit een privéverzameling, De annunciatie uit de National Gallery of Art in Washington en een getijdenboek uit Turijn.
Daarmee zullen al zeker negen van de circa twintig sleutelwerken van de schilder van het Lam Gods te zien zijn in Gent. Van het altaarstuk zelf worden de acht gerestaureerde buitenluiken geëxposeerd. In het najaar wordt de definitieve lijst bekend.
De tentoonstelling, met in totaal honderd schilderijen, miniaturen, sculpturen en tekeningen, vindt plaats van 1 februari tot 30 april 2020 in het MSK. (gvds)

(foto: zelfportret Jan Van Eyck)

LOUIS PAUL BOON AL 40 JAAR OVERLEDEN

Schrijver, kunstschilder , scenarist, reportagemaker en ‘viezen tist’, zoals hij zichzelf noemde als fenomenale feminaliefhebber, hij was het allemaal.

Boon-0Oudere lezers herinneren zich Louis Paul Boon beslist nog wel. De jongeman uit 1912 die tot zijn 16de de katholieke technische school van zijn geboortestad Aalst bezocht. En daar werd weggestuurd wegens het bezit van verboden boeken die hij niet bij een katholieke bibliotheek had geleend.

Boon wou schrijver worden, schrijver en schilder. Dat laatste deed hij eerst samen met zijn vader, die gevelschilder was om den brode, zoals dat toen heette. Later schilderde Boon op echt canvas. Maar bekender werd hij als schrijver.

Met schrijven kon hij pas voluit gaan toen zijn vrouw Jeanneke een confectiezaak begon. Louis Paul Boon was een sterk maatschappelijk geëngageerd persoon, een voorvechter van de arbeidersklasse.

Knipsel24

 

Met de ‘De voorstad groeit’ herkende de jury van de Leo Krynprijs , met Willem Elsschot als meest bekend lid, meteen het talent van Boon. Hij won die prijs en het boek werd gepubliceerd bij Manteau.

Boon toonde zich ook in zijn volgende werken een echte linkse rooie rakker, en dat was trappen tegen de benen van de nog alom sterke katholieke kerk. Mede daardoor  lag het Roomse Vlaanderen niet met wijd open armen op hem te wachten.

Veel boeken verkocht Boon niet bij het brede publiek. In zo ver dat Manteau weigerde zijn boeken nog verder uit te geven. Zelfs ‘De Kapellekensbaan’,  zijn meesterwerk , werd door Manteau geweigerd.

geuzenboek

 

Gelukkig voor Boon zag de Amsterdamse Arbeiderspers wel brood in Louis Paul Boon. ‘Pieter Daens’ uit 1971 werd meteen een topper die in 1972 werd verfilm door Stijn Coninckx. Een film die nog steeds het bekijken waard is.

 

 

Boontje overleed op 10 mei 1979, 40 jaar geleden reeds. Postuum verscheen dat jaar ook nog het imposante  ‘Het geuzenboek’. Nog steeds een perfecte aansluiting op … ‘De Bourgondiërs’.

MEIBOOMPLANTING PLUS …

Bezoek oud-gemeentehuis Vorst met torenbeklimming 12 mei

2015-mei-e.c.-Thijs-30-04-2015-18-02-55-3264x4928-678x1024Nu zondag 12 mei van 14 tot 19.00 uur vindt de jaarlijkse meiboomplanting PLAATS op de Markt in Groot-Vorst. Dit jaar komt de boom op het Evenementenplein. Bij die gelegenheid wordt het oud-gemeentehuis van Vorst opengesteld.

Onlangs gebeurden ingrijpende werken om een lift te installeren die naar de trouwzaal op de eerste verdieping leidt. Bezoekers kunnen voor het eerst een kijkje nemen in het vernieuwd gebouw dat van 1910 dateert.

Het hele gebouw wordt opengesteld, ook het lokaal van de heemkring LWGH. Hier is ‘het geheugen van Laakdal’ opgeslagen. Iedereen is welkom om zijn of haar stamboom te ontdekken, om de grote collectie foto’s, bidprentjes, rouwbrieven, publicaties en persartikels in te zien.

De meer sportieve bezoekers kunnen de toren te beklimmen die een mooi panorama biedt op het centrum van Laakdal.

Toegang gratis.
Organisatie: Laakdalse werkgroep geschiedenis en heemkunde (LWGH). Info 013 35 33 31; info@lwgh-laakdal.be; http://lwgh-laakdal.be/

Willem Elsschot

images217 mei 1882, vandaag exact 137 jaar geleden, werd de schrijver Willem Elsschot geboren als Alfons De Ridder, zijn echte naam. Vrijwel onbekend bij de jeugd van nu, maar nog steeds een hitwonder bij jonge- en oudere gepensioneerden.

Die laatste kennen vrijwel nog allemaal de boeken ‘Lijmen’ en ‘Het been’,Kaas’, ‘Het Dwaallicht’ … Om het nog niet te hebben over rauw/oprechte gedichten als ‘Het huwelijk’ en ‘Bij het doodsbed van een kind’. Poëzie uit andere tijden, maar nog erg fris van de lever. De Nederlandse tekenaar Dick Matena maakte zelfs beeldromans van een aantal werken.

B3_GC52QSRCN.1+IMG_0633Wie het kerkplein in Blauberg oprijdt, kan niet naast het café ‘De Verlossing’ (huis L) kijken, de titel van het derde boek van Elsschot dat  Blauberg als decor heeft. De schrijver kwam hier in de Kempen terecht door toedoen van zijn moeder Adèle Van Elst, afkomstig uit buurgemeente Westerlo. Omdat er in Antwerpen risico was op tbc-­besmetting, bracht zijn moeder hem graag naar familie in de Kempen. Een gezondheidskuur van toen, zeg maar.

Pittig détail daarbij is nog dat de vader van Adèle te midden van de Boerenkrijg in Vorst geboren werd. Zijn ouders lieten hem dopen op het onderduikadres van pastoor Meeus die in boerenkleren moest rondlopen tijdens de Besloten Tijd.(lwgh)

Van zijn vijfde tot zijn 22ste zou de jonge Elsschot hier zijn zomers doorbrengen. Hij wandelde vaak en lang, niet in het minst door Helschot, een stuk bos-en weiland op de grens van Blauberg en Veerle, zeg maar tussen café Mie Maan en juf Hilde Clerckx. Maar veel contact met de autochtone bewoners had hij niet. Later zou hij wel zijn schrijversnaam Elsschot aan die omgeving ontlenen.

Vier jaar lang was hij anoniem Antwerps correspondent van de Nieuwe Rotterdamsche Courant, maar rijk werd Elsschot niet van die schrijverij. Schrijven was trouwens niet zijn fulltime job. Om te kunnen leven met zijn gezin was hij in de eerste plaats reclameman.

GROOTS

sized_DSC_0059Elsschot zag het wel groots voor die tijd. In 1920 startte hij een reclamebureau en mocht hij meteen een uitgebreide brochure maken voor de Olympische Spelen in Antwerpen. Daarna kreeg hij de reclameregie voor de adresboeken van Ratinckx, de voorlopers van de telefoongidsen (de oudere lezers welbekend). Elsschot liet ook in eigen beheer de emaillen reclameborden maken voor de kiosken van 236 treinstations, een erg lonend zaakje.

Ook maakte hij in 1930 het Livre d’Or de l’Indépendance Belge. Zijn eigen luxe-exemplaar gaf hij cadeau aan generaal Lemercier, baas van de Bond van Kroostrijke Gezinnen. Een schot in de roos, want …

In 1933 verscheen voor het eerst de Almanak der Kroostrijke Gezinnen. Samengesteld en uitgegeven door Alfons de Ridder, met 265 bladzijden advertenties erin. Een overweldigend succes.

Anno 1940/1941 rolde de laatste van vijf uitgaven van de persen. De oorlog en de Duitsers maakten volgende uitgaven onmogelijk. Later nog werd Elsschot advertentiewerver bij Snoecks (van de gelijknamige almanak).

Knipsel20 Knipsel21

Broer Herman -in zijn functie van algemeen voorzitter van de Grootouders- en Seniorenactie van de Gezinsbond- fotografeerde die almanakken en liet voor het jaar 2019 een gelijkaardige almanak aanmaken (40-jarig bestaan van die Grootouders-en Seniorenactie (GOSA)). Ideaal voor een likje bijna dagelijkse geschiedenis.

In 1960, vlak voor zijn dood op 31 mei, formuleerde Willem Elsschot zijn leven nog als volgt: ‘Ik moest wel reclame bedrijven, want van mijn pen heb ik nooit kunnen leven.’ Voor hem kwamen VTM en Co echter rijkelijk te laat.

Chiromeisjes De Schakel in de prijzen

De ijzersterke Chiromeisjes van De Schakel uit Groot-Vorst vielen alweer in de prijzen.  Afgelopen zondag wonnen ze in het Tiki Theater in Walibi de prestigieuze bronzen JOHH-trofee, een initiatief van Samana.

Knipsel15 Knipsel16

Aanleiding daarvan was hun schitterend project met het plaatselijke Samana-Ziekenzorg. Ze betrokken hen bij de opening van hun chirozondag met dansen en zingen.

Prijs : Een chirozondag in Walibi voor de groep en een pak filmtickets er bovenop ! Dik verdiend

“Het lam Gods” – Bourgondisch icoon

6 mei 1432, vandaag 587 jaar geleden, werd “De aanbidding van het Lam Gods” officieel geïnstalleerd in de Sint-Janskerk van Gent, die een eeuw later zou omgedoopt worden tot Sint-Baafskathedraal.

Retable_de_l'Agneau_mystiqueDat gebeurde in aanwezigheid van hertog Filips de Goede van Bourgondië, opdrachtgever Joos Vijd en zijn vrouw Elisabeth Borluut, alle edelen en leden van het Brugse stadsbestuur.

In het hoge gezelschap vertoefde zeker ook Jan van Eyck, de schilder van dit meesterwerk (foto).

De schilder-kunstenaar als bruggenbouwer tussen de elites van zijn tijd. Het ‘Lam Gods’ als een steeds grotere verstrengeling van stedelijke en aristocratische elites. Een evolutie die de Bourgondiërs vanaf hun intrede in de noordelijke contreien zo veel mogelijk hadden gestimuleerd.

Portrait_of_a_Man_by_Jan_van_EyckIn de afbeelding van het schaap kon hertog Filips niets anders zien dan een weerspiegeling van het lam, de gouden ram van de zopas opgerichte Orde van het Gulden Vlies, die hij om zijn nek droeg.

Vijd / Borluut waren er in 1420 als de kippen bij geweest toen besloten werd om de van oorsprong romaanse kerk om te werken naar gotiek. Zij zouden één van de vijf nieuwe straalkapellen financieren en het verfraaien met een meesterwerk. Voor het creëren van het grootste veelluik van de Lage Landen kozen ze voor de talentrijkste meesters van hun tijd.

Hubert van Eyck was de grootste naam in het gezelschap van schilders. Hij stierf helaas in 1426. Broer Jan nam de opdracht over, maar door andere opdrachten voor hertog Filips de Goede lagen de werkzaamheden een tijdlang stil.

Schilders van zijn kaliber werkten bovendien nooit alleen. Omdat er alleen bij voldoende daglicht kon geschilderd worden, liet Jan van Eyck zich omringen door een ploeg talentvolle schilders die zich de stijl van hun meester eigen hadden gemaakt.

Al de ons bekende meesterwerken van die ‘Vlaamse Primitieven’, zoals ze veel later werden genoemd, kwamen tot stand als privéopdracht. En waren voorbestemd om op te lossen in de tijd. De meeste van Jans opdrachten waren dus van vergankelijke aard. Feestdecors, muurschilderingen … werden nooit ontworpen voor de eeuwigheid.

Zoals gebruikelijk maakte Van Eyck als hofschilder wel dynastieke portretten. Jammer genoeg zijn die wellicht in de brand van het Paleis op de Koudenberg (1731) in Brussel gebleven.

(lees er alles over in ‘De Bourgondiërs van Bart Van Loo)

  • Dat “De aanbidding van het Lam Gods” nog bestaat,  mag eigenlijk een wonder heten. Het beroemde schilderij was liefst 13 maal voorwerp van misdaden allerlei. Daarvan herinneren we ons zeker de diefstal uit 1934 van ‘De rechtvaardige rechters’ en ‘Sint Jan de Doper’, een zijpaneel van het immense werk. Het paneel is nog steeds zoek.

NAPOLEON BONAPARTE, EEN BOON APART …

5 mei 1821, vandaag al 198 jaar geleden, blies Napoleon Bonaparte zijn laatste adem uit op het eiland St. Helena, waarnaar hij verbannen was na zijn smadelijk verlies in de Slag van Waterloo.

napoleonNapoleon werd geboren in Corsica (1769), werd in 1804 keizer (tiran) van Frankrijk, was een tijdlang heerser over een deel van Europa, maar … leed een eerste zwaar verlies in Rusland (1812) waardoor hij verbannen werd naar Elba. Hij kwam terug, her-organiseerde zijn leger, maar werd definitief verslagen in ons Waterloo (1815). Vijftien jaar later kon het huidige België ontstaan.

Napoleon is evenwel een begrip gebleven. Haast overal duikt zijn naam bij gelegenheid nog op. Te pas en te onpas. De jeugd herkent hem wellicht best in Napoleon games.

De echte Napoleon was een man van verregaande vernieuwingen. De invloed van de Franse revolutie (1789) en de verworvenheden die ze meebracht voor de culturen en de besturen van Europa waren groot en vaak van blijvend belang.

Ons Laakdal weet er van mee te spreken. Napoleon zorgde er immers voor dat Eindhoutham gefusioneerd werd met Eindhout in de nieuwe entiteit Eindhout. Die zou pas in 1977 verder gaan leven onder de gemeenschappelijke noemer Laakdal, samen met Veerle (Varendonk) en de twee Vorsten.

Er was evenwel nog veel meer. Napoleon organiseerde het prille vervoer en maakte dat men voortaan overal rechts reed in het continentale Europa (zonder Engeland). Het wegennet werd fors uitgebreid. Frankrijk kreeg zijn route nationale.

Oude lokale maten en gewichten werden vervangen door kilogram, meter en liter. De burgerlijke stand werd ingevoerd. Geboorten, huwelijken, echtscheidingen en overlijdens werden voortaan keurig geregistreerd.

Door de ‘Code Napoleon’ konden burgers huwen en scheiden zonder inmenging van de religieuze instellingen, aanvankelijk  van vooral de katholieke kerk. De meeste burgers huwden vanaf dan apart voor kerk en staat. Zoals nog steeds gebeurt.

Onderwijs en gezondheidszorg werden beter toegankelijk voor gewone burgers en de speciale voorrechten/privileges van geestelijkheid en aristocraten werden helemaal afgeschaft.

Napoleon was niet groot van gestalte, maar dat hinderde hem nauwelijks. ‘U mag dan wel wat langer zijn, maar niet zo groot als ik’, was één van befaamde lijfspreuken.

Meer weten ? ‘Napoleon’ van Bart Van Loo lezen. Ook auteur van ‘De Bourgondiërs’.

 

Da Vinci 5 eeuwen oud

da-vinci-profileLeonardo Da Vinci, één van de grootste schilders ooit, is vandaag 2 mei al 500 jaar overleden. En dat mag niet zomaar voorbij gaan. Momenteel onderzoekt de Amerikaanse kunstkenner Isbouts nog eens of meester Da Vinci echt mee geschilderd heeft aan de replica van zijn wereldberoemd fresco dat de abdij van Tongerlo al sinds 1545 in haar bezit heeft.

 

Het Laatste Avondmaal in de abdij van Tongerlo

afc47858-6cdb-11e9-b67e-f1884b30f8d0In het ‘Da Vinci museum’ van de Abdij van Tongerlo hangt de vroeg-16e-eeuwse replica van het Laatste Avondmaal op linnen. Het schilderij behoort, net als Het Lam Gods (gebroeders Van Eyck) en de Kruisafneming (Rubens) tot de topstukken van België.

Het werk is omstreeks 1507 grotendeels geschilderd door toenmalige leerlingen van Da Vinci, waaronder vermoedelijk Andrea Solari. Da Vinci zou volgens de overlevering het hoofd van Jezus en Johannes zelf hebben geschilderd.

Ook dit werk heeft meerdere grote restauraties ondergaan, maar is relatief goed bewaard gebleven. In 1545 kocht de abt van de Abdij van Tongerlo het doek voor 450 Rijnse florijnen op een veiling te Antwerpen. Het doek heeft een lange tijd in de abdijkerk gehangen.

Het feit dat iemand als Isbouts momenteel in Tongerlo gesofisticeerde scans maakt van het schilderij zorgde andermaal voor een stormloop van de persjongens naar de abdij. Wilde verhalen deden meteen de ronde.

Prof Isbouts waarschuwt: ‘Het is nog veel te vroeg voor conclusies. Experts zullen de ondertekeningen op het schilderij van Tongerlo vergelijken met ondertekeningen die 100 procent zeker van De Vinci zijn. Jullie moeten echter nog vele maanden geduld oefenen.’

50 JAAR KERK-HEIDE

Dinsdag werd de kerk van Veerle-Heide 50. De gelegenheid voor een sobere viering. De geestelijken in het gezelschap herkennen we als abt Fierens van de abdij van Averbode en pastoor Segers van de parochies Laakdal/Meerhout.

De foto’s zijn van Michel Van Mechelen.

mitgbLEg JAASrMIg HKXWwVXw 2f1BgQLQ w7q0bObg CRURyQxg CDKBzIpQ DXqBvYDw

 

LOUIS BOECKMANS IN HUMO

De huldiging van Louis Boeckmans tot verdienstelijke Laakdaller krijgt nog een bewonderenswaardig staartje!

Knipsel2

 

d652bb26-65cc-11e9-9d0f-93c72373d0bf_web_scale_0.1774986_0.1774986__

In november kreeg Stein Voet een telefoontje van uitgeverij Horizon. Zij hadden interesse om het verhaal, dat Felix Van Bel naar aanleiding van de huldiging had gebundeld, uit te brengen.

Stein: “Ik bracht hen in contact met kleindochter Lydia  Boeckmans en sinds deze week ligt het boek al in de boekenwinkel! Historicus-schrijver Pieter Serrien schreef het verhaal van Louis Boeckmans neer in een boek dat als titel ‘De laatste getuige’ kreeg.

Deze week stond een recensie in weekblad  Humo: https://www.humo.be/boekreviews/400859/louis-boeckmans-de-laatste-getuige-hoe-ik-breendonkenbuchenwaldoverleefde

Meer info: https://pieterserrien.be/louisboeckmans/

1 2 3 4 5 13