DE LAATSTE BLAADJES

De herfst is al een paar weken lang kwistig geweest met kleuren en verkleuren, blaadjes van de bomen waaien en ander moois. Bomen en struiken zijn haast kaalgeplukt.

Met de komst van nieuwe nachtvorst en een strakke oostenwind wordt de natuur helemaal uitgekleed. Maar geen nood, kledij kwijt, ja, maar de bomen staan alweer te glimmen in een nieuwe, naakte en meestal natte charme. Op een paar stuks na weliswaar, slachtoffers van de ongewone droogte dit jaar.

De erg zonnige dagen die eraan komen nodigen iedereen uit om op de valreep nog een stapje in de natuur te komen zetten.Een voorproefje in een aantal recente foto’s.

 

sized_DSC_0197 sized_DSC_0199 sized_DSC_0200 sized_DSC_0204 sized_DSC_0219 sized_DSC_0222 sized_DSC_0226 sized_DSC_0230 sized_DSC_0242 sized_DSC_0246 sized_DSC_0259 sized_DSC_0260 sized_DSC_0191 sized_DSC_0192 sized_DSC_0195 sized_DSC_0208 sized_DSC_0210 sized_DSC_0217 sized_DSC_0219 sized_DSC_0220

DE ZOMERTIJD HEEFT ZIJN TIJD GEHAD …

In de nacht van zaterdag op zondag (27/28 oktober 2018) schakelen we over van zomertijd op wintertijd. Om juist te zijn: zondagochtend om drie uur ’s ochtends draaien we de klok één uur achteruit, drie uur wordt twee uur. Dat zegt ons weerman Frank Deboosere. En zo doen we ook. Misschien voor de laatste keer, maar dat is nog niet helemaal zeker.
De overschakeling naar wintertijd heeft drie directe gevolgen: je zal zondagochtend een uur langer kunnen uitslapen, de zon komt vanaf zondagochtend een uur vroeger op en gaat een uur vroeger onder.
De wintertijd zal duren tot 31 maart 2019. Dan schakelen we opnieuw over op zomertijd.
De huidige regeling voor de zomertijd dateert van 1977. Onder invloed van de economische crisis begon de overheid met de tijd te spelen. Door de uren met zonlicht meer te laten samenvallen met het leefpatroon van de mensen, hoopte men energie te besparen.

Ondertussen is dat energie-argument al voltooid verleden tijd. Verschillende studies hebben uitgewezen dat er niet wordt bespaard en dat de invoering van de zomertijd talrijke nevengevolgen heeft. Ochtendfiles rijden langer in het donker, avondfiles rijden meer in verzengende ozon-hitte, biologische klokken raken ontregeld, de zomerhitte blijft een uur langer hangen in de slaapkamers.

Geschiedenis van de tijd

Vroeger was er geen eenheidstijd in België. Middag, het midden van de dag, was dan het ogenblik dat de zon het hoogst aan de hemel stond. Maar dat verschilde van streek tot streek en varieerde in de loop van het jaar (de tijdvereffening ).

Het spoorwegnet zorgde ervoor dat we in 1892 een eenheidstijd kregen, nl. Wereldtijd of UTC (het voormalige Greenwich Mean Time). België ligt immers binnen de tijdzone van de meridiaan van Greenwich.

Dat veranderde resoluut tijdens de bezetting. Van 1914 tot 1918 hanteerden de Duitse bezetters hun tijd. Tijdens de winter liep men één uur voor op de Wereldtijd (dus UTC+1), tijdens de zomer zelfs twee uur (UTC+2). Het was met andere woorden de regeling zoals we die vandaag ook kennen. De reden lag voor de hand: om efficiënt handel te kunnen drijven, was de tijdsbinding met Duitsland van levensbelang. Louter economische redenen dus.

Dat was duidelijk van het goede teveel. Tussen de twee wereldoorlogen in schakelde de Belgische overheid over op een gematigder systeem. Tijdens de zomer gingen we één uur vooruitlopen op UTC. In de winterperiode hielden we vast aan UTC, de tijd van Greenwich.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam het systeem van de dubbele zomertijd weer in voege (zoals we het nu kennen). Vanaf 7 oktober 1946 was het dan voorlopig uit met de zomertijd-perikelen. Men koos voor een eenvormig systeem. Er werd niet meer geprutst aan de tijd. Men koos het hele jaar door voor de formule UTC+1. Tot 25 september 1977 werd er niet geraakt aan de klok. We hanteerden de middeneuropese tijd (UTC+1), winter en zomer.

Sindsdien zijn we overgeschakeld op de dubbele zomertijd. In de winter lopen we één uur vooruit op UTC, in de zomer wordt dat twee uur. Dat wil zeggen dat onze zomerse tijd in feite de oosteuropese tijd is, de tijd van Ankara en Istanbul. Een zomerse middag valt ergens rond 13.45 uur, het warmste ogenblik van de dag verschuift naar 16 à 17 uur.

De zomertijd liep vroeger tot het laatste weekend van september. Maar sinds 1996 hebben we er (onder druk van de Britten en de Ieren) nog een maand bijgedaan. De zomertijd loopt tot het laatste weekend van oktober. Concreet: de zon komt dan op rond 8.30 uur. Daarmee wordt een groot deel van de ochtendfiles ondergedompeld in duisternis. Geen wonder dat de files in oktober langer zijn dan ooit…
Zou dat veranderen nu de Brexit er aan komt???

Problemen
De omschakeling zorgt wereldwijd voor een heleboel ellende en gemiste afspraken. Het is immers een heel ingewikkeld kluwen, want verschillende landen schakelen over op verschillende data. En dat tweemaal per jaar! Het zou veel beter zijn om niet te prutsen met de tijd. Als we zondag allemaal onze klok een uur achteruit moeten draaien, staan we maandag allemaal weer in dezelfde file.

Voorstel: laat verschillende economische sectoren ’s zomers zelf beslissen of ze al dan niet vroeger willen beginnen. Op die manier spreid je de files. Dat zou pas een echte besparing zijn.

EPILOOG:

1) In Japan is er geen zomertijd. Na de aardbeving, tsunami en kernramp in Fukushima van maart 2011 gingen er stemmen op om ’s zomers toch de zomertijd te gebruiken. Uiteindelijk besliste de Japanse regering om niet over te schakelen. Het zou immers te veel kosten en misverstanden creëren. De Japanse regering nodigde tegelijkertijd de verschillende economische sectoren wel uit om ’s zomers glijdende werktijden te hanteren om elektriciteitspieken te vermijden.

2) Sinds oktober 2014 wordt er in Rusland niet meer geraakt aan de klok. President Putin besliste in juli 2014 dat de Russische klokken altijd op wintertijd zouden blijven staan. Het gepruts met de tijd was volgens Russische functionarissen verantwoordelijk voor een toename van het aantal ongevallen.

3) Met de brexit valt de druk weg om over te schakelen eind oktober.

 

Eeuwige zomertijd? Nog even geduld

De afschaffing van de halfjaarlijkse uurwijziging lijkt populair. Ze kan er wel toe leiden dat in sommige lidstaten van de Europese Gemeenschap de zomertijd zal gelden en in andere de wintertijd.

Bart Beirlant (dS) zag het zo …

BRUSSEL   ‘De mensen willen het, wij doen het.’ Met die boutade kondigde Jean-Claude Juncker aan dat de Europese Commissie zal voorstellen de halfjaarlijkse wisseling van zomer- en wintertijd voor de hele EU af te schaffen.

Dat ‘de mensen’ het willen, leidt de Commissie af uit een bevraging in de 28 EU-lidstaten tussen 4 juli en 16 augustus, waar 4,6 miljoen burgers op reageerden. Liefst 84% sprak zich uit voor de afschaffing. Negatieve impact op het bioritme, omzeggens geen energiebesparing en een groter risico op verkeersongevallen zijn de belangrijkste redenen die de ondervraagden opgeven.

Kritische vragen over de representativiteit wees de woordvoerder van de Commissie van de hand. Want vooral de Duitsers roerden zich, met ruim 3 miljoen antwoorden goed voor een deelnamepercentage van 3,79%. In België lag dat cijfer op slechts 0,55% en in Italië op amper 0,04%.

‘Lidstaten de vrijheid geven om op een ongecoördineerde manier de tijd te ­veranderen zou
negatief zijn voor de interne markt’ Violeta Bulc Europees commissaris

‘Als 4,6 miljoen mensen de tijd nemen om zich uit te spreken, kun je achteraf niet zeggen dat het niet representatief is of dat we niet om het resultaat geven’, zei Alexander Winterstein. ‘We moeten luisteren naar de stem van de Europeanen.’ Ter vergelijking: op een recente bevraging over het landbouwbeleid reageerden er 322.000 Europeanen.

De afschaffing lijkt een uitgemaakte zaak. Maar wat moet er in de plaats komen? Een grote meerderheid van de deelnemers antwoordde dat het altijd zomertijd moet blijven, en in zijn interview met de ZDF zei Juncker gisteren: ‘Zo zal geschieden.’

Of toch niet? Om niet het verwijt te krijgen dat ‘Brussel’ weer iets oplegt, ‘mogen de lidstaten en het Europees Parlement nadenken over wat er vervolgens gebeurt’, zei Winterstein. Het kan maanden duren voor ze het eens zijn.

Als de lidstaten het onderling niet eens worden over een uniforme zomer- of wintertijd voor de hele EU, kunnen ze kiezen voor ofwel zomer- ofwel wintertijd.

Dat kan vervelende gevolgen hebben voor burgers en bedrijven.

‘Lidstaten de vrijheid geven om op een ongecoördineerde manier de tijd te veranderen, zou negatief zijn voor de interne markt’, waarschuwde de bevoegde Europees commissaris Violeta Bulc in februari nog. ‘Nu heb je ook al drie tijdzones binnen de EU’, suste Winterstein gisteren.

Ook Europarlementslid Hilde Vautmans (Open VLD) waarschuwt dat ‘we te pas en te onpas onze klok zullen moeten aanpassen als we door Europa reizen’ als er geen uniforme tijdregeling uit de bus komt. ‘De lidstaten zouden allemaal voor de zomertijd moeten kiezen’, zegt Vautmans (Open VLD), ‘dan luisteren ze naar de stem van de Europeanen. Je kunt niet een beetje luisteren.’

Premier Charles Michel is alvast voorstander van eeuwige zomertijd in België.

VAN TOEVAL GESPROKEN

Kasteel ‘Het Paviljoen’ ligt op de grens van Vorst en Eindhout, gescheiden door grensrivier Kleine Laak. Het kasteel werd gebouwd in 1868 door mevrouw Vander Elst, voorouder van de latere tabaksgigant.

De hoeve aan de andere zijde van de Paviljoenstraat, werd twee jaar later gebouwd. Nog later was het de beurt aan het koetshuis en het boswachtershuisje (later ook tramhalte).

DSC_0010De nu 92-jarige herenboer Frans Geerinckx kocht de hoeve in 1961 en woont er nog. Wij vonden hem voor zijn voordeur, tijdens zijn middagdutje en wekten hem heel voorzichtig.

‘Foto maken … natuurlijk mag je dat. Waarom ook niet? Ik heb niets te verbergen, hoor.’

Even later: ‘Mijn vrouw is al 24 jaar overleden. Nooit ziek geweest. Ik zie haar nog van haar werk komen daar in de straat. Dat was ongewoon. Ze had het bijzonder lastig met trappen. Mijn borst, mijn borst doet verschrikkelijk pijn, zei ze. Ook binnen ging de pijn niet over. Ik belde meteen de dokter. Die was er vlug. Terwijl de dokter een ambulance belde, stierf ze. Zomaar, hartaderbreuk. Ik kan het nog steeds niet geloven.’

sized_DSC_0013 sized_DSC_0011

Even later stonden we in zijn ‘hof’. ‘Ik ben nu 92, maar doe nog alles in mijn tuin. Al mijn groenten ‘win’ ik zelf. Tuin omspitten met schup en riek, zaaien zonder knielen. Ik ben nog fit, hoor’, verduidelijkte Frans.

Wat hij vroeger deed, wilde ik weten. ‘In totaal heb ik slechts 4 jaar voor een baas gewerkt. Mijnwerker in Limburg. Voor de rest ben ik steeds zelfstandige veeboer geweest. Het begon met 6ha naast Verbruggen in de Heustenstraat. Later heb ik gevoelig uitgebreid met eigen land en huurland. Veel koeien hebben veel weiden nodig. Wij deden alles zelf, ook maïs malen en bieten telen én verwerken. Maalder Vervloet in Veerle (toeval?) kon aan ons niets verdienen, hoor.’ De link tussen hem en mezelf was meteen gelegd. Frans ratelde nu honderduit over zijn prachtige stiel met centraal 40 koeien.

sized_DSC_0015Frans vertelde ook terloops over een familielid dat in Budingen bij Geetbets getrouwd is. Als bij wonder stonden even later drie nieuwe mensen op zijn erf. (toeval?) Bewust familielid, 95 jaar oud en haast even fit als Frans, met dochter en man. Die laatste herkende mij meteen. (toeval?) ‘Voor veertien dagen ben ik nog bij je gestopt toen je foto’s maakte van de ondergaande zon in de Peirenstraat’, kakelde hij. Dat klopte, verdorie. Alweer van toeval gesproken.

Veel te vroeg moest ik afscheid nemen van dit mooie gezelschap. Thuis werd op mij gewacht, aldus mijn gsm. (lu)

 

GEZOND ‘UURTJE VROEGER OP’

herfstNiet vandaag 21 sep, maar zondag 23 sep begint de astronomische herfst. Dag en nacht zullen even lang zijn. De dagen worden korter.

21 dec begint de astronomische winter en gaat het weer de goede kant op tot 21 mrt wanneer dag en nacht opnieuw even lang zijn en de dagen weer langer worden.

Belangrijker vinden we echter de overschakeling naar winter- en zeker naar zomertijd. Zeg nooit winteruur/zomeruur.

Meer zon in je vrije tijd, daar kijken we elk jaar einde maart naar uit wanneer de zomertijd aanbreekt. 4 miljoen deelnemende EU-burgers spraken zich onlangs uit voor het invoeren van een permanente zomertijd. Premier Michel zal het u straks ook nog eens vragen. Neen, geen officieel referendum, wellicht een on-line bevraging. Want er lijkt plots haast bij. Maar als er niets beslist wordt op Europees niveau wordt het weer wintertijd tijdens het laatste weekend van oktober. Zoals we dat al dik 40 jaar gewend zijn.

We schreven het al in GvL op 24 maart ll. Zondagmorgen 25/03 werd 02:00 uur meteen 03:00 uur en moesten we een uurtje vroeger uit bed . Tot groot ongenoegen van zieken , bejaarden en heel veel andere mensen waarvoor deze jaarlijkse switch niet echt hoeft .

Gezonde mensen kunnen evenwel niet vroeg genoeg vanonder de lakens kruipen , vinden twee mensen die het kunnen weten .

De Nederlandse personal-trainer Sven Maarschalk is ervan overtuigd dat de ochtendstond goud in de mond heeft . Als je een uurtje vroeger uit bed rolt dan normaal , begin je vrolijker aan de dag dan mensen die zich ’s morgens slaapdronken op het werk storten .

Johan Verbraecken , slaapexpert verbonden aan het Universitair Ziekenhuis Antwerpen , bevestigt dat verhaal . Dan toch ‘Leve de zomertijd’ ? Het ziet er naar uit .

Volgens Maarschalk is het bovendien een goed idee om je wekker steeds een uur vroeger te zetten . De reden ? Als je ’s morgens de tijd neemt om wakker te worden en wat aan lichaamsbeweging doet , kom je vrolijker op je werk .

Gezonde mensen die tot op het laatste moment blijven liggen en in bed e-mails checken op hun smartphone of tablet , raken al gestresseerd voor ze goed en wel wakker zijn . Dat zou een nefaste invloed hebben op hun humeur .

Slaapexpert Johan Verbraecken volgt de redenering van Maarschalk . “ Het is heel zinvol om vroeger op te staan dan je gewoon bent . Vandaag de dag gaan mensen vaak (te) laat slapen . Ze staan ook later op , wat een impact kan hebben op hun gemoedstoestand ”.

Je moet uiteraard rekening houden met je bioritme . Ben je een avondmens , dan zal je het wellicht moeilijk hebben om een uur vroeger op te staan . Wie van nature al een ochtendmens is , zal er voordelen uit halen ”, zegt hij beslist .

Toch is het volgens Verbraecken niet onmogelijk om je bioritme wat te verschuiven .

Als je geen extreem bioritme hebt , kan je je eigen ritme resetten . Na vier dagen is je lichaam al aangepast aan het nieuwe schema ,” zegt de slaapexpert .

Hij raadt ook aan om ’s morgens een kwartiertje te gaan joggen . “ Het zet je systeem in gang . Je bloeddruk stijgt , het hartritme gaat de hoogte in en je krijgt energie voor een hele dag . Dat heeft een gunstig effect op je humeur en je prestaties . Zelfs mensen die (te) weinig slapen , plukken hier de vruchten van .”

Verbraecken geeft nog mee dat het slaapritme in een mensenleven een paar keer verschuift . “ Tieners gaan doorgaans later slapen . Ouderen worden vanzelf een ochtendtype .”

***

 

DE LAATSTE SHOW

Vandaag, 17 sep, ging de zon onder om 19u52. Niet na nog een laatste show voor en na haar dagelijkse duik achter de horizon. De vertoning was gratis. Publiek was er echter niet in Haanven en Peiren. Een kleine impressie van wat je gemist hebt…

sized_DSC_0003 sized_DSC_0006 sized_DSC_0010 sized_DSC_0012 sized_DSC_0015sized_DSC_0018sized_DSC_0013 sized_DSC_0021 sized_DSC_0024 sized_DSC_0028 sized_DSC_0031 sized_DSC_0035

SEPTEMBER

sized_DSC_0030September (ook wel: herfstmaand of fruitmaand) is de negende maand van het jaar in de gregoriaanse kalender en heeft 30 dagen. De naam komt van het Latijnse septembris, wat afkomstig is van het woord septem dat zeven betekent — september was de 7e maand van het jaar in tijden dat het Romeinse kalenderjaar (tot 153 v.Chr) op 1 maart begon.

Andere namen voor september: havermaent, herfstmaand, gerstmaand, vruchtmaand. September werd ook wel d’ander oogstmaand genoemd, als tweede oogstmaand (na augustus).

Vandaag 1 september hervatten de meeste scholen de lessen. Omdat 1 en 2 niet kunnen, wegens weekend, gebeurt dat nu op 3 sept. De start van het schooljaar valt dit jaar ook samen met de grote Veerle-kermis. Vroeger een begrip, thans nog een fait divers. De grote zomervakantie 2018 is definitief verleden tijd. De dagen worden deze maand 1u57 korter. 23 september begint de herfst .

EQUINOX ?

Een equinox (Latijn: aequinoctium, gelijke nacht) of nachtevening of dag-en-nachtevening) is een tijdstip in het jaar waarop de zon loodrecht boven de evenaar staat.

De zon komt bij ons dan precies in het oosten op. Er vindt op aarde tweemaal per jaar een equinox plaats, namelijk op of rond 20 maart (Latijn: aequinoctium vernum) en rond 23 september (Latijn: aequinoctium autumnale). Men heeft het dan over lente- en herfstequinox.

Diverse antieke en moderne bouwwerken zijn zo gemaakt dat de zon op de equinoxen op een speciale manier in of langs het gebouw schijnt, bijvoorbeeld door een deuropening of over een bepaald richtpunt.

Voorbeeld van dergelijke bouwwerken zijn Stonehenge, de piramide van Cheops, El Castillo, het Observatorium Robert Morris en het Pantheon (Rome). De equinox is ook een belangrijke dag in de Wicca (heksen)-religie.

 

Trivia

 

Weerspreuken

Bij deze maand horen de volgende weerspreuken:

  • Trekt voor Sint-Michiel (29 september) de vogel niet, geen winter is nog in ’t verschiet.
  • Als de eikels vallen voor Sint-Michiel, dan snijdt de winter door lijf en ziel.
  • Sint-Michiel blaast het licht uit, Maria Boodschap (25 maart) steekt het weer aan.
  • Als in september de donder knalt, met Kerstmis de sneeuw in hopen valt.
  • Valt begin september de regen in plassen, het volgend jaar zal ’t graan goed wassen.
  • Septemberregen komt zaad en wijnstok wel gelegen.

Extremen

  • 1885 – Droogste maand september ooit met maar 2 mm regen in Ukkel.
  • 1912 – Net zoals in augustus wordt ook in de maand september een kouderecord gevestigd. De gemiddelde temperatuur in Ukkel bedraagt slechts 10,7 °C (normaal:14,4 °C).
  • 1949 – De gemiddelde temperatuur van de maand bedraagt in Ukkel 17,7 °C (normaal: 14,4 °C). Het is de hoogste waarde van vorige eeuw voor een septembermaand  (ex aequo met 1999).
  • 1950 – Met 27 dagen regen in Ukkel heeft de maand september het grootste aantal regendagen van vorige eeuw (normaal: 16).
  • 1959 – De zon is nadrukkelijk aanwezig dit jaar: na de maand juli is nu ook september de zonnigste maand september van vorige eeuw in Ukkel met 299 uur zonneschijn (normaal: 175 uur). Het is tevens de droogste maand september van de eeuw. In Ukkel valt er nauwelijks 4,7 mm in de pluviometer (normaal: 63,4 mm). Het is ook de minst regenachtige van alle maanden van de eeuw, met slechts twee neerslagdagen (normaal: 16).
  • 1984 – September scoort de meeste neerslag van vorige eeuw: 198,8 mm (normaal: 63,4 mm). Tezelfdertijd is het ook de somberste maand september van de eeuw: 67 uur zonneschijn (normaal: 175). In het zuidoosten van het land bemoeilijken de weersomstandigheden het oogsten van het graan.
  • 1999 – De gemiddelde temperatuur in Ukkel bedraagt 17,7 °C (normaal: 14,4 °C). De warmste maand september van de vorige eeuw, ex aequo met 1949.
  • 2001 – De natste septembermaand ooit met meer dan 2,5 keer de normale hoeveelheid regen in Ukkel.
  • 2006 – De warmste september ooit met gemiddelde maximumtemperaturen die zowat 4 graden hoger liggen dan normaal.
  • Wat wordt september 2018 in dit dolle weerjaar?

    

TWEE AFBRAKEN EN VEEL ZON

P1100033In deelgemeente Veerle ging in de afgelopen week frituur Laura tegen de grond. De frituur van de jeugd van weleer, zeg maar.

In het huis ernaast, waarvan gisteren nog een plaats overeind stond, woonden de zusters Verbruggen, de peruskes, in de populaire taal van Veerle. Of ‘de vrelle van Warke’, zoals ze ook bekend waren. Zij waren erg vaardig met naald en draad en hielden ook een oergezellig cafeetje open.

 

Adieu gemeentehuis

P1100040Vorig jaar november werd het nieuw gemeentehuis van Laakdal ingehuldigd. Gisteren stootten we op de resten van wat ooit het oud, afgeleefd gemeentehuis was. Een confectiefabriek die herhaaldelijk werd aangepast, maar nooit de status van een echt gemeentehuis kon verwerven. Toch deed het me wel iets, die puinhoop. De laatste muren staan nog overeind. Wie nog een laatste blik wil komen werpen op wat was, moet niet wachten tot morgen. Vandaag maandag kan het al gebeurd zijn.

Zon, zon, zon

Sluiten doen we met vier extra prenten. Op de rijweg naast de Vijvers waren er gisteren zondag ongemeen veel tegenliggers. De zon maakte een doorkijk in de bossen van Averbode extra mooi. Diezelfde zon borstelde kwistig met licht en schaduw op de daken van de westkant van de abdij. Nogmaals de zon trok de aandacht voor de verdampende vijver weg door mooie schaduwen in onze (scooter en ik) rug te werpen.

P1100059 P1100056 P1100064 P1100069

 

1 2 3 8