1 april

Op deze dag mocht (mag) je anderen voor de gek houden. Mensen haalden (halen) grote en kleine grappen met elkaar uit.

330px-Giebel_GoudvisVier jaar geleden viel dat gebruik zowat stil. De media, die vroeger dapper meededen, laten zich niet meer horen op 1 april. In onze moderne maatschappij is blijkbaar geen plaats meer voor flauwe grappen waarin vaak een loopje werd genomen met personen en instellingen. Geen krant die zich nog waagt aan iets dat verlies van lezers tot resultaat heeft. We zijn met zijn allen vlugger op onze teen getrapt dan vroeger. (foto  aprilvis)

* 1 april gaat terug tot in de 16e eeuw en 1562. Toen besloot Paus Gregorius dat er een kalender moest komen die precies gelijk liep met de zon. Vanaf dat moment begon het jaar niet langer op 1 april, maar op 1 januari.
De communicatie verliep nog erg stroef in die tijden. Het verhaal gaat dat veel mensen niet wisten dat er een nieuwe datum voor Nieuwjaar was. Die bleven dus braaf feestvieren op 1 april. Wat voor anderen een prima aanleiding werd om de feestvierders uit te lachen en voor de gek te houden.
* In Nederland heeft 1 april ook te maken met Den Briel en de Spaanse hertog Alva. Op die dag in 1572 verloor Alva immers zijn Briel (bril in de volkstaal).
Men heeft bijvoorbeeld ook verklaringen gezocht in het wisselvallige aprilweer en parallellen gezien in de Germaanse mythologie of in de Bijbelse geschiedenis. In verschillende landen zijn ook wel nationale gebeurtenissen aangevoerd als begin van de traditie.
* Antropologen wezen op de functie van 1 april als bijzondere dag op de jaarkalender. De oude agrarische samenleving was afhankelijk van de wisseling van seizoenen. 1 april zou dan als de eerste dag van de eerste volle lentemaand gevierd zijn met grappen.

* In Frankijk heet 1 april “poisson d’avril”. In Engelstalige landen wordt het “April Fool’s Day” genoemd. De Duitsers spreken van “Narrentag” en de Russen hebben het over “Dyen’ Doeraka,” letterlijk vertaald: de dag van de dommerik. In Vlaanderen heet een een geslaagde 1 aprilgrap “een aprilvis”.